Postanowienie NSA z 7 kwietnia 2005 r., II OZ 73/05

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 7 kwietnia 2005r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E.i G. C.

Od orzeczenia

od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 15 listopada 2004r. sygn. akt II SA/Op 317/04 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania decyzji

Skład

Przewodniczący S. NSA Henryk Ożóg

Sprawa

w sprawie ze skargi E. i G. C. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 2 sierpnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie "cofnięcia czynności materialnotechnicznej zameldowania" G. C. wraz z rodziną postanawia: oddalić zażalenie

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił wstrzymania wykonania powyższej decyzji administracyjnej, Sąd wskazał, iż zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest – zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270), iż wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania decyzji.

Wstrzymanie wykonania decyzji, zgodnie z art. 61 § 3 cyt. ustawy może nastąpić jedynie na wniosek strony, jeśli wykaże, że jest to konieczne, ponieważ zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jest to więc instytucja wyjątkowa, stosowana w szczególnie uzasadnionych przypadkach.

Analiza treści uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji pod kątem przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 powołanej wyżej ustawy, nie pozwala na jej uwzględnienie. Skarżący nie wykazali, by wykonanie kwestionowanej decyzji wywołało skutki o trudno odwracalnym charakterze. Skutki finansowe związane z wykonaniem ostatecznej decyzji administracyjnej a mianowicie utrata prawa do przebywania w lokalu, na które poczyniono znaczne nakłady, nie noszą znamion skutków nieodwracalnych. Wydatki na zagospodarowanie mieszkania nie uzasadniają też poglądu o zaistnieniu przesłanki - wyrządzenia wykonaniem decyzji znacznej szkody. W końcu, do żadnej z dwóch ustawowych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji, nie można zaliczyć argumentu o ewentualnych problemach z podjęciem pracy, czy też innymi sprawami (bliżej przez skarżących nieokreślonymi), związanymi z rejonizacją. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że jedną z cech decyzji ostatecznych, a więc w niniejszej sprawie decyzji o cofnięciu czynności materialno - technicznej zameldowania rodziny C., jest ich wykonalność, zatem do skarżących należy zabezpieczenie (zabranie) rzeczy, pozostawionych w mieszkaniu, z którego zostali wymeldowani. Na marginesie już można tylko dodać, iż dla Sądu niezrozumiałe jest stanowisko skarżących, że policja zapewnia ochronę posiadania mieszkania i chroni majątek osób jedynie w przypadku gdy osoby te legitymują się meldunkiem.

W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że małżonkowie C. nie wykazali w niniejszej sprawie okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 61 § 3 cyt. ustawy, zatem Sąd, postanowił, jak na wstępie.

W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik E. i G. C. wniósł o jego zmianę poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu prawomocnego rozpatrzenia sprawy. Zagadnienie bowiem mieszkania jest dla wnioskodawców doniosłe. Przyjazd rodziny z dzieckiem do mieszkania, w sytuacji gdy po akcie wymeldowania mieszkanie to będzie mogło mieć wymienione zamki i cała rodzina może stać się bezdomna i narażona na różne niebezpieczeństwa i uszczerbek dóbr osobistych trudno uznać za sytuację łatwą do odwrócenia. Jeżeli rodzina nie będzie miała dostępu do mieszkania narażona będzie przynajmniej do czasu znalezienia nowego mieszkania na korzystanie z hoteli, które są kosztowne i w budżecie rodziny z pewnością wydatki takie wyrządzą znaczne szkody. Nie bez znaczenia jest też stres związany z niepewnością sytuacji w jakiej mogą się znaleźć wnioskodawcy z chwilą wykonania decyzji przed jej prawomocnym rozstrzygnięciem. Rozważania te wnioskodawcy opierają o wcześniejszą prośbę dokonania aktu wymiany zamka w mieszkaniu wnioskodawców, ale ówcześnie wezwana Policja po okazaniu przez wnioskodawców zameldowania uniemożliwiła kontynuację wymiany zamków. Z chwilą wykonania zaskarżonej decyzji takiej legitymacji wnioskodawcy nie będą mieli. Charakter sprawy i okoliczności, iż rodzina C. posiada umowę najmu oraz, że przez długi okres organ administracji nie miał wątpliwości, co do możliwości zameldowania całej rodziny na pobyt stały wymaga zgodnego z zasadami współżycia społecznego rozpatrzenia wszystkich okoliczności sprawy. Dlatego wniosek o wstrzymanie decyzji wyczerpuje przesłanki jego pozytywnego rozpatrzenia.

W odpowiedzi na zażalenie A. M. poinformował Sąd, iż C. w dniu 29 grudnia 2004r. zabrali z zajmowanego mieszkania swoje przedmioty w nim pozostawione /.../. C. od momentu opuszczenia mieszkania ani razu już do niego nie wracali /.../ zawsze przyjeżdżali do rodziców, mieszkających w Domaradzu /.../ cały swój majątek wywieźli, częściowo przedmioty zostały sprzedane a pozostałe ich rzeczy zostały umieszczone właśnie u rodziców. Z wypowiedzi p. C. oraz z poczynań jakich dokonali jednoznacznie wynika, że nie wrócą już do Polski.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie jest zasadne.

Prawidłowo bowiem wskazując podstawę prawną wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji administracyjnej Sąd I instancji jednocześnie trafnie stwierdził brak przesłanek przemawiających za zastosowaniem tej instytucji prawnej. Przesłanki te to niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w sytuacji gdyby decyzja administracyjna miała zostać wykonana. Zostały one zatem oparte na nieostrych pojęciach wymagających wyjaśnienia w okolicznościach konkretnej sprawy. Tak też czyni Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w zaskarżonym postanowieniu.

Skarżący E i G. C. uzasadniają wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej, zawartej w skardze tymi samymi okolicznościami, które mają przekonywać o wyłamywaniu się jej rozstrzygnięcia z porządku prawnego. Tymczasem wykazywana sprzeczność decyzji z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa mogąca prowadzić do jej usunięcia z użytku prawnego i ochrona tymczasowa wynikająca z powyższych przesłanek, to dwie różne kwestie. O ile pierwsza z nich sprowadzająca się do kontroli legalności decyzji jest celem postępowania sądowoadministracyjnego, to druga znacznie może poprzedzać merytoryczną decyzję Sądu i, jak stwierdzono, ma odmienną osnowę.

Konkretyzacja przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji dopiero w zażaleniu na wspomniane postanowienie nie jest natomiast trafna z dwóch względów. Po pierwsze dlatego, że należało ją przedstawić Sądowi I instancji – trzeba tu mieć na uwadze, że stosując przepis art. 61 cytowanego Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd działać może tylko na wniosek. Po wtóre, że w świetle odpowiedzi na zażalenie, udzielonej przez A. M., trudno by się dopatrywać niebezpieczeństwa wyrządzenia żalącym się znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków /bezdomność, opłaty za hotel, stres/ decyzją polegającą na anulowaniu czynności materialnotechnicznej, jaką w tym przypadku jest zameldowanie osoby /osób/ na pobyt stały w konkretnym lokalu mieszkalnym.

Skoro zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw należało je oddalić na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.