Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 8 lipca 2021 r., sygn. akt I SA/Go 88/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim (dalej: "WSA") oddalił skargę I.M. (dalej: "Skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze (dalej: "SKO", "Kolegium") z dnia 12 listopada 2020 r. w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za 2016 r., 2017 r. i 2018 r. Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl).
W skardze kasacyjnej wywiedzionej od tego wyroku, Skarżąca zaskarżyła go w całości i wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez:
- - błędną wykładnię § 1 uchwały [...]w związku z art. 6j ust. 3b ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2019 r., poz. 2010; dalej jako: "u.c.p.g."), poprzez przyjęcie, że wymieniony w nich okres od 1 maja do 30 września wykorzystywania innych nieruchomości na cele rekreacyjno-wypoczynkowe pozostaje bez znaczenia dla możliwości ustalenia ryczałtowej stawki za gospodarowanie odpadami komunalnymi;
- - niewłaściwe zastosowanie wobec Skarżącej zryczałtowanej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi poprzez uznanie, że Skarżąca mieszkająca w różnych okresach roku w należącym do niej budynku mieszkalnym [...], w pełni wyposażonym w sprzęt i meble codziennego użytku, ogrzewanie na pompę ciepła, wodę z własnego ujęcia, odprowadzeniem nieczystości płynnych do zbiornika, na ogrodzonej działce, korzysta z tej nieruchomości na cele rekreacyjno-wypoczynkowe;
- - naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., zwana dalej: "o.p."), poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i uznanie za dowód składanych przez Skarżącą oświadczeń bez ich dokładnego określenia, mimo iż przesłuchiwana była w charakterze strony w sposób stronniczy, naruszający zasadę bezstronności i pod założoną z góry tezę.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną, SKO wniosło o jej oddalenie w całości, zasądzenie od Skarżącej na rzecz tego organu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a.: "Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów" (art. 182 § 3 p.p.s.a.). Z uwagi na to, że w rozpoznawanej sprawie Skarżąca zrzekła się rozprawy, a strona przeciwna (SKO) nie zażądała jej przeprowadzenia, Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.
Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) albo naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Dopełnienie wymogu wskazania podstaw skargi kasacyjnej zakreślonych w powołanym przepisie art. 174 p.p.s.a. jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi jest związany Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Wyjątkiem są tu jedynie przesłanki nieważności postępowania, które Sąd bierze pod rozwagę z urzędu. Przed przystąpieniem do oceny zarzutów skargi kasacyjnej zbadano, czy nie zaistniała którakolwiek z przesłanek nieważności określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przyczyn nieważności, wskazywana w przywoływanym unormowaniu.
Naczelny Sąd Administracyjny za nieusprawiedliwiony uznaje zarzut naruszenia przez WSA przepisów prawa materialnego, przez błędną wykładnię § 1 uchwały [...] w związku z art. 6j ust. 3b u.c.p.g.
Stosownie do postanowień art. 6j ust. 3b u.c.p.g., w przypadku nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe, lub innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, wykorzystywanych jedynie przez część roku, rada gminy uchwala ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub od innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe. Wykonaniem tej delegacji ustawowej mającym znaczenie w rozpatrywanej sprawie, jest uchwała [...] w sprawie ustalenia ryczałtowej stawki za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowej lub inne nieruchomości wykorzystywane na cele rekreacyjno – wypoczynkowe, wykorzystywane jedynie przez część roku, która w § 1 pkt 1 stanowi, że ustala się dla nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe wykorzystywane jedynie przez część roku ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
W powyższej uchwale w § 1 ustalono dla nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe oraz dla innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno - wypoczynkowe wykorzystywanych jedynie przez część roku, ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od jednego domku letniskowego lub od innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno - wypoczynkowe w okresie od 1 maja do 30 września w wysokości:
- a) jeżeli odpady są zbierane i odbierane w sposób selektywny -170,00 zł,
- b) jeżeli odpady nie są zbierane i odbierane w sposób selektywny - 290,00 zł.
W uchwale [...] w § 1 ustalono dla nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe oraz dla innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno - wypoczynkowe wykorzystywanych jedynie przez część roku, ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od jednego domku letniskowego lub od innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno – wypoczynkowe w okresie od 1 maja do 30 września w wysokości:
- a) jeżeli odpady są zbierane i odbierane w sposób selektywny - 210,00 zł,
- b) jeżeli odpady nie są zbierane i odbierane w sposób selektywny - 390,00 zł.
Mając na uwadze powyższe unormowania, zastosowanie ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za sporny okres, było obowiązkowe dla nieruchomości, na których:
- 1. znajdują się domki letniskowe oraz
- 2. dla innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno - wypoczynkowe w okresie od 1 maja do 30 września.
Powyższy zapis "dla innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno - wypoczynkowe w okresie od 1 maja do 30 września" należy interpretować w taki sposób, że chodzi o jakiekolwiek inne nieruchomości budynkowe – w tym mieszkalne, ale nie służące do zamieszkiwania, lecz wykorzystywane na cele rekreacyjno – wypoczynkowe, miedzy innymi w okresie od 1 maja do 30 września danego roku.
Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach administracyjnych rozpatrywanej sprawy należy wnosić, że przedmiotowa nieruchomość, położona w [...] wykorzystywana była w spornym okresie przez Skarżącą w celach rekreacyjno-wypoczynkowych, a nie do zamieszkania. Takie oświadczenie składała sama Skarżąca, wskazywała, że przedmiotową nieruchomość wykorzystuje w celach wypoczynkowych (zob. akta adm. k. 110). Skarżąca przyjeżdża tu, gdy chce odpocząć (zob. akta adm. k. 110, rewers). Również zeznania świadków wskazują, że Skarżąca korzysta z przedmiotowej nieruchomości w celach rekreacyjno-wypoczynkowych (zob. akta adm. k. 49).
Zatem właściwie przyjął WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że w sprawie istotnym jest do jakich celów faktycznie była wykorzystywana nieruchomość, a nie ma znaczenia, że z dokumentów wynika, iż jest to budynek mieszkalny. Jak już wskazano istotne jest do czego był wykorzystywany dany budynek, czy był on centrum życiowym Skarżącej, czy też służył do celów rekreacyjno-wypoczynkowych. Z akt rozpatrywanej sprawy należy wnosić, że centrum życiowe Skarżącej znajduje się w [...], gdzie mieszka od ponad 40 lat (zob. akta adm. k. 110).
Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd, że wymieniony w tych przepisach okres od 1 maja do 30 września wykorzystywania innych nieruchomości na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, pozostaje bez znaczenia w realiach faktycznych niniejszej sprawy, dla możliwości ustalenia ryczałtowej stawki za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżąca nie zaprzeczała, że również od 1 maja do 30 września spornego okresu, korzystała z danej nieruchomości.
Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny za chybione uznaje także zarzuty naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, to jest przepisu art. 191 o.p., poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i uznanie za dowód składanych przez Skarżącą oświadczeń bez ich dokładnego określenia. Sąd nie podziela poglądu autora skargi kasacyjnej, że Skarżąca przesłuchiwana była w charakterze strony w sposób stronniczy, naruszający zasadę bezstronności i pod założoną z góry tezę.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 p.p.s.a.
O kosztach postępowania orzeczono stosownie do postanowień art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Mirella Łent Sławomir Presnarowicz Stanisław Bogucki