Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 31 maja 2006 r., sygn. akt II SA/Gd 372/04 zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi A. S. i S. S. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 19 kwietnia 2004 r., Nr [...].
W uzasadnieniu Sąd podniósł, że zawieszenie postępowania w sprawie jest uzasadnione w związku z tym, iż uczestnicy postępowania M. A. i A. A. nie podając nowego adresu zameldowania, zmienili miejsce zamieszkania, co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zawiadomienia o rozprawie oraz w związku z tym, iż jak wynika z przedłożonych przez skarżących wezwanych do wskazania nowego adresu uczestników postępowania wniosków dotyczących M. A. i A. A. o udostępnienie danych ze zbiorów meldunkowych, zbioru PESEL, ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych, nie zgłosili oni zameldowania pod innym adresem a skarżącym nowy adres uczestników postępowania nie jest znany.
Ponadto, co Sąd podniósł w uzasadnieniu w sprawie tej w związku z tym, iż uczestnicy postępowania M. A. i A. A. nie zostali we wcześniejszej korespondencji kierowanej do nich pouczeni przez Sąd o obowiązku zawiadomienia o zmianie miejsca zamieszkania i skutkach niedopełnienia tego obowiązku nie zachodzą podstawy do pozostawienia kierowanej do nich korespondencji w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia.
Pełnomocnik skarżących w zażaleniu na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie w całości zarzucił Sądowi, iż wydając zaskarżone postanowienie naruszył przepis art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", poprzez przyjęcie, że M. i A. A.są uczestnikami uprawnionymi w niniejszej sprawie, podczas gdy wynik niniejszego postępowania sądowego nie dotyczy ich interesu prawnego. Ponadto pełnomocnik skarżących podniósł także, że naruszono przepis art. 125 § 1 pkt 3 ppsa w związku z art. 70 § 2 ppsa i art. 57 § 1 ppsa przez bezzasadne zawieszenie postępowania w sytuacji, gdy skarżący w świetle przepisów prawa nie powinni być obciążani obowiązkiem uaktualniania adresów innych uczestników oraz w związku z tym, że w sprawie niniejszej Sąd nie wykonał obowiązku wynikającego z art. 70 § 2 ppsa w związku, z czym brak jest podstaw, aby konsekwencjami tego obarczać skarżących.
Pełnomocnik skarżących wniósł również o zasądzenie na rzecz swoich mocodawców od stronny przeciwnej kosztów postępowania zażaleniowego według norm przypisanych bądź o zasądzenie na jego rzecz kosztów obrony z urzędu, gdyż skarżący nie ponieśli tych kosztów.
Uzasadniając zażalenie pełnomocnik skarżących wskazał na to, że przepis art. 33 § 1 ppsa wyraźnie wskazuje, iż uczestnikiem postępowania jest ta osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik postępowania sądowego. Przedmiotowe postępowanie dotyczy opłaty legalizacyjnej wymierzonej skarżącym w związku, z czym nie sposób przyjąć, że wynik niniejszego postępowania sądowego miałby dotyczyć interesu prawnego M.i A. A.. Skoro M. i A. A. nie są uczestnikami postępowania to nie było zasadnym nakładania na skarżących obowiązku podania adresu M. i A. A.. Brak doręczenia pism tym osobom nie stanowi, bowiem przeszkody do nadania sprawie biegu. Pełnomocnik skarżących podniósł również, powołując się na postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 795/04, że brak jest podstaw do przerzucania na skarżących obowiązku aktualizacji adresów uczestników postępowania jak i wskazywania następców prawnych osób zmarłych pod rygorem zawieszenia postępowania i następnie jego zawieszenia, gdyż może to w istocie doprowadzić do pozbawienia skarżących prawa do sądu przez niemożność nadania sprawie dalszego biegu.
Zdaniem pełnomocnika skarżących nie wywiązanie się Sądu z obowiązku pouczenia uczestników postępowania o obowiązku informowania o zmianie adresu i następstwach nie dokonania tej czynności nie może skutkować przerzuceniem odpowiedzialności za taki stan rzeczy na skarżących, zainteresowanych w rozpoznaniu skargi bez zbędnej zwłoki. Ponadto pełnomocnik skarżących podniósł również, że jego mocodawcy wezwani do podania adresów M. i A. A. podjęli czynności celem ustalenia adresu uczestników oraz wskazał, że nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy adnotacja zawarta na zwrotnym potwierdzeniu odbioru wezwania M.i A. A. na rozprawę zgodnie z którą nie mieszkają oni pod podanym adresem od dwóch lat skoro wcześniejsza korespondencja kierowana przez Sąd pod dotychczasowy adres była przez adresatów odbierana.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli na skutek braku lub wskazania złego adresu skarżącego lub niewykonania przez skarżącego innych zarządzeń nie można nadać sprawie dalszego biegu.
Przesłanka zawieszenia postępowania sądowego wskazana w przepisie art. 125 § 1 pkt 3 ppsa zachodzi wówczas, gdy zostały wyczerpane wymagane w danych okolicznościach czynności sądu zmierzające do nadania sprawie dalszego biegu, a więc wówczas, gdy zobowiązano stronę do wskazania adresu uczestnika postępowania, a także w razie potrzeby pouczenia o prawie do złożenia wniosku o ustanowienie kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu (postanowienie NSA z dnia 10 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 988/04 - niepublikowane).
W rozpoznawanej sprawie obowiązek ustalenia adresu uczestników postępowania nałożono na skarżących, nie korzystając z możliwości zwrócenia się w tej sprawie do innych stron (uczestników) postępowania. Jednocześnie, gdy wezwanie powyższe nie doprowadziło do ustalenia aktualnego adresu M. i A. A. Sąd nie pouczył skarżących, działających wówczas bez pomocy adwokata, w oparciu o postanowienia art. 6 ppsa o treści art. 78 ppsa i art. 79 ppsa, dotyczących stosowania instytucji ustanowienia kuratora. Dlatego - w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego – postanowienie Sądu z dnia 31 maja 2006 r., sygn. akt II SA/Gd. 372/04 o zawieszeniu postępowania, bez przeprowadzenia przez Sąd powyższych czynności, które umożliwiałyby stronie udział w postępowaniu sądowym, zostało wydane przedwcześnie, z naruszeniem powyższych przepisów o postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Wydanie postanowienia o zawieszeniu postępowania sądowego z powodu braku możliwości ustalenia adresu uczestników postępowania powinno być poprzedzone czynnościami Sądu zapewniającymi stronom inicjatywę w tym zakresie oraz pouczeniem stosownie do unormowania art. 6 ppsa o możliwości złożenia wniosku o ustanowienie kuratora dla osoby, której miejsce pobytu nie jest znane.
Odnośnie zaś żądania zasądzenia od strony przeciwnej kosztów postępowania zażaleniowego podnieść należy, że zgodnie z art. 209 ppsa wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 ppsa orzekł, jak w postanowieniu.