Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z dnia 27 lutego 2024 r., sygn. akt I SPP/Go 78/22 odrzucił zażalenie R. P. (dalej: Skarżący) z dnia 22 września 2023 r. na postanowienie tego Sądu z dnia 29 sierpnia 2023 r. utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 23 czerwca 2023 r. o odmowie przyznania Skarżącemu prawa pomocy.
WSA wyjaśnił, że zgodnie z art. 260 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: P.p.s.a.) postanowienie sądu o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia referendarza sądowego jest ostateczne, co oznacza, że niedopuszczalne jest wniesienie od niego zażalenia.
Skarżący w dniu 22 marca 2024 r. złożył zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości jako bezprawne i nielegalne oraz o zwolnienie z opłat i kosztów sądowych w całości, gdyż według Skarżącego, sytuacja się jeszcze bardziej pogorszyła.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 260 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy wojewódzki sąd administracyjny wydaje postanowienie, w którym zmienia albo utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego. W art. 260 § 2 in fine P.p.s.a. ustawodawca wskazał, że w takim postępowaniu wojewódzki sąd administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Od orzeczeń sądu drugiej instancji nie przysługuje zażalenie. Z powyższych regulacji wynika, że postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy jest traktowane przez ustawodawcę jako orzeczenie wydane w pierwszej instancji. Sprzeciw wniesiony od tego orzeczenia jest więc środkiem odwoławczym.
Z kolei wojewódzki sąd administracyjny, który rozpoznaje sprzeciw od postanowienia referendarza z zakresu prawa pomocy działa jako sąd drugiej instancji. Oznacza to, że postanowienie tego sądu o utrzymaniu w mocy (jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie) lub uchyleniu zaskarżonego postanowienia referendarza sądowego jest ostateczne i nie przysługuje od niego środek odwoławczy. Żaden przepis szczególny nie przewiduje możliwości wniesienia sprzeciwu czy zażalenia na tego rodzaju postanowienie.
Wobec tego Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił, jako niedopuszczalne, zażalenie na postanowienie tego sądu z dnia 29 sierpnia 2023 r., bowiem postanowienie to wydane zostało w drugiej instancji i nie przysługiwał od niego żaden środek zaskarżenia.
Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w sprawie ani naruszenia prawa, ani błędnie dokonanej subsumpcji stanu faktycznego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.