Uzasadnienie
Wyrokiem z 14 listopada 2019 r., sygn. akt II SAB/Kr 358/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w K., po rozpoznaniu skargi S. w W. na bezczynność C. sp. z.o.o. w K., w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej: I. zobowiązał C. sp. z.o.o. w K. do rozpoznania wniosku S. w W. z 2 lipca 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; II. stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; II. zasądził od C. sp. z.o.o. w K. na rzecz S. w W. kwotę 580 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Pismem z 28 lipca 2019 r. S. w W. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność C. sp. z.o.o. w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W treści skargi wskazało, że pismem z 2 lipca 2019 r. Stowarzyszenie zwróciło się do Centrum Medycznego o udostepnienie informacji publicznej w związku z obowiązkami jakie na nim ciążą, jako na podmiocie świadczącym usługi lecznicze na podstawie kontraktu z NFZ w oparciu o przepisy powszechnie obowiązującego prawa. Pomimo tego, że organ był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, nie udzielił odpowiedzi na wniosek.
W odpowiedzi na skargę Centrum Medyczne wniosło o jej odrzucenie, bądź też o oddalenie. Wskazało, że Stowarzyszenie przed wniesieniem skargi do sądu nie złożyło ponaglenia. Zdaniem Centrum przedmiotowa sprawa nie mieści się w zakresie podmiotowym ani przedmiotowym ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2018 r., poz. 1330; dalej: "u.d.i.p."), a zatem spółka nie była zobowiązana do udzielenia żądanej przez stowarzyszenie informacji. Stowarzyszenie żądało udzielenia odpowiedzi dotyczących działalności prowadzonego przez spółkę zakładu leczniczego, tj. Szpitala P. w K. w następującym zakresie:
- 1) Ile zabiegów przerywania ciąży dopuszczalnych na mocy ustawy z 1993 r. (tj. ustawy z dnia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży - komentarz Spółki) zostało przeprowadzonych w Szpitalu od początku 2019 r. z podziałem na miesiące?
- 2) Czy obecnie w szpitalu przeprowadza się zabiegi przerywania ciąży zgodnie z ustawą z 1993 r.?
- 3) Jeśli odpowiedź na powyższe pytania jest negatywna, proszę o wskazanie przyczyn odmowy przeprowadzania zabiegów przerywania ciąży dopuszczalnych na mocy ustawy z 1993 r.
- 4) Czy w przypadku odmowy przeprowadzania zabiegów przerywania ciąży dopuszczalnych na mocy ustawy z 1993 r. przez z lekarzy wykonujących zawód w Szpitalu Pani jako Dyrektor Szpitala wskazuje pacjentkom realne możliwości uzyskania tego świadczenia u innego lekarza lub w innym zakładzie opieki zdrowotnej albo zapewnia Pani wykonanie takiego zabiegu (jako świadczenia zdrowotnego) przez innego lekarza - podwykonawcę?
- 5) Jak wyglądają procedury postępowania z pacjentką, która zgłasza się do państwa szpitala w celu terminacji ciąży lub u której w trakcie diagnostyki ujawniają się ustawowe przesłanki do terminacji ciąży, a pacjentka wyraża wolę jej przerwania? Jakie czynności/ świadczenia są wykonywane i w jakiej kolejności?
Zdaniem Centrum Medycznego wnioskowane informacje nie mogą zostać uznane za informację publiczną albowiem nie mieszczą się w katalogu zawartym w art. 6 u.d.i.p. i nie dotyczą sfery spraw publicznych. Nawet gdyby uznać, iż wnioskowane informacje stanowią informację publiczną, udzielenie przez spółkę odpowiedzi wiązałoby się z koniecznością jej przetworzenia. Wnioskowane informacje, zwłaszcza w zakresie pytania nr 1, dotyczą w dużej mierze danych statystycznych, których to uzyskanie wiązałoby się z przeprowadzeniem przez spółkę analizy obszernej dokumentacji medycznej pacjentów i skatalogowaniem informacji, co wiązałaby się z koniecznością zaangażowania w to personelu medycznego z uwagi na potrzebę wglądu do dokumentacji medycznej każdej pacjentki. Takie działania spółki związane z przetworzeniem informacji mogłyby być uzasadnione jedynie w przypadku, gdyby ich uzyskanie było szczególnie istotne dla interesu publicznego, na co jednak Stowarzyszenie nie wskazało.
