Postanowienie NSA z 2 czerwca 2023 r., III OPP 20/23

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 2 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi S. N. na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym

Sprawa

w sprawie o sygn. akt III OSK 7455/21 w sprawie ze skargi S. N. na czynność materialno-techniczną Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia 3 grudnia 2020 r., nr 29/2707/JK w przedmiocie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania

Skład

Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk

Uzasadnienie

Pismem z dnia 11 stycznia 2021 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie S. N. (dalej jako skarżący) złożył skargę na czynność materialno-techniczną Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia 3 grudnia 2020 r., nr 29/2707/JK w przedmiocie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlopy.

W skardze wniesiono o uchylenie skarżonej czynności materialno-technicznej i uznanie obowiązku wypłaty przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] na rzecz skarżącego ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub dodatkowe w wysokości 1/21 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego za 1 dzień niewykorzystanego przez skarżącego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego.

Wyrokiem z dnia 7 września 2021 r. Sąd I instancji stwierdził bezskuteczność czynności w zakresie ustalenia ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r.

Skargę kasacyjną od powyższego rozstrzygnięcia złożył w dniu 4 października 2021 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] żądając uchylenia wyroku Sądu I instancji w zaskarżonej części i oddalenia skargi skarżącego. Alternatywnie pełnomocnik Komendanta Wojewódzkiego w [...] wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania przez Trybunał Konstytucyjny pytania prawnego zadanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w sprawie o sygn. akt. II SA/Bk 866/20.

Po wykonaniu wstępnych czynności, zarządzeniem z dnia 12 listopada 2021 r., skarga kasacyjna została przekazana do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zarządzeniem z dnia 3 grudnia 2021 r. nadano jej sygnaturę akt III OSK 7455/21.

Dnia 13 kwietnia 2023 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania (dalej jako skarga) toczącego się przed tym sądem w sprawie o sygnaturze III OSK 7455/21.

Skarżący wskazał, że w przedmiotowej sprawie wydano jedynie zarządzenie o wpisaniu sprawy do repertorium oraz skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne, o czym zawiadomiono skarżącego pismem z dnia 4 marca 2021 r. Jak wskazał skarżący w skardze, żadne inne czynności mimo upływu 547 dni nie zostały przez Naczelny Sąd Administracyjny podjęte. W swojej skardze skarżący wniósł o:

1. stwierdzenie, że w sprawie prowadzonej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w Warszawie, Izbie Ogólnoadministracyjnej, sygn. akt. III OSK 7455/21 nastąpiła przewlekłość postępowania;
2. zasądzenie na rzecz Skarżącego od Skarbu Pastwa kwoty 10 000 zł tytułem sumy pieniężnej przewidzianej w art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2018r., poz. 75, dalej "ustawa");
3. zasądzenie na rzecz skarżącego od Skarbu Państwa – Naczelnego Sądu Administracyjnego – kosztów postępowania wywołanego wniesieniem niniejszej skargi, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

W przedstawionym stanie faktycznym skarga na przewlekłość postępowania nie zasługuje na uwzględnienie i jako taka podlega oddaleniu.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy).

Zgodnie z art. 2 ustawy stronie przysługuje skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, do której dochodzi wówczas, gdy postępowanie w tej sprawie trwa dłużej niż to konieczne do wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. W świetle tej regulacji o nieuzasadnionej zwłoce prowadzącej do przewlekłości postępowania można mówić tylko wtedy, gdy sąd przez dopuszczenie się nieterminowości lub podejmowanie nieprawidłowych czynności nie wydał rozstrzygnięcia co do istoty sprawy we właściwym, stosownym czasie. Inaczej mówiąc, gdy z winy sądu doszło do nieuzasadnionej zwłoki w merytorycznym rozpoznaniu sprawy.

W rozpoznawanej sprawie nie może być mowy o nieuzasadnionej zwłoce i przewlekłości postępowania, gdy czas jego trwania wydłużał się w wyniku oczekiwania przez Naczelny Sąd Administracyjny na rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny przedstawionego mu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w sprawie o sygn. akt. II SA/Bk 866/20 pytania prawnego w innej sprawie, w której wystąpiły te same zagadnienia prawne i wątpliwości co do zgodności z Konstytucją art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1610) w zakresie, w jakim wyłącza stosowanie przepisu art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2020 r. do spraw dotyczących ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych po dniu 6 listopada 2018 r. w odniesieniu do policjantów zwolnionych ze służby przed dniem 6 listopada 2018r.

Podkreślić należy, że o nieuzasadnionej zwłoce nie może być mowy nie tylko sytuacji przedstawienia pytania prawnego w sprawie objętej skargą lecz także, a z taką mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, w innej identycznej lub podobnej sprawie, gdy w nich obu występuje to samo zagadnienie prawne.

Zgodnie z art. 193 Konstytucji każdy sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, jeżeli od odpowiedzi na to pytanie zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. To uprawnienie sądu jest jednak w istocie jego obowiązkiem, gdy nabierze wątpliwości co do zgodności z Konstytucją określonego przepisu prawa, stanowiącego podstawę żądania, gdyż zgodnie z art. 188 Konstytucji jedynie Trybunał Konstytucyjny jest uprawniony do stwierdzenia niezgodności ustawy z Konstytucją. Sąd, w razie wątpliwości, obowiązany jest przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne i dopiero po wydaniu orzeczenia przez Trybunał może rozstrzygnąć sprawę. Podkreślić przy tym trzeba, że tylko do Trybunału należy ocena, czy rzeczywiście występują przedstawione przez sąd wątpliwości prawne oraz czy od odpowiedzi na postawione pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy, w której je zadano.

W świetle takiej regulacji nie może ulegać wątpliwości, że czasu oczekiwania w sprawie na rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny przedstawionego mu przez sąd zagadnienia prawnego nie można uznać za okres nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu sprawy, w rozumieniu art. 2 ustawy o przewlekłości postępowania, a we wniesionej przez stronę w takiej sytuacji sprawie o stwierdzenie naruszenia jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki sąd nie jest uprawniony do badania, czy istotnie wystąpiło zagadnienie prawne przedstawione Trybunałowi Konstytucyjnemu, ani czy od udzielenia przez Trybunał odpowiedzi na nie zależy rozstrzygnięcie sprawy.

W rozpoznawanej sprawie nie doszło zatem do przewlekłości postępowania w rozumieniu art. 2 ustawy, gdyż liczący obecnie ponad 18 miesięczny czas jej trwania wynika nie z zaniedbań Naczelnego Sądu Administracyjnego, lecz z oczekiwania na udzielenie przez Trybunał Konstytucyjny odpowiedzi na pytanie prawne przedstawione przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w sprawie o sygn. akt. II SA/Bk 866/20.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w niniejszej sprawie nie można dopatrzyć się przewlekłości postępowania.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia