Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 25 czerwca 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 993/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącej "[...]" Sp. z o.o. w W. wstrzymania wykonania decyzji Wojewody [...] z [...] marca 2018 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] października 2017 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu K. P. pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych (jednolokalowych) w zabudowie bliźniaczej wraz z garażami podziemnymi oraz rozbiórkę budynków mieszkalnych w zabudowie bliźniaczej, na działkach nr [...] i [...] przy ul. [...] i [...] w W. W zawartym w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżąca wskazała, że wykonanie zaskarżonego rozstrzygnięcia mogłoby doprowadzić do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków poprzez uniemożliwienie korzystania z nieruchomości w dotychczasowy sposób oraz narażenie na uciążliwości związane z prowadzonymi pracami budowlanymi i konserwacyjnymi, a w dalszej perspektywie na spadku wartości nieruchomości.
Wskazano ponadto na nieodwracalny skutek wykonania zaskarżonej decyzji, jakim miałoby być wyburzenie dwóch istniejących na nieruchomości budynków i przystąpienie do realizacji inwestycji bezpośrednio przy granicy z nieruchomościami sąsiednimi.
Sąd pierwszej instancji oddalając wniosek stwierdził, że skarżąca nie przytoczyła okoliczności, których obowiązek podania wynika z art. 61 § 3 p.p.s.a., wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu, skarżąca nie przedstawiła argumentów, ani też popierających je dokumentów, które uzasadniałyby uznanie za wiarygodne twierdzenia, że w razie wykonania zaskarżonej decyzji poniesie ona znaczną szkodę, czy też, że zajdą w stosunku do niej trudne do odwrócenia skutki. Sąd stwierdził, że we wniosku nie skonkretyzowano, ani nie udokumentowano powoływanych przez skarżącą przesłanek, mających przemawiać za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Przedstawione przez skarżącą okoliczności Sąd uznał za standardowe następstwa przystąpienia do realizacji inwestycji budowlanej przez podmiot działający na podstawie stosownej decyzji administracyjnej.
W związku z tym uznał, że brak było podstaw do zastosowania ochrony tymczasowej w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. W ocenie Sądu, samo złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu oraz subiektywne przekonanie strony o wadliwości zaskarżonego aktu nie może stanowić wystarczającego uzasadnienia dla wstrzymania jego wykonania.
W zażaleniu na to postanowienie skarżąca zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. polegające na błędnym przyjęciu, że skarżąca nie uprawdopodobniła złożonego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a w konsekwencji nie wykazała w sposób wystarczający, że w razie jej wykonania poniesie znaczną szkodę, czy też zajdą w stosunku do niej trudne do odwrócenia skutki. Zdaniem skarżącej, ze zgromadzonych w sprawie dokumentów oraz z treści decyzji wynikają trudne do odwrócenie skutki realizacji inwestycji w granicy z nieruchomością sąsiednią. Zaznaczyła, że art. 61 § 3 p.p.s.a. nakłada na stroną obowiązek uprawdopodobnienia, nie zaś udowodnienia okoliczności świadczących o konieczności zastosowania ochrony tymczasowej. Stwierdziła, że wskazała we wniosku, iż w sprawie – w sytuacji wyburzenia dwóch budynków i postawienia nowych bezpośrednio przy granicy – wystąpi nieodwracalny skutek, o którym mowa w ww. art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto wyrządzona zostanie jej znaczna szkoda polegająca na uniemożliwieniu korzystania z nieruchomości w dotychczasowy sposób, narażeniu na uciążliwości związane z prowadzonymi pracami budowlanymi i konserwacyjnymi, a w dalszej perspektywie na spadku wartości nieruchomości.
Prowadzone roboty budowane spowodują istotną i trwałą zmianę rzeczywistości. Na poparcie swego stanowiska strona powołała się na postanowienie WSA w Poznaniu z 13 października 2008 r., sygn. akt II SA/Po 822/08.
W oparciu o powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej. Nie wystarcza zatem jedynie złożenie wniosku, czy przytoczenie samych ustawowych przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej. Niewystarczającym jest nawet przytoczenie w uzasadnieniu wniosku okoliczności, które jako normalne następstwa mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia. Wniosek powinien zostać poparty stosownymi argumentami pozwalającymi wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Trafnie zatem Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżąca w złożonym wniosku nie wykazała, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Okoliczności podnoszone tak we wniosku, jak i w zażaleniu, nie mogły stanowić przesłanki zastosowania ochrony tymczasowej, gdyż skarżąca powołała się na normalne następstwa wynikające z udzielonego inwestorowi pozwolenia na budowę (uciążliwości związane z prowadzonym robotami budowlanymi, trwała zmiana rzeczywistości). Niezrozumiałe jest, gdyż nie zostało to wyjaśnione, w jaki sposób wyburzenie przez inwestora dwóch budynków pociągnie za sobą szkodę dla właścicieli działek sąsiednich oraz to, w jaki sposób poprzez zrealizowanie inwestycji zostaną oni ograniczeni w korzystaniu ze swoich nieruchomości, skoro na sąsiednich działkach również znajdują się budynki w zabudowie bliźniaczej. Zasadnie zatem Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżąca nie wykazała okoliczności przemawiających za koniecznością udzielenia ochrony tymczasowej, a tym samym za uznaniem, że osoba uprawniona do prowadzenia budowy na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej ma ponosić ujemne skutki związane ze wstrzymaniem jej wykonania, skoro to ona ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi i to na niej spoczywać będzie obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego w razie, gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi decyzja zostanie uchylona.
Jeżeli bowiem doszłoby do tego, że w wyniku rozpoznania skargi uznano by inwestycję, której dotyczy sprawa, za niezgodną z prawem w sposób, którego nie można usunąć, to zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.) organ nadzoru budowlanego będzie zobowiązany nałożyć na inwestora obowiązek rozbiórki, a więc usunięcia, już wybudowanego obiektu budowlanego. Wówczas też odpadnie kolejna okoliczność, na którą powołała się skarżąca, mianowicie ewentualne obniżenie wartości nieruchomości.
Wyjaśnić również należy, że postanowienie, na które w zażaleniu powołała się skarżąca, i na którym oparła wniosek o wstrzymanie wykonania, zostało uchylone postanowieniem NSA z 23 grudnia 2008 r., sygn. akt II OZ 1334/08.
W tym stanie sprawy stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a wniesione na nie zażalenie niezasadne.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.