Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 11 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 226/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie pozostawił wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych skarżącej M. G. bez rozpoznania. Sąd Wojewódzki wskazał na następujący stan faktyczny i prawny sprawy. W skardze z dnia 15 stycznia 2015 r. skarżąca zawarła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W związku z tym zarządzono przesłanie skarżącej urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy celem jego wypełnienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wezwanie wraz z formularzem zostało doręczone skarżącej 5 marca 2015 r., co wynika z potwierdzenia odbioru znajdującego się aktach. Zarządzeniem z dnia 17 kwietnia 2015 r. referendarz sądowy pozostawił przedmiotowy wniosek bez rozpoznania z powodu braku nadesłania w zakreślonym terminie wypełnionego formularza wniosku. Odpis zarządzenia został doręczony skarżącej 29 kwietnia 2015 r. Od powyższego zarządzenia skarżąca wniosła sprzeciw, do którego również nie dołączyła przedmiotowego formularza.
Na podstawie art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zw. dalej p.p.s.a. Sąd Wojewódzki pozostawił wniosek skarżącej bez rozpoznania.
Na powyższe zarządzenie skarżąca wniosła zażalenie, zaskarżonemu zarządzeniu zarzuciła naruszenie art. 257 p.p.s.a., poprzez odmowę zwolnienia z kosztów sądowych. Wskazując, że w kopercie skierowanej do skarżącej znajdowało się zarządzenie dotyczące M. G. i kwestionując zakreślenie siedmiodniowego terminu do wypełnienia i nadesłania formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Podkreślić należy, że na podstawie art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Stosownie zaś do art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu, lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Warunkiem jednak zastosowania sankcji określonej w art. 257 p.p.s.a. jest uprzednie wezwanie strony do uzupełnienia braków wniosku, co wynika wprost z art. 257 p.p.s.a. Zgodnie natomiast z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy każdorazowo musi być poprzedzone badaniem, czy wniosek ten spełnia wszystkie wymogi formalne. W niniejszej sprawie nie ulega natomiast wątpliwości, że wnioskodawczyni, pomimo doręczenia urzędowego formularza wraz z zobowiązaniem do jego wypełnienia i złożenia w odpowiednim do tego terminie oraz pouczeniem o skutkach niedokonania tej czynności, nie nadesłała tego dokumentu. Wbrew twierdzeniom skarżącej z akt sprawy wynika, że strona przedmiotowe wezwanie otrzymała w dniu 5 marca 2015 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy (karta 20 akt sądowych).
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zasadnie Sąd Wojewódzki pozostawił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 21 kwietnia 2008 r. (sygn. akt I OPS 1/08, publ. ONSAiWSA 2008, z. 5, poz.
74) niezachowanie określonego w art. 252 § 2 p.p.s.a., wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, jak to miało miejsce w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 257 tej ustawy, który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, bez względu na to, czy wniosek złożyła osoba fizyczna, czy osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej.
Nie ulega zatem wątpliwości, że mimo wezwania Sądu, skarżąca nie uzupełniła braków wniosku o przyznanie prawa pomocy według wymogów ustawy. Postępowanie sądowe, w tym również postępowanie w przedmiocie prawa pomocy, jest postępowaniem sformalizowanym, a ustawodawca uzależnił możliwość rozpoznania wniosku od sporządzenia go we wskazanej przepisami formie. W przypadku jej braku, wobec dyspozycji art. 257 p.p.s.a. wniosek podlega pozostawieniu bez rozpoznania.
Odnośnie argumentu skarżącej dotyczącego wskazania, że w kopercie skierowanej do skarżącej znajdowało się zarządzenie dotyczące M. G., Naczelny Sąd Administracyjny uznał to twierdzenie za niewiarygodne. W aktach sprawy znajduje się zarządzenie o doręczeniu odpowiednio skarżącej i M. G. odpisów zarządzeń wraz z uzasadnieniem. Przesyłkę zaadresowaną do skarżącej odebrał jej mąż T. G. W opisie wskazano, że przesyłka zawiera zarządzenie, uzasadnienie i pouczenie. Analogiczny opis zawierała przesyłka skierowana do M. G. Sąd nie może oprzeć się na gołosłownych twierdzeniach strony skoro w aktach administracyjnych znajduje się dokument potwierdzający prawidłowe wyekspediowanie i odbiór zarządzenia.
Wskazać należy również, że w sytuacji, gdy skarżąca twierdzi, iż zakreślony przez Sąd termin był za krótki powinna była skorzystać z możliwości wniesienia wniosku o przedłużenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych na urzędowym formularzu, czego nie uczyniła. W konsekwencji stwierdzić należy, że wbrew zarzutom zażalenia, zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie narusza prawa.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.