Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 7 sierpnia 2019 r. sygn. akt IV SAB/Wr 121/19, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi N.P. na bezczynność Dyrektora Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zobowiązał Dyrektora Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 26 kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy (pkt I); stwierdził, że bezczynność Dyrektora Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II); zasądził od Dyrektora Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w [...] na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt III).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Dyrektor Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w [...]. Zaskarżając wyrok w jego pkt I i III, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej w skrócie "p.p.s.a.") zarzucił naruszenie przepisów postępowania – art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., poprzez niewydanie postanowienia o umorzeniu postępowania w sytuacji, gdy postępowanie to stało się bezprzedmiotowe, ponieważ przed wydaniem zaskarżonego wyroku organ wykonał zobowiązanie wynikające z wniosku N.P. w zakresie udostępnienia informacji publicznej.
Wskazując na powyższy zarzut, skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i wydanie orzeczenia zgodnego z prawem oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Ponadto wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawił argumentację mającą wykazać zasadność podniesionego w niej zarzutu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
- 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
- 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionej podstawy.
Zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy i Sąd pierwszej instancji.
Zarzut naruszenia art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. nie jest zasadny. Skarga na bezczynność w rozumieniu art. 3 § 2 p.p.s.a. ma na celu ochronę prawa strony poprzez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie lub podjęcia czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przedmiotem kontroli sądu administracyjnego w sprawie jest zatem brak aktu lub czynności, w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w określonym terminie. W przypadku skargi na bezczynność, sąd bierze pod uwagę okoliczności istniejące w dniu rozpoznania skargi. Według uchwały NSA z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, jeżeli po wniesieniu skargi na bezczynność organu – w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. – organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności, zastosowanie ma art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Zatem w sytuacji, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej załatwi sprawę, to zastosowanie znajdzie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., bowiem nie można już zobowiązać organu do czynności, która została w momencie orzekania dokonana, nawet jeśli przekroczony został przez organ termin przewidziany do jej dokonania. Przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujący jest zatem stan z momentu orzekania przez sąd administracyjny. Jednakże udostępnienie informacji publicznej przed rozpoznaniem skargi nie zwalnia sądu od podjęcia pozostałych rozstrzygnięć właściwych dla tego rodzaju skargi. Zgodnie bowiem z art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Jak wynika z ustaleń Sądu pierwszej instancji, których nie zakwestionowała skutecznie skarga kasacyjna, organ nie rozpoznał wniosku na dzień złożenia skargi – 10 czerwca 2019 r., ani nie powiadomił Sądu o rozpoznaniu wniosku do dnia wydania zaskarżonego wyroku (strona 7 uzasadnienia wyroku).
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.).