Uzasadnienie
Postanowieniem z 11 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, po rozpoznaniu wniosku E.K. i S.K. (dalej jako "skarżący"), odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z [...] kwietnia 2013 r. w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zaskarżonym postanowieniem Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Brzozowie z [...] lutego 2013 r., ustalające opłatę w wysokości 50.000 zł, umożliwiającą legalizację samowoli budowlanej polegającej na wykonanej bez wymaganego pozwolenia rozbudowie budynku mieszkalnego skarżących. Jednocześnie skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. W ocenie Sądu I instancji, skarżący nie podali jakichkolwiek okoliczności dotyczących złożonego wniosku, a więc brak było możliwości jego oceny.
Skarżący wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie. Zarzucili naruszenie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a."). Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania postanowienia Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z [...] kwietnia 2013 r. Wskazali, że są rodziną wielodzietną, a wykonanie zaskarżonego postanowienia oznacza utratę przez nich dachu nad głową.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji czy też postanowienia jest zamknięty. Oznacza to, że sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a., zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia. Ocena przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny powinna zostać oparta nie tylko o wniosek strony, ale również o całokształt okoliczności sprawy.
W treści skargi złożonej do Sądu I instancji skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Podnieśli szereg argumentów dotyczących zgodności z prawem, w tym konstytucyjności, postanowienia o nałożeniu na nich opłaty legalizacyjnej. Jednocześnie jednak wyraźnie zaznaczyli, że nie są osobami zamożnymi, są rodziną wielodzietną, a uiszczenie opłaty wiązać się będzie z pozbawieniem ich dorobku życia i dachu nad głową. Wskazali także, że uzyskiwane dochody ledwie wystarczają na zaspokojenie potrzeb rodziny. Argumenty te Sąd I instancji pominął, choć niewątpliwie dotyczą one nie tylko zasadności skargi, ale przede wszystkim wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, nakładającego na skarżących określone obowiązki o charakterze finansowym. Powyższe potwierdza również treść zażalenia.
Ponownie rozpoznając sprawę w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, Sąd I instancji zobowiązany będzie uwzględnić argumenty podnoszone przez skarżących w skardze, zarówno w kontekście wysokości przedmiotowej opłaty legalizacyjnej, jak również sytuacji majątkowej skarżących, która została opisana w złożonym w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Oświadczenia i dokumenty złożone przez skarżących na potrzeby wniosku o przyznanie prawa pomocy stanowić mogą uzupełnienie argumentacji wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, skoro argumentacja ta opiera się na sytuacji finansowej skarżących.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że rozpatrując wniosek Sąd I instancji nie dokonał jego wnikliwej analizy, która pozwoliłaby na prawidłową ocenę wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.