Uzasadnienie
Wyrokiem z 11 kwietnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M.J. (dalej: skarżący) na bezczynność Krajowej Izby Diagnostyków Laboratoryjnych w przedmiocie rozpoznania wniosku z 29 lipca 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący.
Przewodnicząca Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego skierowała skargę kasacyjną do rozpoznania w dniu 7 czerwca 2024 r., w składzie:
przewodniczący sędzia NSA Wojciech Jakimowicz (spr.) oraz sędziowie: sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak i sędzia del. WSA Mariusz Kotulski.
Wnioskiem z 4 maja 2024 r. skarżący wniósł o wyłączenie sędziego Mariusza Kotulskiego, wskazując, że sędzia ten jest sędzią delegowanym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Instytucja wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie uregulowana jest przepisami Rozdziału 5 Działu I ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Przepisy powołanej ustawy różnicują zasady wyłączenia sędziego w zależności od charakteru przesłanek, które mają stanowić podstawę tego wyłączenia. Sędzia z mocy samej ustawy wyłączony jest w sprawach, w których wystąpią przesłanki wyliczone enumeratywnie w art. 18 P.p.s.a. Katalog tych przesłanek jest zamknięty i nie może być interpretowany rozszerzająco, co związane jest z doniosłością skutków prawnych orzekania przez sędziego wyłączonego z mocy ustawy. Skutkiem takim jest bowiem nieważność postępowania sądowoadministracyjnego (por. wyroki NSA z 27 sierpnia 2019 r. sygn. akt I OSK 2560/17, LEX nr 2725313 i z 27 sierpnia 2019 r. sygn. akt I OSK 2627/17, LEX nr 2725258).
Natomiast na podstawie art. 19 p.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Powyższy przepis odnosi się do sytuacji, w której konkretne okoliczności danego postępowania przemawiają za uznaniem, że w rozpatrywanej sprawie możliwe jest zagrożenie bezstronności i obiektywizmu orzekania. O wyłączeniu sędziego nie może decydować subiektywne przekonanie o jego stronniczości i niesprawiedliwości, a wniosek o wyłączenie na podstawie przepisu art. 19 p.p.s.a. powinien odwoływać się do zobiektywizowanych przesłanek, tak aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła zostać uznana za mającą rzeczywiste podstawy. Konieczność odniesienia względnych przesłanek wyłączenia sędziego do okoliczności danej sprawy sądowoadministracyjnej podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 27 stycznia 2020 r. w sprawie o sygn. I OSK 1917/18, (LEX nr 2774848) wskazując, że: "wątpliwości co do bezstronności sędziego, w rozumieniu art. 19 p.p.s.a., muszą być każdorazowo odnoszone do konkretnego sędziego w konkretnej sprawie, natomiast inne podstawy wyłączenia sędziego z mocy prawa enumeratywnie wymienia art. 18 p.p.s.a." (zob. też postanowienie NSA z 22 czerwca 2022 r., sygn. III OZ 413/22, LEX nr 3361996 i orzecznictwo tam wskazane).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego tego rodzaju wątpliwościami, nie może być okoliczność kwestionowania przez skarżącego ustrojowych podstaw delegowania sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego do orzekania w Naczelnym Sąd Administracyjnym. Jednocześnie złożone przez sędziego w tej sprawie oświadczenie, że nie istnieją okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 § 1 i § 2 w związku z art. 19 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.