Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 388/11, zawiesił postępowanie sądowe w sprawie ze skargi W. K. i K. K. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] grudnia 2010 roku, nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd podniósł, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 15 kwietnia 2011 r., skarżący zostali zobowiązani do wskazania aktualnego adresu zamieszkania uczestniczki postępowania sądowego M. K. w terminie 7 dni pod rygorem zawieszenia postępowania.
W zakreślonym terminie złożyli pismo procesowe, w którym nie podali aktualnego adresu zamieszkania uczestniczki postępowania sądowego Mi. K., natomiast wskazali, że ok. 2008 r. sprzedała ona swoją nieruchomość i wyprowadziła się do USA.
W ocenie Sądu I instancji M. K. była stroną przedmiotowego postępowania administracyjnego i stosownie do art. 33 § 1 p.p.s.a. jest ona uczestnikiem niniejszego postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy nadanie biegu temu postępowaniu będzie możliwe dopiero po wskazaniu przez skarżących jej aktualnego adresu zamieszkania.
Zdaniem Sądu I instancji niewykonanie przez skarżących zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 15 kwietnia 2011 r. uniemożliwiło nadanie sprawie dalszego biegu, i z tego względu Sąd zawiesił postępowanie sądowe zgodnie z dyspozycją art. 125 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej zwana "p.p.s.a.").
Sąd wskazał, że z akt administracyjnych nie wynika okoliczność, że doszło i ewentualnie kiedy do sprzedaży nieruchomości, w związku z którą M. K. była stroną przedmiotowego postępowania administracyjnego.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucili naruszenie art. 33 § 1 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie M. K. za uczestniczkę postępowania na prawach strony w sytuacji, gdy wynik postępowania nie dotyczy jej interesu prawnego ponieważ od 2008 r. nie jest już właścicielem nieruchomości, nie przebywa w Polsce od wielu lat, a skarżący nie mają możliwości ustalenia jej miejsca przebywania. Zarzucili również naruszenie art. 125 § 1 pkt 3 p.p.s.a. przez zawieszenie postępowania na podstawie niewykonania przez skarżących zarządzenia z dnia 15 kwietnia 2001 r.
Alternatywnie skarżący zarzucili naruszenie art. 6 w zw. z art. 78 i art. 79 w związku z art. 125 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez niepouczenie ich o możliwości i celowości złożenia wniosku o ustanowienie kurator dla uczestnika, którego miejsce pobytu nie jest znane.
Do zażalenia dołączono kopie wypisu uproszczonego z rejestru gruntów z dnia 28 lipca 2011 r. poświadczone za zgodność z oryginałem przez pełnomocnika skarżących, adwokata P. R., oraz wydruk księgi wieczystej: [...] ze strony ekw.pl księgi wieczyste online, z których wynika, że właścicielami działki nr [...] są H. K. i A. K..
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 125 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli na skutek braku lub wskazania złego adresu skarżącego lub niewykonania przez skarżącego innych zarządzeń nie można nadać sprawie dalszego biegu. Podkreślenia wymaga fakt, że zawarte w przepisie art. 125 p.p.s.a. podstawy zawieszenia postępowania sądowego mają charakter podstaw fakultatywnych. O zawieszeniu postępowania w tych przypadkach decydują względy celowościowe. Celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego nie może być brana pod uwagę w oderwaniu od zasady szybkości postępowania. Tymczasem zawieszenie postępowania w sytuacji, gdy brak jest ku temu wystarczających przesłanek naruszałoby zasadę szybkości.
W przedmiotowej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zarządzeniem z dnia 15 kwietnia 2011 r. zobowiązał skarżących do wskazania aktualnego adresu zamieszkania uczestniczki postępowania sądowego M. K. w terminie 7 dni pod rygorem zawieszenia postępowania.
W odpowiedzi skarżący pismem z dnia 6 maja 2011 r. poinformowali Sąd, że M. K. sprzedała swoją nieruchomość około 2008 r. i wyprowadziła się na stałe do USA. Obecnymi właścicielami działki są państwo A. i H. K..
Słusznie podnosi się w zażaleniu, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w tych okolicznościach sprawy nie miał podstaw do zawieszenia postępowania. Sąd uzyskując informację o zmianie właściciela oznaczonej nieruchomości powinien uwzględnić skutki tej okoliczności w prowadzonym postępowaniu, a w szczególności powinien rozważyć status M. K. w przedmiotowym postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Trzeba zaznaczyć, że Sąd Administracyjny ma obowiązek na każdym etapie postępowania badać legitymację strony, a zwłaszcza w takiej sytuacji, gdy ze stanu faktycznego sprawy wynika, że mogło dojść do następstwa prawnego.
Okoliczność tę potwierdza załączony do zażalenia wypis uproszczony z rejestru gruntów z dnia 28 lipca 2011 r. oraz wydruk księgi wieczystej: [...] ze strony ekw.pl księgi wieczyste online.
Sąd I instancji nie podjął działań we własnym zakresie w celu ustalenia aktualnych właścicieli działki nr [...]. Istotne przy tym jest to, że A. i H. K. są adresatami zaskarżonej decyzji i Sąd I instancji, po otrzymaniu informacji od skarżących, że są aktualnymi właścicielami działki nr [...], mógł wezwać ich do przedstawienia dokumentów potwierdzających tę okoliczność.
W takiej sytuacji nie można uznać, aby istniała podstawa do zawieszenia postępowania w sprawie, w oparciu o art. 125 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W niniejszej sprawie, w wyniku umowy kupna-sprzedaży nieruchomości o nr. [...] położonej w B., nastąpiła zmiana stron postępowania, brak aktualnego adresu M. K. nie stoi więc na przeszkodzie w prowadzeniu sprawy.
Dodatkowo trzeba zaakcentować, że według art. 33 § 1 p.p.s.a., uczestnikiem postępowania na prawach strony jest osoba, która nie wniosła skargi a brała udział w postępowaniu administracyjnym pod warunkiem, że wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.