Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublińcu i nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej [...] doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem poprzez podłączenie przyborów sanitarnych znajdujących się w łazience lokalu na [...] przy ul. [...] w terminie do dnia 1 kwietnia 2014 r.
W skardze z dnia [...] kwietnia 2014 r. pełnomocnik skarżących zawarł wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji, argumentując go możliwością wyrządzenia szkody w postaci ewentualnego zniszczenia pieca gazowego jak i powstania trudnych do odwrócenia skutków – rozszczelnienia pionu kanalizacyjnego i zalania wszystkich lokali mieszkalnych. Z opisu strony skarżącej wynika, że planowany przebieg rur kanalizacyjnych stwarza niebezpieczeństwo uszkodzenia ze względu na bardzo bliskie sąsiedztwo przewodu odprowadzającego gorące spaliny (około 1600C) z piecyka gazowego.
W piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2014 r. Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej [...] negatywnie odniósł się do złożonego wniosku akcentując, że rolą Wspólnoty Mieszkaniowej jest dążenie do wykonania remontu, na który zresztą skarżący wyrazili zgodę. A skoro podłączenie nie zostało wykonane, to nie można mówić o tym, czy stwarza ono zagrożenie, czy tez nie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z 14 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Gl 637/14 wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Zdaniem sądu okoliczności podniesione przez stronę skarżącą dają podstawy do uwzględnienia wniosku, albowiem wykonanie spornych robót budowlanych w taki sposób, w jaki zostało to przedstawione we wniosku w istocie mogłoby doprowadzić do wystąpienia zagrożenia powstania znacznej szkody. Sąd wskazał, że ochrona, jaką daje art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. ma charakter prewencyjny, a wobec tego argumenty przedstawione w piśmie Zarządu Wspólnoty dotyczące zaplanowanego użycia odpowiednich materiałów, w świetle przywołanych przez skarżących okoliczności nie trafiają do przekonania.
Od tego postanowienia Wspólnota Mieszkaniowa wniosła zażalenie, zaskarżając je w całości i zarzucając mu rażące naruszenie prawa polegające na nieuwzględnieniu okoliczności, że wstrzymanie wykonania decyzji ŚWINB godzi w prawo własności uczestników postępowania małż. Kwintal, a nadto wstrzymanie nie ma żadnych realnych podstaw faktycznych. Wiosła o jego uchylenie. Wskazała, że roboty polegające na wymianie pionów kanalizacyjnych stanowiących części wspólne nieruchomości mają charakter remontu i nie obejmują jakichkolwiek odstępstw od istniejącego przebiegu rur kanalizacyjnych. Po przeprowadzeniu prac remontowych przebieg rur powinien być taki sam, jak przed remontem.
Sąd powinien był wziąć pod uwagę również skutki wstrzymania wykonania decyzji wobec właścicieli lokalu, którzy nie mogą realizować w pełni swojego prawa własności. Sąd bezkrytycznie uznał za ustalony hipotetyczny stan przedstawiony przez wnioskodawcę, konsekwencją czego jest ponoszenie przez wspólnotę kosztów utrzymywania wykonawcy robót w gotowości do ich podjęcia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać w całości lub w części wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest instytucją wyjątkową i jako taka powinna być ona stosowana ściśle, stosownie do spełnienia określonych przesłanek. Wykazanie zaistnienia przynajmniej jednej ze wskazanych w tym przepisie przesłanek spoczywa na wnioskodawcy. Oznacza to występującą po jego stronie konieczność wskazania konkretnych okoliczności wskazujących na to, że wykonanie decyzji spowoduje w stosunku do strony niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i przytoczenia okoliczności uzasadniających to żądanie.
Dodatkowo wskazać należy stronie skarżącej, że na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu sąd nie bada zasadności samej skargi. Jest to bowiem postępowanie wpadkowe toczące się w ramach postępowania głównego mającego inny cel – kontrolę decyzji administracyjnej.
Wskazać również należy, że co do zasady wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem może powodować większą szkodę po stronie innych osób – m.in. właścicieli lokalu, na rzecz których prace miałyby być przeprowadzone. Odmowa wstrzymania wykonania decyzji może być podyktowana interesem osób trzecich – w tym przypadku zapewnieniem im możliwości wykonywania prawa własności.
Ponadto, to, czy planowane piony kanalizacyjne ulokowane są nieprawidłowo, będzie przedmiotem oceny sądu rozpoznającego skargę. Skarżący nie wykazali w sposób przekonujący, że wykonanie decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki czy powstanie znacznej szkody. W szczególności nie wskazali dlaczego przebieg pionów kanalizacyjnych ma obecnie stwarzać zagrożenie uszkodzenia piecyka gazowego oraz rozszczelnienia rur, a wcześniej nie stwarzał, pomimo tego, że jest on tożsamy z pierwotnym jego ulokowaniem, którego skutecznie nie zakwestionowano. Sąd, oceniając wystąpienie przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, nie zważył dostatecznie racji wszystkich uczestników postępowania oraz nie wziął pod uwagę wszystkich okoliczności sprawy – zwłaszcza charakteru wykonywanych prac. Dlatego też, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, rozpoznając ponownie sprawę powinien wziąć pod uwagę całokształt okoliczności faktycznych sprawy, a także interes innych uczestników postępowania.
Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.