Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 23 maja 2014 r., sygn. akt II SO/Kr 14/14, oddalił wniosek Z. B. o wymierzenie grzywny Małopolskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Krakowie za nieprzekazanie skargi do sądu.
W uzasadnieniu Sąd podał, że we wniosku z dnia 27 marca 2014 r. skarżący zażądał rozpoznania swojej skargi z dnia 30 października 2013 r. Zaznaczył, że przed wniesieniem skargi złożył zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie i do chwili obecnej nie został powiadomiony przez organ, czy jego skarga została przesłana do WSA w Krakowie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wskazał, że w dniu 24 czerwca 2013 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Tarnowie przekazał do Inspektoratu pisma Z. B. z dnia 10 czerwca 2013 r. oraz z dnia 17 czerwca 2013 r. Pisma zostały zakwalifikowane jako skargi w rozumieniu przepisów Działu VIII kodeksu postępowania administracyjnego w postępowaniu znak. [...]. Z uwagi na fakt, iż skarżący nie powołał nowych okoliczności organ podtrzymał swoje stanowisko na podstawie art. 239 k.p.a. Ponadto w dniu 6 listopada 2013 r. wpłynęło pismo skarżącego kierowane do Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Krakowie, w którym wskazał cyt: "na zasadzie art. 53 § 3 p.p.s.a. w załączeniu skarga kierowana za pośrednictwem organu do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie po wezwaniu z dn.2013.09.23 do usunięcia naruszenia prawa... bez reakcji organu (...)". Do ww. pisma przedłożono załącznik, który stanowiła skarga Z. B. do WSA w Krakowie wniesiona za pośrednictwem PINB w Tarnowie w dniu 21 listopada 2012 r. na bezczynność tego organu, w sprawie znak: [...]. Skarga ta została odrzucona postanowieniem WSA w Krakowie sygn. akt II SAB 210/12 z dnia 23 kwietnia 2013 r.
Odnosząc się do wniosku z dnia 27 marca 2014 r. organ wyjaśnił, że skarżący wskazuje w nim na postępowanie skargowe znak. [...], w toku którego wnosił jedynie pisma kierowane do organu administracyjnego. Faktem jest, że Z. B. w pismach przedkładanych w organie zgłaszał żądania w sposób nieprecyzyjny, jednak, zdaniem organu, nie sposób zakwalifikować tych pism jako skarg do Sądu.
W ocenie organu wniosek o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie akt do sądu administracyjnego jest niedopuszczalny, gdyż brak jest skargi w rozumieniu art. 54 p.p.s.a. wniesionej za pośrednictwem Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którą organ winien był przekazać do Sądu w terminie określonym w przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dalej Sąd wskazał, że zgodnie z art. 54 § 1 i § 2 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Termin na przekazanie akt i odpowiedzi na skargę wynosi trzydzieści dni od dnia otrzymania skargi. Stosownie natomiast do art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się przez organ do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 wymienionej ustawy, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Grzywna za nieprzekazanie do sądu akt administracyjnych może być wymierzona wyłącznie organowi właściwemu w sprawie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 października 2012 r. sygn. akt I OZ 598/12, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 grudnia 2012 r. sygn. akt IV SO/Wa 52/12).
W przedmiotowej sprawie skarżący domaga się wymierzenia grzywny Małopolskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Krakowie za nieprzekazanie skargi do Sądu, podczas gdy skarga (datowana na 30 października 2013 r.) dotyczy bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Tarnowie. Skoro przedmiotem skargi jest bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Tarnowie, to ten właśnie organ jest właściwy w sprawie i w konsekwencji zobowiązany do przekazania Sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę.
Zdaniem Sądu stan faktyczny sprawy oraz przywołane przepisy przesądzają o niedopuszczalności nałożenia grzywny na Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie w trybie art. 55 § 2 p.p.s.a. Organ ten nie był bowiem zobowiązany do przekazania skargi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Tarnowie. Sąd ponadto wskazał, że w sytuacji gdy wniosek został wniesiony do organu niewłaściwego powinien zostać przez ten organ odesłany organowi właściwemu.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wniosek na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a.
Z. B. w zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucił naruszenie przepisów art. 65 K.p.a., poprzez nieprzekazanie właściwemu organowi administracji publicznej pisma omyłkowo wniesionego przez skarżącego do niewłaściwego miejscowo organu administracji publicznej, co w konsekwencji wpłynęło na treść wydanego postanowienia
W uzasadnieniu podkreślono, że organ administracji publicznej nie podjął żadnych starań w celu wyjaśnienia czy pismo skarżącego trafiło zgodnie z właściwością, sprawdzenia czy został nadany bieg sprawie. Wobec zatem nie wywiązania się z ciążących na organie administracyjnym ustawowych obowiązków nie sposób marginalnie traktować ww. okoliczności, jak to czyni Wojewódzki Sąd Administracyjny, niejako zapominając iż jest powołanym również z urzędu do kontroli działań organów administracji publicznej, choćby zakres tych działań wykraczał poza granice skargi wniesionej przez skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – dalej zwanej "p.p.s.a.") w razie niezastosowania się do obowiązków, o jakich mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., tj. przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia, sąd może na wniosek skarżącego orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
Z przytoczonego przepisu wynika, że wyłączną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a., do których należy przekazanie przez organ skargi, akt sprawy, odpowiedzi na skargę, przy czym wszystkie te dokumenty winny być przedstawione sądowi w terminie 30 dni.
Należy zaznaczyć, iż wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 ustawy p.p.s.a. nie jest obligatoryjne. Użycie przez ustawodawcę słowa "może" oznacza, iż Sąd winien, nawet przy przekroczeniu terminu, uwzględniać specyfikę i charakter danej sprawy, a także przyczyny i rozmiary zwłoki w przekazaniu skargi.
W rozpoznawanej sprawie Sąd Wojewódzki odstąpił od wymierzenia grzywny mając na uwadze, że grzywna za nieprzekazanie do sądu akt administracyjnych może być wymierzona wyłącznie organowi właściwemu w sprawie.
Jak wynika z dołączonej do wniosku dokumentacji i twierdzeń strony, skarga która skierowana była do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie dotyczyła bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w takiej sytuacji nieprzekazanie jej przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie do Sądu nie może być sankcjonowane w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. Trzeba bowiem przyjąć, że grzywna przewidziana w tym przepisie ma zastosowanie w sytuacji, gdy organ, którego działanie czy bezczynność jest przedmiotem skargi, nie przekaże jej do Sądu.
Odrębnym natomiast zagadnieniem w niniejszej sprawie jest to, czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podjął właściwe czynności związane z regulacją art. 65 K.p.a. Niewątpliwe treść tego przepisu obliguje organ do przekazania podania do organu właściwego. Kwestia ta mogłaby być badana w kontekście ewentualnej bezczynności organu lub przewlekłości prowadzonego postępowania. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy. Natomiast do strony należy wybór właściwych środków służących ochronie jej interesów.
Dla porządku dodać należy, że autor zażalenia wadliwie traktuje naruszenie art. 65 K.p.a jako naruszenie przepisów prawa materialnego.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.