Postanowienie NSA z 14 lutego 2017 r., II OZ 99/17

Wydany

14 lutego 2017 r.

Sąd

r. Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 14 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. F. działającego jako kurator spadku po H. F. i S. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Gd 646/16 o odrzuceniu skargi

Skład

Sędzia NSA Paweł Miładowski przewodniczący

Sprawa

w sprawie ze skargi W. F. działającego jako kurator spadku po H. F. i S. F. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] września 2016 r., nr [...] w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie wykonania czynności zmierzających do przywrócenia środowiska do stanu właściwego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 27 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Gd 646/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdański odrzucił skargę W. F. działającego jako kurator spadku po H. F. i S. F. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] września 2016 r., nr [...], wskazując, że strona skarżąca, pomimo wezwania skierowanego do niej o uzupełnienie braków formalnych skargi nie nadesłała odpisów postanowień dotyczących ustanowienia kuratora spadku z dnia [...] marca 2012 r., sygn. akt [...] i z dnia [...] września 2012 r., sygn. akt [...]. Nadesłała bowiem jedynie kserokopie wymaganych dokumentów, jednakże nie zawierały one poświadczenia za zgodność z oryginałem.

Zażalenie od powyższego postanowienia złożył W. F. działającego jako kurator spadku po H. F. i S. F., podnosząc, że w innych sprawach zawisłych przed Sądami Administracyjnymi nie kwestionowano prawidłowości składanych kopii postanowień o ustanowieniu kuratora, które to kopie były podpisywane przez W. F..

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności wskazania wymaga, że wystosowane do strony skarżącej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi nie precyzowało w jakiej formie mają być nadesłane brakujące dokumenty. Z treści pisma z dnia 21 listopada 2016 r. (k-11) wynika jedynie, że wezwano stronę skarżącą do nadesłania stosownych postanowień, ale już nie wskazano jaką formę powinny mieć nadesłane postanowienia, czy odpisów, czy kopii poświadczonych za zgodność z oryginałem. W tym warunkach Sąd I instancji nie mógł uznać, że strona skarżąca, składając fotokopie postanowień i uwierzytelniając je własnym podpisem, nie wykonała wezwania, do którego była wzywana. Już chociażby z tej przyczyny zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu.

Po drugie, stwierdzić trzeba, że kwestia poświadczania za zgodność z oryginałem odpisów pism procesowych nie była postrzegana jednolicie. Na gruncie Kodeksu postępowania cywilnego Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 27 sierpnia 1998 r. sygn. akt III CZ 107/98 (publ. OSNC z 1999 r. Nr 3, poz.

52. stanął na stanowisku, że kserokopie pism muszą być poświadczone za zgodność z oryginałem podpisem strony, jej przedstawiciela ustawowego bądź pełnomocnika. Przeciwne zdanie zaprezentowano jednak w postanowieniu z dnia 18 października 2002 r. sygn. akt V CKN 1830/00 (publ. OSNC z 2004 r. Nr 1, poz. 9; podobnie – postanowienia z dnia 18 października 2002 r. sygn. akt V CKN 1820/00; z dnia 12 stycznia 2009 r. sygn. akt II PZ 37/08; z dnia 9 stycznia 2012 r. sygn. akt II UZ 48/11). W tym ostatnim orzeczeniu podkreślono, że odpis pisma to jedynie kolejny egzemplarz, który jest zgodny z oryginałem, przy czym nie ma znaczenia, czy jest to kopia maszynowa, kserokopia, czy wydruk komputerowy. Jak zaznaczył Sąd Najwyższy, podstawowym wymogiem odpisu pisma procesowego pozostaje jego zgodność, tj. wierność treści z oryginałem.

Podobne spory pojawiły się na gruncie literatury prawa administracyjnego. Pierwsze stanowisko stwierdza, że z art. 47 § 1 p.p.s.a. wynika, że zarówno fotokopie, jak i wydruki z poczty elektronicznej wymagają uwierzytelnienia przez stronę (R. Hausera i M. Wierzbowskiego (red.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 3, str. 274 oraz H. Knysiak-Molczyk (w:) T. Woś (red.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2011. Wydanie 4., s. 302). Zgodnie natomiast z drugim poglądem, skoro wedle art. 47 § 2 p.p.s.a. odpisami mogą być "uwierzytelnione fotokopie bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej", to dopuszczalne jest traktowanie jako odpisów również innego rodzaju wydruków czy kopii, także nieuwierzytelnionych (G. Radecki (w:) R. Mikosz, G. Radecki, Ł. Strzępek. Pisma stron w postępowaniu sądowoadministracyjnej. Komentarz, orzecznictwo, wzory, Warszawa 2008, s. 31-32; oraz J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 137).

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się z kolei pogląd, zgodnie z którym w sytuacji, gdy wezwanie Sądu zostało wykonane w ten sposób, że strona lub jej pełnomocnik nadesłali kserokopie, a więc egzemplarze odpowiadające treści złożonego środka zaskarżenia, a jedynie nie poświadczono ich za zgodność z oryginałem, to jego odrzucenie byłoby dotknięte nadmiernym rygoryzmem. Odrzucenie takiego pisma nie znajduje uzasadnienia w treści art. 47 § 1 w związku z art. 49 p.p.s.a., ponieważ nie ma przeszkód, żeby pismo – mimo wspomnianych niedociągnięć – mogło otrzymać prawidłowy bieg (por. wyroki NSA: z 23 listopada 2005 r., I OSK 133/05 i z 8 stycznia 2016 r., I OSK 1676/15; oraz postanowienia NSA: z 14 lutego 2012 r., I OZ 84/12; z 30 września 2012 r., II GZ 280/12 i II GZ 281/12; z 3 września 2015 r., II GSK 1848/15; z 3 marca 2015 r., II OZ 157/15; z 21 września 2015 r., II OSK 1953/15). Prawidłowości takiego poglądu nie zmienia stanowisko przyjęte w uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13, odnoszące się do sytuacji nie dołączenia przez skarżącego prawidłowej liczby odpisów i ich załączników oraz ich złożenia po terminie zakreślonym w zarządzeniu wzywającym do usunięcia braków, a więc odmiennej od analizowanej.

W okolicznościach niniejszej sprawy, skoro strona skarżąca wykonała w terminie wezwanie Sądu do nadesłania stosownych postanowień w ten sposób, że przesłała ich fotokopie własnoręcznie uwierzytelnione, to nie było podstaw do odrzucenia skargi, z przyczyn powyżej wskazanych. Oznacza to, że zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem art. 58 § 1 pkt 3 w związku z art. 47-49 p.p.s.a. Taką ocenę jedynie potwierdza wskazywana w zażaleniu okoliczność, że w innych postępowaniach sądowoadministracyjnych z udziałem W. F. działającego jako kurator spadku po H. F. i S. F. nie kwestionowano wskazanej powyżej formy w jakiej składano do akt sprawy dowód na okoliczność ustanowienia W. F. kuratorem spadku.

Z tych względów, na podstawie 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.