Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 23 lipca 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1121/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej P.p.s.a.), odrzucił skargę A. W. (dalej jako skarżący) na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.
Sąd I instancji podniósł, że skarga składana do wojewódzkiego sądu administracyjnego powinna spełniać określone w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej: P.p.s.a., wymogi formalne, a także odpowiadać wymogom dotyczącym opłaty sądowej.
W myśl art. 230 § 1 i 2 P.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, do jakich należy skarga, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do art. 220 § 3 P.p.s.a. skarga, od której mimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.
Po sprawdzeniu w dokumentach księgowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dotyczących opłat sądowych Sąd ustalił, że nie wpłynęła opłata tytułem uiszczenia należnego wpisu sądowego od skargi.
W przedmiotowej sprawie nie uzupełniono również braku formalnego skargi poprzez nadesłanie jednego odpisu skargi, jak też wskazanie przez skarżącego numeru PESEL, co jest wymogiem formalnym skargi określonym odpowiednio w art. 47 § 1 i art. 46 § 2 pkt 1 lit. b P.p.s.a. Sąd wskazał, że w razie jego niespełnienia skutkuje to odrzuceniem skargi, stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 49 § 1 P.p.s.a. Siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi upłynął bezskutecznie 29 czerwca 2021 r. W tych warunkach skarga podlegała odrzuceniu.
Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, żądając ponownego rozpatrzenia sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny. Podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie stwierdził, że nie posiada tak dużych środków pieniężnych. Jest w ciężkiej sytuacji finansowej i nie może zapłacić 500 zł bo dla niego jest to bardzo duża kwota. Wniósł o załatwienie sprawy bez opłaty tej kwoty. Podał swój numer PESEL i oznajmił, że wszelkie dokumenty w tej sprawie posiada WSA w Warszawie.
Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 214 § 1 P.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Artykuł 230 § 1 i 2 P.p.s.a. stanowi zaś, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Takimi pismami, są skarga, sprzeciw od decyzji, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Z powyższego wynika, ze skarżący wnosząc skargę do sądu administracyjnego obowiązany jest ją opłacić w stosownej wysokości.
Z art. 220 § 1 i § 3 P.p.s.a. wynika natomiast, że póki skarga nie zostanie opłacona Sąd nie podejmie żadnej czynności w sprawie. Stwierdzenie braku opłaty od skargi skutkuje wystosowaniem do skarżącego wezwania do uiszczenia wpisu od skargi ze wskazaniem wysokości opłaty, terminu do jej wniesienia oraz pouczeniem odnośnie możliwości zaskarżenia zarządzenia o wpisie (pkt 3), obowiązku uiszczenia wpisu od skargi (pkt 1) oraz wystąpienia z wnioskiem o prawo pomocy (pkt 5 pouczenia). Brak uiszczenia wpisu od skargi w wyznaczonym do tego terminie i we wskazanej w wezwaniu wysokości skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a.
Jak wynika z akt sprawy skarżący otrzymał wezwanie do uiszczenia wpisu wraz z wezwaniem do uzupełnia braków formalnych skargi w postaci podania numeru PESEL oraz nadesłania jednego egzemplarza skargi wraz z załącznikiem w dniu 22 czerwca 2021 r. (ZPO k. 18 akt). Od tego dnia zaczął bieg termin 7 dni do uzupełnienia wskazanych braków formalnych i fiskalnych skargi. Upłynął on bezskutecznie 29 czerwca 2021 r. Wobec powyższego Sąd I instancji orzekł o odrzuceniu skargi skarżącego na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a.
Dla prawidłowości tego rozstrzygnięcia nie ma znaczenia trudna sytuacja finansowa skarżącego, na którą powołuje się w zażaleniu. Jeśli faktycznie pozostaje on w trudnej sytuacji finansowej i osobistej powinien już po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu zgodnie z zawartym w tym wezwaniu pouczeniem wystąpić do sądu z wnioskiem o prawo pomocy na urzędowym formularzu. Skoro tego nie uczynił to Sąd nie mógł wziąć tej okoliczności pod rozwagę i przyjął, że skarżący nie wywiązał się z obowiązku uiszczenia wpisu bez podania przyczyn. W tej sytuacji odrzucenie skargi z powodu braków fiskalnych było uzasadnione. Rozpoznając zażalenie NSA nie może uwzględnić trudności finansowych skarżącego bowiem dopiero uzyskanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zgodnie z przewidzianą do tego procedurą pozwala przyjąć skargę do rozpoznania. Stanowi o tym art. 239 § 1 pkt 4 P.p.s.a.
Ponadto jak wynika z akt sprawy skarżący nie zastosował się do wezwania sądu także w zakresie usunięcia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL i nadesłania odpisu skargi. Wobec tego Sąd miał kolejną podstawę by skargę odrzucić bo braki formalne skargi pomimo wezwania do ich uzupełnienia nie zostały uzupełnione. Stanowi o tym art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
W tych okolicznościach sprawy niezasadne jest domaganie się przez skarżącego rozpoznania jego skargi bez wnoszenia opłat bowiem Sąd I instancji słusznie uznał, że z podanych wyżej powodów jego skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 220 § 1 i 3 P.p.s.a. oraz art. 58 § 1 pkt 3 tej ustawy.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art.197 § 2 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji.