Uzasadnienie
Postanowieniem z 9 listopada 2021 r., sygn. akt IV SA/Po 146/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Poznaniu odrzucił skargę R. P. i M.P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WWINB) z [...] listopada 2019 r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.
W uzasadnieniu w/w postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że R. P. złożył skargę na w/w decyzję WWINB, w której podał, że działa w imieniu własnym oraz w imieniu swojego mocodawcy. Zaskarżona decyzja została wydana po rozpatrzeniu odwołania R. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we [...] z [...] lipca 2019 r., którą M. P. nakazano rozbiórkę nieużytkowanego, drewnianego budynku spichlerza znajdującego się na działce geodezyjnej nr [...] obręb [...] – uporządkowanie terenu, na którym znajduje się budynek oraz sporządzenie i przekazanie geodezyjnej mapy inwentaryzacyjnej po wykonaniu obowiązku, a także określono termin przystąpienia do robót i termin uporządkowania terenu.
W rozdzielniku do zaskarżonej decyzji jako osoby, którym ją doręczono zostali wskazani R.P. oraz R. P. jako pełnomocnik M. P. Następnie sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem z 26 listopada 2020 r., IV SA/Po 146/20, wydanym na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm., Ppsa) Przewodniczący Wydziału IV WSA w Poznaniu wezwał skarżącego R. P. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500,00 zł stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądem administracyjnym (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm., rozp. RM z 2003).
Zażalenie na powyższe zarządzenie złożył R. P. działając w imieniu własnym oraz M. P. Postanowieniem z 21 stycznia 2021 r., II OZ 1205/20, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił prawomocnie to zażalenie.
W postanowieniu o odrzuceniu skargi wskazano dalej, że R. P. złożył także wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z 25 sierpnia 2020 r., IV SPP/Po 32/20, referendarz sądowy WSA w Poznaniu odmówił mu przyznania prawa pomocy. Sprzeciw na to postanowienie wniósł R. P., określając je jako zażalenie. Postanowieniem z 24 listopada 2020 r. WSA w Poznaniu rozpoznał powyższy sprzeciw utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy. Odpis tego postanowienia wraz z pouczeniem, że postanowienie to jest niezaskarżalne został doręczony R. P. w dniu 3 grudnia 2020 r. (k. 35 akt SPP/Po 32/20). Pomimo treści pouczenia R.P. wniósł zażalenie na postanowienie z 24 listopada 2020 r. Postanowieniem z 27 lipca 2021 r., II OZ 383/21 Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie R. P. na postanowienie WSA w Poznaniu o sygn. IV SPP/Po 32/20.
Co zaś tyczy się wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł skierowanego do M. P. sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem z 26 listopada 2020 r., IV SA/Po 146/20, Przewodniczący Wydziału IV WSA w Poznaniu wezwał skarżącego M. P. (k. 54-55) do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozp. RM z 2003.
Zażalenie na powyższe zarządzenie wniósł R. P. działając w imieniu M. P. Postanowieniem z 21 stycznia 2021 r., II OZ 1206/20, Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnie oddalił to zażalenie.
Nadto wezwaniem z 30 marca 2020 r. (k.
- 21) R. P. został wezwany jako pełnomocnik skarżącego M. P. do usunięcia braków formalnych skargi z 9 stycznia 2020 r. poprzez złożenie pełnomocnictwa do reprezentowania tegoż skarżącego przed sądami administracyjnymi pod rygorem przyjęcia, że M. P. działa samodzielnie. Wezwanie zostało doręczone R. P. w dniu 26 maja 2020 r. (k.
- 26) i pozostało bez reakcji wzywanego.
W postanowieniu IV SA/Po 146/20 wskazano następnie, że zarządzeniem z 17 lutego 2020 r. M. P. został także wezwany do usunięcia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone w dniu 29 lutego 2020 r. (k. 11). Zażalenie na to zarządzenie wniósł R. P. pismem z 6 marca, wniesionym w dniu 7 marca 2020 r. (k. 13).
