Uzasadnienie
1. Postanowieniem z 4 kwietnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił zażalenie R. R. (dalej: "skarżący", "strona") na postanowienie tego sądu z 12 października 2023 r. odrzucające zażalenie na postanowienie z 17 lipca 2023 r. odrzucające skargę strony na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z 8 marca 2023 r. w przedmiocie przyznania własności nieruchomości. Jako podstawę wydanego rozstrzygnięcia wskazano art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.").
2. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia wskazano, że postanowieniem z 17 lipca 2023 r. odrzucono skargę strony z uwagi na nieuzupełnienie w terminie braków formalnych i fiskalnych skargi. Pismem z 22 sierpnia 2023 r. strona wniosła zażalenie na to postanowienie, które zostało postanowieniem z 12 października 2023 r. (doręczonym stronie 7 listopada 2023 r.) odrzucone z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych w zakreślonym w wezwaniu terminie.
Pismem z 15 listopada 2023 r. (data nadania pisma) zatytułowanym "zażalenie" skarżący wniósł o uchylenie decyzji o sprzedaży nieruchomości. W związku z tym pismem, strona została wezwana do wskazania zaskarżonego postanowienia, złożenie wniosku o jego zmianę lub uchylenie, podanie numeru PESEL oraz przedłożenie dwóch odpisów zażalenia, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwanie to zostało doręczone skarżącemu 19 grudnia 2023 r.
W odpowiedzi na wyżej wspomniane wezwanie skarżący złożył pismo z 28 grudnia 2023 r., w którym nie uzupełnił wskazanych wcześniej braków. W zaistniałej sytuacji sąd pierwszej instancji odrzucił zażalenie skarżącego z 15 listopada 2023 r., z uwagi na to, że zostało ono wniesione po terminie a nadto nie zostały uzupełnione braki pisma wskazane przez sąd.
3. Skarżący wniósł zażalenie od zapadłego orzeczenia zaskarżając go w całości i zarzucając wydanie go z rażącym naruszeniem prawa, które skutkowało nieważnością postępowania, a to naruszenie art. 197 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 183 § 2 pkt.
5) w zw. z art. 2, art. 32 i art. 78 Konstytucji RP, poprzez pozbawienie skarżącego możliwości obrony swych praw i wydanie postanowienia z rażącym naruszeniem prawa, a to przez przyjęcie przez sąd I instancji wydający skarżone postanowienie, że w postępowaniu przed tymże sądem skarżący uchybił terminowi ze swojej winy, pomimo, że skarżący zarówno w dacie odbioru korespondencji (tj. 19 grudnia 2023 roku) oraz w dacie upływu terminu do złożenia zażalenia na odrzucenie skargi (tj. 27 grudnia 2023 roku) przebywał za granicą i nie miał możliwości, z przyczyn obiektywnych, zadośćuczynienia terminowi do złożenia zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
4. Zgodnie z art. 194 § 2 p.p.s.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W myśl postanowień art. 83 § 3 p.p.s.a. oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. W przypadku wniesienia zażalenia po terminie, sąd odrzuca postanowieniem zażalenie, stosownie do art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Z akt sprawy wynika, że odpis postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 12 października 2023 r. został skutecznie doręczony stronie w dniu 7 listopada 2023 r. (karta 73 akt sądowych). Natomiast odrzucony środek odwoławczy został nadany w dniu 15 listopada 2023 r. (karta 76 akt sądowych), czyli po upływie terminu przewidzianego w art. 194 § 2 p.p.s.a. Powyższe nie jest kwestionowane przez stronę. Skarżący bowiem nie twierdzi, że wniósł zażalenie w terminie a jedynie wskazuje, iż uchybił terminowi do jego wniesienia bez swojej winy.
Wobec tego stwierdzić należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy, prawidłowo sąd pierwszej instancji odrzucił zażalenie wniesione z uchybieniem ustawowego terminu, do czego był zobligowany przywołanymi wcześniej przepisami p.p.s.a.
Odnosząc się natomiast do argumentów powołanych w zażaleniu zaznaczenia wymaga, że okoliczności związane z ewentualnym brakiem winy strony w niedokonaniu czynności w terminie nie mogą wpłynąć na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, gdyż wykraczają poza zakres kontroli objętej w tym postępowaniu.
Powyższe okoliczności mogłyby ewentualnie zostać wzięte pod uwagę w przypadku wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia lub uzupełnienia braków formalnych. Przesłanki do wniesienia zażalenia na postanowienie sądu odrzucające zażalenie oraz przesłanki do złożenia wniosku o przywrócenie terminu różnią się bowiem od siebie i wzajemnie wykluczają. Opierają się na odmiennych podstawach i zmierzają do wywołania innych skutków prawnych. Wnosząc zażalenie strona dąży do zakwestionowania, iż doszło do uchybienia terminu do dokonania czynności procesowej, zaś wniosek o przywrócenie terminu zakłada, że do uchybienia terminu doszło, ale brak było winy strony w tymże uchybieniu.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny nie znajdując podstaw do podważenia stanowiska sądu pierwszej instancji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.