Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 13 listopada 2024 r., sygn. akt III FSK 920/24

Uzasadnienie

1. 1. Wyrok sądu pierwszej instancji.
2. 1.1. Wyrokiem z 27 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Gd 1045/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę J. Z. (dalej: "Skarżący", "Strona") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 24 maja 2023 r. w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
3. 1.2. Pismem z 6 maja 2021 r. Wójt Gminy U. wezwał skarżącego do złożenia deklaracji w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, obowiązującej od 1 lipca 2020 r. W związku z brakiem odpowiedzi na wezwanie, postanowieniem z dnia 2 listopada 2021 r. Wójt wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia stronie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 lipca 2020 roku. Decyzją z 22 grudnia 2021 r. Wójt określił stronie wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości, za okres od 1 lipca 2020 r. do 31 sierpnia 2020 r. w wysokości 405,90 zł/miesiąc oraz od 1 czerwca 2021 r. w wysokości 319,98 zł/miesiąc. Po rozpatrzeniu wniesionego przez stronę odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku, decyzją z dnia 4 lipca 2022 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Sąd pierwszej instancji oddalił skargę uznając, że faktyczne zużycie wody w okresie 2020 r. za miesiące od 1 lipca 2020 r. do 31 sierpnia 2020 r. wynosiło 135,20 m3. zaś za okres od 1 stycznia 2020 r. do 30 czerwca 2020 r. wyniosło 24,7 m3, co wynika ze wskazań otrzymanych przez organ pierwszej instancji z ZUW uznając je zasadnie za wiarygodne i wskazujące na szczegółowe zużycie wody w wymaganym okresie czasu. Wskazywane przez stronę zużycie wody, udokumentowane przez ZUW nie wskazuje konkretnej wielkości zużycia wody w 2020 r., w przeciwieństwie do danych zawartych w zestawieniu zgromadzonym przez organ pierwszej instancji. W rezultacie, w przypadku ustalenia wysokości zużycia za rok 2021 przyjąć należało całkowite zużycie wody w roku poprzednim, a więc ww. 160 m3.

Wobec powyższego zasadnie ustalono zużycie roczne sumując ww. wielkości zużyć (135,20 m3 i 24,7 m3), a następnie to zużycie podzielono zgodnie z zadeklarowanym okresem zamieszkiwania na nieruchomości, a więc w 2021 r. za pełne 3 miesiące.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że organ zasadnie ustalił, że w okresie od 1 lipca 2020 r. do 31 sierpnia 2020 r. zużycie miesięczne wynosiło 67,65 m3 i tak uzyskaną wielkość zużycia pomnożył następnie przez stawkę opłaty zaczerpniętą z obowiązującej uchwały nr XVI.222.2020 Rady Gminy U. z dnia 8 maja 2020 r. (dalej: "uchwała"), tj. 6 zł/m3 - stosując jednocześnie zwolnienie z części opłaty w związku z posiadaniem na nieruchomości kompostownika. Analogicznie, uwzględniając jednak zużycie za cały 2020 r. postąpiono w przypadku opłaty za okres od 1 czerwca 2021 r. uwzględniając zamieszkiwanie na nieruchomości w ww. okresie), a więc podzielono zużycie roczne (160 m3) przez ilość miesięcy zamieszkiwania na nieruchomości (23) a następnie wynik pomnożono przez obowiązującą stawkę opłaty (6zł).

1. 1.3. Wyrok wraz z uzasadnieniem, a także inne powoływane w dalszej części orzeczenia sądów administracyjnych, są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
2. 2. Skarga kasacyjna.
3. 2.1. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie art. 6j ust. 3f w zw. z art. 6i ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 1297, dalej: "u.c.p.g.") poprzez zignorowanie powyższych przepisów przez sąd pierwszej instancji.

1. 2.2. Nie wniesiono odpowiedzi na skargę kasacyjną.
2. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
3. 3.1. Skarga kasacyjna była niezasadna.

1. 3.2. Stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a. "Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów" (art. 182 § 3 p.p.s.a.). Z uwagi na to, że w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca zrzekła się rozprawy, a strona przeciwna nie zażądała jej przeprowadzenia, Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.

