Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2018 r., oddalił wniosek [...] sp. z o.o. z siedzibą w A. o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Gl 738/17.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że skarżąca Spółka zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] czerwca 2017 r., sygn. [...], utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...], w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2012 r., nr [...], w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia.
W skardze skarżąca wniosła o:
- - uchylenie rozstrzygnięć obu instancji,
- - wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji,
- - zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Ponadto, na podstawie art. 142 k.p.a. w zw. z art. 31 § 2 k.p.a. Spółka zaskarżyła w całości i wniosła o uchylenie:
- - postanowienia SKO z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie dopuszczeniu Fundacji [...] z siedzibą w K. do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach,
- - postanowienia SKO z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...] w przedmiocie dopuszczenia Stowarzyszenia [...] z siedzibą w Z. do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Sąd wyrokiem z dnia 26 stycznia 2018 r., sygn. II SA/Gl 738/17, uchylił rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz zasądził na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Pismem z dnia 20 marca 2018 r. [...] działając przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła o uzupełnienie powyższego wyroku poprzez wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie żądania uchylenia:
- - postanowienia SKO z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie dopuszczeniu Fundacji [...] z siedzibą w K. do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach,
- - postanowienia SKO z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie dopuszczenia Stowarzyszenia [...] z siedzibą w Z. do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Następnie, Sąd I instancji podkreślił, że zgodnie z art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.) wynika, że "strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu". W świetle art. 135 p.p.s.a. "Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia". Zwrócił także uwagę, że przypadku nie stwierdzenia przesłanek do zastosowania art. 135 p.p.s.a. Sąd nie wydaje orzeczenia o oddaleniu skargi w tej części. Wniosek taki wynika z prostego zestawienia treści art. 145 i 135 p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził brak podstaw do uznania, że w sprawie rozstrzygniętej wyrokiem z dnia 26 stycznia 2018 r. nie orzeczono o całości skargi. Dodał, że postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu dwóch organizacji społecznych były przedmiotem kontroli w ramach postępowania instancyjnego. Sąd uznał zaś zarzuty skargi w tym zakresie za nieuzasadnione, co wynika z uzasadnienia orzeczenia.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła [...] sp. z o.o. z siedzibą w A., wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: art. 157 § 1 w zw. z art. 145 p.p.s.a. oraz art. 135 i art. 151 p.p.s.a.
W uzasadnieniu zażalenia Spółka wskazała, że Sąd I instancji w wyroku z dnia 26 stycznia 2018 r. nie zawarł rozstrzygnięcia, co do drugiego punktu skargi. Jedynie w uzasadnieniu wyroku wskazano, że w tym zakresie skarga nie była zasadna, jednak sentencja wyroku nie obejmuje swoim zakresem postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Strona podkreślił, że reguła, iż sąd nie wydaje orzeczenia o oddaleniu skargi, jeżeli nie znajdzie podstaw do zastosowania art. 135 p.p.s.a., dotyczy sytuacji, gdy skarżący wprost nie zaskarżył określonych aktów w skardze, a sąd rozpoznając daną sprawę z urzędu stwierdzi (w trybie art. 135 p.p.s.a.), że określony akt lub czynność narusza prawo i ich wyeliminowanie z obrotu jest niezbędne do załatwienia sprawy. Jeżeli dany akt został wprost zaskarżony w skardze i skarżący złożył wniosek o jego uchylenie (taka jak w niniejszej sprawie), to sąd powinien wydać w tym względzie orzeczenie. Jeśli nie znajdzie podstaw do uznania, że akt został wydany z naruszeniem prawa, w tym zakresie winien skargę oddalić. Zgodnie bowiem z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo części sąd oddala skargę odpowiednio w całości lub w części.
Spółka stwierdziła, że Sąd odmawiając wydania wyroku w tym zakresie pozbawił stronę możliwości kwestionowania dokonanej przez niego oceny legalności postanowień SKO w drodze skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 157 § 1 p.p.s.a. strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Uzupełnienie orzeczenia, o jakim mowa w tym przepisie dotyczy więc sytuacji, w której orzeczenie jest niekompletne.
Dokonując analizy wniosku skarżącej o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 stycznia 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że brak było podstaw do jego uwzględnienia, tym samym zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji odmawiające uzupełnienia powyższego orzeczenia jest prawidłowe.
Zauważyć należy, że zgodnie art. 138 p.p.s.a. sąd wymienia w sentencji wyroku jedynie tę decyzję, która była przedmiotem zaskarżenia. Inne decyzje są wymieniane tylko wówczas, gdy w stosunku do nich zapadają rozstrzygnięcia na zasadzie art. 135 p.p.s.a. Przepis ten przewiduje objęcie kontrolą sądu administracyjnego, poza zaskarżonym aktem, także innych aktów lub czynności wydanych lub objętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, ale warunkiem takiego działania jest niezbędność dla końcowego załatwienia sprawy.
Mając na względzie, że dyspozycja zawarta w powyższej normie odnosi się do fazy orzekania przez sąd administracyjny i kształtuje kompetencje tego sądu w przypadku uwzględnienia skargi, zastosowanie w konkretnej sprawie art. 135 p.p.s.a. zależy wyłącznie od oceny sądu. W przypadku poddania kontroli sądowej - oprócz zaskarżonego - innych aktów administracyjnych w oparciu o wskazany przepis, co skutkowało ich wyeliminowaniem z obrotu prawnego, Sąd zobowiązany jest wyjaśnić motywy swojej decyzji. Nie ma takiego obowiązku, gdy nie znalazł podstaw do zastosowania art. 135 p.p.s.a. W sytuacji więc, gdy Sąd nie korzysta z powyższego przepisu, tj. nie uchyla lub nie stwierdza nieważności decyzji (postanowienia) organu I instancji, innego aktu poza zaskarżonym w sentencji wyroku nie zamieszcza się rozstrzygnięcia co do takiej decyzji (postanowienia). Sąd nie wydaje orzeczenia o oddaleniu skargi w tej części.
Nie można żądać uzupełnienia wyroku, jeżeli sąd nie uwzględnił wszystkich żądań zawartych w skardze, np. żądania (na podstawie art. 135 p.p.s.a.) uchylenia wszystkich aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy (zob. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2010 r., str. 376).
Podstawa do uzupełnienia wyroku, zaszłaby, gdyby sąd wyeliminował w części z obrotu prawnego zaskarżony w całości akt, nie odnosząc się do niego w pozostałym zakresie. Stosownie bowiem do art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi (...) w części sąd oddala skargę (...) w części. Na marginesie zauważyć należy, że obecne brzmienie przepisu art. 151 p.p.s.a. uwzględniło dotychczasową praktykę orzeczniczą sądów administracyjnych stosowaną w niektórych sprawach, w których sąd nie stwierdził niezgodności z prawem całego aktu lub czynności i w związku z tym wydane orzeczenie dotyczyło tylko części aktu (czynności). Zmiana ta prowadziła do niezbędnej spójności ww. przepisu z art. 145 § 1 p.p.s.a. (zob. A. Kabat, Komentarz do art.151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LexOmega).
Z przedstawionych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Odnosząc się do wniosku o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, że przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości orzeczenia co do zwrotu kosztów w postępowaniu zażaleniowym. Zgodnie bowiem z art. 209 p.p.s.a. o zwrocie kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Natomiast w niniejszej sprawie zostało rozpoznane zażalenie na postanowienie, a zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o zwrocie kosztów postępowania zażaleniowego.