Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 czerwca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił A. J. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. dnia [...]. w przedmiocie rozbiórki obiektów budowlanych.
Wskutek wniesionego przez skarżącego sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku sprawa zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. podlegała rozpoznaniu przez Sąd, który na podstawie ustaleń stwierdził, że analiza stanu majątkowego i rodzinnego wnioskodawcy wykazała, że skarżący jest w stanie samodzielnie ponieść koszty sądowe.
Sąd pierwszej instancji wskazał, iż skarżący pozostaje w gospodarstwie domowym wraz z niepracującą żoną. W skład jego majątku wchodzi dom o pow. [...] m², działka rolna o pow. [...] m ² oraz działka budowlana [...] m². Wnioskodawca posiada nadto samochód marki [...], rok prod. [...] a jego dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wyniósł w miesiącu styczniu 2008 r. [...] złotych brutto. Nadto skarżący oświadczył, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych.
W przedstawionej sytuacji Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący jest w stanie samodzielnie ponieść koszty sądowe w niniejszej sprawie.
Zażalenie na postanowienie z dnia 18 czerwca 2008 r. wniósł A. J. Zarzucając naruszenie przepisów postępowania poprzez nierozpoznanie zarzutów złożonych w sprzeciwie oraz wadliwą ocenę stanu majątkowego i przyjęcie, że dla zwolnienia od kosztów sądowych konieczne jest wykazanie dochodów niższych niż przeciętne. Skarżący wniósł zarazem o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Uzasadniając swoje zarzuty skarżący podkreślił, że dochody uzyskiwane z działalności gospodarczej są mniej stabilne, niż ze stosunku pracy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym w sytuacji, gdy osoba składająca wniosek wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny (pkt 2). Z konstrukcji tego przepisu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W świetle powołanych przepisów oraz okoliczności niniejszej sprawy, należy zaakceptować stanowisko Sądu pierwszej instancji zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.
W szczególności sytuacja materialna i rodzinna skarżącego nie uzasadnia przyznania mu prawa pomocy na tej podstawie, iż skarżący prowadzi działalność gospodarczą i wysokość jego zarobków nie jest gwarantowana umową o pracę. Nie sposób oceniać sytuacji skarżącego jako kwalifikującej go w jakikolwiek sposób do zwolnienia od kosztów sądowych zważywszy na fakt, iż skarżący jest w posiadaniu kilku nieruchomości oraz 3-letniego auta produkcji zachodniej a ponadto małżonka skarżącego nie pozostaje w stosunku pracy. Wskazane okoliczności świadczą niezmiennie o tym, iż skarżący jest w stanie pokryć wszystkie koszty utrzymania dwuosobowego gospodarstwa domowego i stwierdzenie uszczerbku w utrzymaniu koniecznym w kontekście art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez ponoszenie kosztów sądowych w sprawie nie może być nieuzasadnione.
Odnosząc się do zarzutów zażalenia wypada nadto podkreślić, iż przedmiotem rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy przez Sąd w wyniku wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony (art. 260 p.p.s.a.) jest wniosek o przyznanie prawa pomocy i wszelka dodatkowa dokumentacja w tej kwestii, nie zaś zarzuty wskazane w treści sprzeciwu. Zgodnie z rozumieniem powyższej regulacji sąd nie rozpoznaje merytorycznie sprzeciwu wnioskodawcy od postanowienia referendarza sądowego, badając jedynie formalną skuteczność sprzeciwu.
Mając powyższe względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 z związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. zażalenie oddalił.