1. 3.3. Zgodnie z art. 6c ust. 1 u.c.p.g. gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Z kolei stosownie do art. 6c ust. 2 u.c.p.g. rada gminy może, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, postanowić o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. Natomiast w świetle art. 6k ust. 1 pkt 1 u.c.p.g. rada gminy, w drodze uchwały dokonuje wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i 2 oraz ustali stawkę takiej opłaty. Dopuszcza się przy tym stosowanie więcej niż jednej metody ustalenia opłat na obszarze gminy.

Art. 6j u.c.p.g. stanowi, że w przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn:

1. 1) liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość, lub
2. 2) ilości zużytej wody z danej nieruchomości, lub
3. 3) powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm.),
4. - oraz stawki opłaty ustalonej na podstawie art. 6k ust. 1.
5. 3.4. Natomiast według § 1 uchwały dokonuje się wyboru metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6j ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, za odbieranie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, zgodnie z którą opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn zużytej wody z danej nieruchomości oraz stawki opłaty określonej w § 2 niniejszej uchwały. Zgodnie z §2 ust. 1 uchwały ustala się stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w § 1 w wysokości 6,50 zł miesięcznie za 1 m3 zużytej wody.
6. 3.5. Jak wynika z akt sprawy, faktyczne zużycie wody w okresie 2020 r. za miesiące od 1 lipca 2020 r. do 31 sierpnia 2020 r. wynosiło 135,20 m3. zaś za okres od 1 stycznia 2020 r. do 30 czerwca 2020 r. wyniosło 24,7 m3, co wynika ze wskazań otrzymanych przez organ pierwszej instancji z ZUW uznając je zasadnie za wiarygodne i wskazujące na szczegółowe zużycie wody w wymaganym okresie czasu. W rezultacie, w przypadku ustalenia wysokości zużycia za rok 2021 przyjąć należało całkowite zużycie wody w roku poprzednim, a więc ww. 160 m3. Wobec powyższego zasadnie ustalono zużycie roczne sumując ww. wielkości zużyć (135,20 m3 i 24,7 m3), a następnie to zużycie podzielono zgodnie z zadeklarowanym okresem zamieszkiwania na nieruchomości, a więc w 2021 r. za pełne 3 miesiące.

W taki sposób, jak prawidłowo przyjął sąd pierwszej instancji, organ zasadnie ustalił, że w okresie od 1 lipca 2020 r. do 31 sierpnia 2020 r. zużycie miesięczne wynosiło 67,65 m3 i tak uzyskaną wielkość zużycia pomnożył następnie przez stawkę opłaty zaczerpniętą z obowiązującej uchwały Rady Gminy z 8 maja 2020 r., tj. 6 zł/m3 - stosując jednocześnie zwolnienie z części opłaty w związku z posiadaniem na nieruchomości kompostownika. Analogicznie, uwzględniając jednak zużycie za cały 2020 r. postąpiono w przypadku opłaty za okres od 1 czerwca 2021 r. uwzględniając zamieszkiwanie na nieruchomości w ww. okresie, a więc podzielono zużycie roczne (160 m3) przez ilość miesięcy zamieszkiwania na nieruchomości a następnie wynik pomnożono przez obowiązującą stawkę opłaty (6zł). Zgodnie z powyższym wyliczono wysokość zobowiązania za lipiec 2020 r. w kwocie 405,90 zł, za sierpień 2020 r. w kwocie 405,90 zł, natomiast za czerwiec 2021 r. w kwocie 319,98 zł, za lipiec 2021 r. w kwocie 319,98 zł, oraz za sierpień 2021 r. w kwocie 319,98 zł.

3.6. W rezultacie wskazanych wyliczeń, jako właściwe należało uznać ustalenia poczynione przez organy, a następnie zaakceptowane przez sąd pierwszej instancji, a ustalone na ich podstawie wysokości opłat za prawidłowe.

Należy również zauważyć, że art. 6j ust. 3f u.c.p.g. nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie zgodnie z zasadą lex retro non agit, albowiem został on dodany przez art. 1 pkt 13 lit. i ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. (Dz.U.2021.1648) zmieniającej ustawę u.c.p.g. z dniem 23 września 2021 r., podczas gdy w niniejszej sprawie ma zastosowanie wersja ustawy w brzmieniu obowiązującym do sierpnia 2021 r.

1. 3.7. Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego na mocy art. 184 p.p.s.a. ją oddalił.

Wojciech Stachurski Anna Dalkowska Jacek Pruszyński