Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 30 czerwca 2005 r. pozostawił wniosek L.D. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu Sąd podniósł, iż w dniu 2czerwca 2005 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jednak nie wniósł wraz z tym wnioskiem skargi kasacyjnej sporządzonej zgodnie z art. 175 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd na podstawie art. 49 § 1 tej ustawy wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych poprzez złożenie odpisu wniosku oraz złożenie skargi kasacyjnej sporządzonej przez adwokata lub radcę prawnego. Skarżący nadesłał odpis wniosku, ale nie złożył skargi kasacyjnej. Sąd postanowił o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania zgodnie z art. 49 § 2 przytoczonej ustawy.
W zażaleniu na to zarządzenie L. D., reprezentowany przez radcę prawnego M. R., wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż nieuzupełnienie braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wynikało ze złego stanu zdrowia skarżącego jak i jego nieporadności życiowej. Wezwanie do uzupełnienia zostało doręczone mu w dniu 16 czerwca 2005 r., natomiast w dniach 14 i 15 czerwca 2005 r. przebywał on w szpitalu, gdyż był poddany operacji usunięcia żylaków z kończyny dolnej prawej, na którą to okoliczność przedstawił zaświadczenie lekarskie. Skarżący w dniach następnych był prawie całkowicie unieruchomiony, ponadto otrzymał zalecenie od lekarza, aby nie obciążał kończyny, co uniemożliwiało mu praktycznie opuszczanie jego mieszkania. Udało mu się spowodować wysłanie odpisu wniosku, jednakże nie był on w stanie poruszać się po mieście celem znalezienia adwokata lub radcy prawnego, który podjąłby się sporządzenia skargi kasacyjnej.
Ponadto pełnomocnik skarżącego wskazał na okoliczność, że skarżący nie był świadom tego, że niezłożenie przez niego łącznie z wnioskiem o przywrócenie terminu skargi kasacyjnej zamknie mu drogę do skutecznego zaskarżenia wyroku wydanego w sprawie. Skarżący jest osobą nieporadną i nie potrafił zrozumieć udzielanych mu przez Sąd pouczeń.
Do zażalenia załączona byłą skarga kasacyjna sporządzona przez radcę prawnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuję: zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z treści przytoczonego przepisu wynika więc, iż podstawową przesłanką dla przywrócenia terminu jest brak winy strony w uchybieniu terminu. Przesłanka ta miała miejsce w przedmiotowej sprawie.
Skarżący otrzymał wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku w dniu 16 czerwca 2005 r. Jak wynika z załączonego do zażalenia zaświadczenia lekarskiego w dniach 14 i 15 czerwca 2005 r. skarżący przebywał w szpitalu, gdzie poddany został operacji usunięcia żylaków z prawej nogi. Po tej operacji skarżący został pozbawiony praktycznie możliwości poruszania się, a ponadto zalecenia lekarskie nakazywały mu oszczędzanie i nieobciążanie kończyny. W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż skarżący nie był w stanie udać się na poszukiwania adwokata lub radcy prawnego, który podjąłby się sporządzenia skargi kasacyjnej w sprawie. Przyjąć także należy, że czynności takiej nie można zlecić osobie trzeciej. Podkreślenia wymaga fakt, że skarżący uzupełnił brak wniosku w zakresie nadesłania odpisu, co pozwala na wywnioskowanie, że gdyby nie przeszkoda w postaci unieruchomienia skarżącego uczyniłby on zadość wezwaniu Sądu w całości.
Sąd oceniając wystąpienie przesłanki braku winy w uchybieniu powinien przyjąć istniejący powszechnie obiektywny miernik staranności, której wymagać można od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Powyższa wykładnia, utrwalona w orzecznictwie sądowym (postanowienie Sądu Najwyższego z 14 stycznia 1972 r. II CRN 448/71 OSP z 1972 nr 7-8, poz. 144) odnosi się także do postępowania sądowoadministracyjnego. W świetle przytoczonych powyżej okoliczności nie można zarzucić skarżącemu, iż nie dołożył on należytej staranności w załatwianiu swoich spraw.
Wynikający z ustawy przymus adwokacki dla skuteczności czynności procesowej wymaga dokonania jej przez profesjonalnego pełnomocnika. Do zażalenia pełnomocnik złączył także sporządzoną przez siebie skargę kasacyjną czyniąc zadość wymaganiom z art. 87 § 4 wskazanej ustawy, który nakazuje dokonania równocześnie z wnioskiem czynności, której nie dokonano w terminie.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.