Postanowienie NSA z 12 września 2022 r., III FZ 258/22

Uzasadnienie

1.1. Postanowieniem z 30 marca 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 83/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę L. T. (dalej: "Skarżący", "Strona") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 15 października 2021 r. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.

1.2. Strona wniosła skargę od postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 15 października 2021 r. Ze względu na niezastanie skarżącego w domu, pierwsze awizowanie nastąpiło w dniu 21 października 2021 r., natomiast drugie awizo w dniu 29 października 2021 r., Przesyłkę wydano skarżącemu 8 listopada 2021 r. Przesyłka zawierająca skargę została nadana w urzędzie pocztowym 9 grudnia 2021 r. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem odrzucił skargę uznając ją za wniesioną po terminie.

1.3. Strona, na powyższe postanowienie wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie art. 58 par. 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 53 §1 i art. 54 § 1 p.p.s.a. Do zażalenia dołączono wydruk ze strony internetowej Poczty Polskiej dot. doręczenia przesyłki postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
2.1. Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.

2.2. Skargę należało odrzucić jako wniesioną po terminie, o którym mowa w 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a.").

2.3. Zgodnie z art. 73 § 1 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72 p.p.s.a., pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w art. 73 § 2 p.p.s.a. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (art. 73 § 2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 73 § 3 p.p.s.a. w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w art. 73 § 2 p.p.s.a., pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Z kolei zgodnie z art. 73 § 4 p.p.s.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 73 § 1 p.p.s.a.

2.4. Ze znajdujących się w aktach sprawy zwrotnych potwierdzeń odbioru (oraz załączonego przez skarżącego wydruku o śledzeniu przesyłki) wynika, że zawiadomienia o przesyłce (awizo) pozostawiono w dniu 21 października 2021 r. Powtórnego zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki dokonano natomiast 29 października 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w swoim uzasadnieniu napisał, że przesyłka została wydana skarżącemu w dniu 8 listopada 2021 r., natomiast zgodnie z wydrukiem załączonym przez skarżącego nastąpiło to w dniu 9 listopada 2021 r.

2.5. Wykładnia art. 73 § 1 i 4 p.p.s.a. prowadzi do wniosku, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia, tj. awizo. Przepisy te wprowadzają fikcję prawną doręczenia, co oznacza, że na ich podstawie – wbrew faktom – uznajemy przesyłkę za doręczoną, a skutek ten zachodzi z mocy samego prawa "z upływem ostatniego dnia okresu". Odbiór przesyłki przez adresata po upływie 14 dni od daty jej złożenia w urzędzie pocztowym jest czynnością organizacyjno-techniczną, nie mającą znaczenia dla zaistnienia skutku w postaci doręczenia, uzależnionego wyłącznie od spełnienia warunku przewidzianego w ustawie - upływ ostatniego dnia okresu (por. postanowienia NSA: z 10 sierpnia 2018 r., II FZ 211/18; z 14 sierpnia 2018 r., II FZ 423/18). Odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się fikcja prawna doręczenia, nie zmienia więc skutków procesowych zaistniałej fikcji.

2.6. Mając na uwadze regulację art. 73 p.p.s.a., w rozpoznawanej sprawie przyjąć należało, że doręczenie nastąpiło 5 listopada 2021 r. (pierwsze awizo - 21 października 2021 r., drugie – 29 października 2021 r.). Trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi upłynął 6 listopada 2021 r., a więc wniesienie jej 9 grudnia 2021 r. było czynnością dokonaną po terminie.

2.7. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że okoliczność, że adresatowi wydano przesyłkę w terminie późniejszym, wprawdzie nie ma i nie może mieć żadnego znaczenia dla liczenia terminu według art. 73 p.p.s.a., jednakże wydanie przesyłki po upływie 14 dni, o których mowa w art. 73 § 1 p.p.s.a., niewątpliwie było błędnym działaniem operatora pocztowego. Adresat przesyłki ma zaś prawo działać w zaufaniu do operatora publicznego i przyjąć, że przesyłka została doręczona mu w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa. Okoliczność wydania przesyłki po skutecznym doręczeniu w trybie fikcji doręczenia co prawda nie niweluje skutku doręczenia, ale może stanowić okoliczność uzasadniającą wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Skuteczność takiego wniosku zależna jest od uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony.

2.8. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.