Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 23 lutego 2016 r., sygn. akt VII SA/Wak 2591/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Warszawie odmówił skarżącym wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej MWINB) z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania ściany oddzielenia przeciwpożarowego.
W uzasadnieniu postanowienia sąd I instancji wskazał, że skarżący – E.R. i P.R. złożyli do WSA w Warszawie skargę na decyzję MWINB z dnia [...] września 2015 r. nr [...] uchylającą w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej PINB) w Piasecznie z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] nakładającą obowiązek wykonania ściany oddzielenia przeciwpożarowego i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Skarga zawierała wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku skarżący podnieśli, że wykonanie zaskarżonej decyzji wiąże się ze skomplikowanym charakterem sprawy, z uwagi na wydawanie kolejnych orzeczeń. Zdaniem skarżących, powyższe prowadzi do nieodwracalnych skutków prawnych i faktycznych, co w efekcie niesie ryzyko powstania szkody majątkowej.
Wskazując na powyższe sąd I instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja nie stanowi aktu podlegającego wykonaniu. Nie wywołuje ona bowiem żadnych skutków materialnych, nie wiąże się z obowiązkiem działania, zaniechania czy też znoszenia zachowania innych podmiotów. Jedyny skutek, jaki decyzja ta wywołuje, to skutek procesowy w postaci uchylenia decyzji PINB w Piasecznie z dnia [...] lipca 2015 r. i przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem tegoż sądu już z tej przyczyny nie mógł być zatem uwzględniony wniosek strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła E.R., która zaskarżyła go w całości i zarzucając mu naruszenie przepisu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosła o:
- 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia sądu I instancji,
- 2. zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
W uzasadnieniu skarżąca podnosi, że trudno jej zaakceptować stanowisko, że decyzja kasacyjna nie podlega wykonaniu, skoro jej ewentualnym skutkiem są dalsze działania organów administracji, a skutki ich ewentualnej wadliwości skierowane będą w stosunku do niej.
W odpowiedzi E. i R. P. na powyższe zażalenie wniesiono o utrzymanie zaskarżonego postanowienia sądu I instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej Ppsa) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast § 3 tego przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
W ocenie sądu I instancji, znaczenie w niniejszej sprawie ma okoliczność, że wydana w sprawie decyzja kasacyjna, na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej K.p.a.), z uwagi na swój charakter, nie podlega wykonaniu, a tym samym nie jest możliwe orzeczenie w stosunku do niej o wstrzymaniu wykonania. Ze stanowiskiem takim nie można się zgodzić. Przepis art. 61 § 3 Ppsa zakreśla katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Do przesłanek tych należy niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Jednocześnie ustawodawca wyłączył stosowanie art. 61 § 3 Ppsa w stosunku do przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie oraz aktów, które nie podlegają wstrzymaniu na podstawie odrębnych przepisów. Żaden z przepisów ustawy ani też żaden przepis szczególny nie wyłącza stosowania konstrukcji zawartej w art. 61 § 3 Ppsa wobec decyzji podjętej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a.
Zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie ma więc okoliczność, że strona skarżąca nie uzasadniła należycie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i nie wykazała istnienia przesłanek wynikających z art. 61 § 3 Ppsa. W tym zakresie stanowisko sądu I instancji jest prawidłowe, a zarzuty zażalenia nie zasługują na uwzględnienie. Tymczasem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku tak, aby przekonać sąd, co do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Bez okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków" oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów, potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku. Skoro nie wykazano w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to wówczas brak jest podstaw do udzielenia stronie skarżącej ochrony tymczasowej.
Co do zasady, samo powołanie się na konsekwencje w sferze finansowej nie uprawnia do oceny, że wykonanie kwestionowanej decyzji skutkować może wyrządzeniem stronie znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 Ppsa. Dla spełnienia przesłanki warunkującej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji konieczne jest wykazanie, że uszczuplenie majątkowe będzie "znaczne" dla strony skarżącej. Sąd nie może domniemywać, że wykonanie określonego w zaskarżonej decyzji obowiązku wiąże się ze znaczną szkodą i nieodwracalnymi skutkami (por. postanowienia NSA: z 1 sierpnia 2012 r., II OZ 664/12; z 12 lutego 2013 r., II OZ 71/13). To zaś oznacza, że strona wnioskująca powinna wykazać swoją sytuację majątkową, w tym swoje możliwości finansowe. Sąd, wydając zaskarżone postanowienie nawet nie dysponował informacjami w jakiej wielkości dochody uzyskują skarżący. Na poparcie swojej argumentacji strona winna wskazać na konkrety, których nie zawierał wniosek o wstrzymanie. W związku z tym gołosłowne twierdzenie ryzyka powstania szkody majątkowej jest mało wiarygodne.
Strona skarżąca nie uprawdopodobniła więc, że zaskarżona decyzja wywoła niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody bądź trudnych do odwrócenia skutków, a więc wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny podziela formę rozstrzygnięcia wniosku przez sąd I instancji, choć z przedstawionymi wyżej uwagami odnośnie uzasadnienia zaskarżonego postanowienia.
W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Ppsa, oddalił zażalenie