Postanowieniem z 17 marca 2020 r. (k. 15), IV SA/Po 146/20, WSA w Poznaniu odrzucił w/w zażalenie R. P. na zarządzenie z 18 lutego 2020 r. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł R. P. Postanowieniem z 21 stycznia 2021 r., II OZ 1204/20, Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnie oddalił to zażalenie.
Wskazując na powyższe elementy stanu faktycznego sąd wojewódzki w pierwszej kolejności odnosząc się do braku uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 500 zł przez R.P. zwrócił uwagę na okoliczność, że prawomocne zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu od skargi zostało doręczone R. P. w dniu 13 kwietnia 2021 r. Siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu od skargi upłynął zatem w dniu 20 kwietnia 2021 r. Pomimo wezwania zawierającego pouczenie, że nieuiszczenie wpisu sądowego od skargi spowoduje odrzucenie skargi wpis sądowy nie został uiszczony przez R. P., zaś wniosek o przyznanie prawa pomocy został już wcześniej prawomocnie rozpoznany w ten sposób, że odmówiono mu prawa pomocy.
Z uwagi na to, że w zakreślonym terminie R. P. nie uzupełnił braków fiskalnych skargi, sąd pierwszej instancji zobligowany został do jej odrzucenia na podstawie art. 220 § 3 Ppsa.
Z tych samych względów WSA w Poznaniu odrzucił również skargę M. P., który również nie uzupełnił braków fiskalnych skargi.
Sąd wojewódzki końcowo wspomniał, że pełnomocnictwo dla R. P. do reprezentowania M. P. nie zostało w ogóle złożone do akt sprawy.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł R. P., wnosząc o jego uchylenie, ponadto o wyłączenie sędziego – autora zaskarżonych orzeczeń, a także zwolnienie z opłat i kosztów sądowych w całości, gdyż nie jest on w stanie ich ponieść. Wnosi także o zawieszenie postępowania z powodu choroby.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 220 § 1 i § 3 Ppsa (aktualny tekst jednol. Dz. U. 2022, poz. 329, Ppsa), sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek skargi, od której nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego skargę, aby pod rygorem odrzucenia skargi przez sąd, uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Powyższa regulacja stanowi, że opłacenie pisma (w niniejszej sprawie skargi) w terminie i w kwocie wskazanej przez sąd stanowi istotny jej element, którego brak uniemożliwia nadanie pismu (skardze) dalszego biegu. Prawomocne zarządzenia wzywające do uiszczenia wpisu od skargi zostały doręczone skarżącym w dniu 13 kwietnia 2021 r. (k. 107 i 108 akt sądowych). Siedmiodniowy termin do wykonania nałożonego na skarżących obowiązku procesowego upływał z dniem 20 kwietnia 2021 r. W zakreślonym terminie wpisu sądowego skarżący nie uiścili. Wobec nieprzyznania w niniejszej sprawie prawa pomocy i uprawomocnieniu się zarządzenia do uiszczenia wpisu sąd pierwszej instancji zasadnie odrzucił skargę na podstawie art. 220 § 3 Ppsa.
Skarga powinna też czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym (art. 57 § 1 Ppsa), do których należy m. in. podpis strony (art. 46 § 1 pkt 4 Ppsa). Nieuzupełnienie w terminie braku formalnego skargi przez jej niepodpisanie uniemożliwia nadanie biegu skardze i powoduje jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 57 § 1 i art. 46 § 1 pkt 4 Ppsa.
Skoro zatem w wyznaczonym terminie M. P. nie podpisał skargi, sąd pierwszej instancji winien był podstawę wydanego zaskarżonego postanowienia uzupełnić odpowiednio o art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 57 § 1 i art. 46 § 1 pkt 4 Ppsa, jednak nie miało to wpływu na wynik sprawy.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.