Uwzględniając skargę Sąd pierwszej instancji w pierwszej kolejności omówił przepisy u.d.i.p. oraz orzecznictwo sądów administracyjnych zapadłe na gruncie tej ustawy. Wskazał, że informacje odnoszące się w sposób szczegółowy do przedmiotu działalności podmiotu leczniczego i trybu wykonywania przez niego zadań w ramach prowadzonej działalności finansowanych ze środków publicznych, z uwzględnieniem poszczególnych rodzajów świadczeń i zabiegów przeprowadzanych w podmiocie leczniczym, mają walor informacji publicznej. W tej sytuacji C. sp. z.o.o. w K. było zobowiązane do rozpoznania wniosku z 2 lipca 2019 r.
Sąd zwrócił uwagę, że pismo spółki z 9 sierpnia 2019 r., które zalega w aktach administracyjnych sprawy, nie może być uznane za decyzję o odmowie udostepnienia informacji publicznej, a zatem Centrum Medyczne pozostawało w bezczynności wskutek niezałatwienia wniosku strony z 2 lipca 2019 r. Sąd dodał, że w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.d.i.p. podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są również niepubliczne zakłady opieki zdrowotnej udzielające świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych (w ramach kontraktu z NFZ). Wobec tego reprezentująca taki zakład spółka jest zobowiązana do udzielenia informacji publicznej w zakresie dotyczącym tej sfery działalności.
W związku z tym Centrum Medyczne, jako podmiot leczniczy w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (tj.: Dz. U. z 2016, poz. 1638), wykonujący działalność leczniczą w rozumieniu art. 3 ust. 1 tej ustawy, finansowaną ze środków publicznych, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji wniosek skarżącego Stowarzyszenia dotyczył udostępnienia informacji publicznej, zatem organ zobowiązany był do nadania mu biegu w trybie przewidzianym ustawą. Tymczasem Centrum Medyczne uznało, że informacje te nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. W ocenie Sądu takie działanie organu nie było prawidłowe i nie znajdowało umocowania w przepisach prawa, albowiem przewidzianą w ustawie formą załatwienia sprawy z wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest czynność materialnotechniczna polegająca na udostępnieniu żądanej informacji, bądź decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Wystosowanie do strony informacji, że żądane informacje nie mogą być udostępnione w trybie ustawy dopuszczalne jest skuteczne jedynie w odniesieniu do informacji, które nie są informacjami publicznymi.
Z tych względów Sąd stwierdził, że podmiot zobowiązany pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku z 2 lipca 2019 r., bowiem do dnia orzekania w sprawie nie zadziałał we właściwej prawnej formie. Jednocześnie w ocenie Sądu pierwszej instancji stwierdzony stan bezczynności w załatwieniu przedmiotowego wniosku strony skarżącej miał charakter rażącego naruszenia prawa. Zachowanie podmiotu zobowiązanego w kontrolowanej sprawie świadczyło o błędnym interpretowaniu prawa i zdaniem Sądu nosiło cechy lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych na niego mocą ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."), Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. orzekł jak na wstępie. O kosztach procesu orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł organ reprezentowany przez radcę prawnego, zaskarżając wyrok w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i odrzucenie skargi, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. Nadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
- 1) naruszenie przepisów postępowania w stopniu i mającym istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj.:
- i) art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f oraz pkt 5 lit. d u.d.i.p. w zw. z art. 21 u.d.i.p. poprzez wadliwą ocenę treści złożonego przez Stowarzyszenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, skutkującą błędnym ustaleniem stanu faktycznego i w konsekwencji przyjęciem, że wnioskowana informacja stanowiła informację publiczną, zaś spółka jest podmiotem zobowiązanym do jej udzielenia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez zobowiązanie spółki do rozpatrzenia ww. wniosku i ustalenie, że spółka popadła w stan bezczynności z uwagi na nieudzielenie informacji zgodnie z wnioskiem;
ii) art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 107 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257; dalej: "k.p.a.") oraz art. 21 u.d.i.p. poprzez wadliwą ocenę treści pisma spółki z 9 sierpnia 2019 r., jako aktu niestanowiącego decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, w sytuacji gdy z akt sprawy wyraźnie wynika, że pismo to nosi wszelkie cechy decyzji administracyjnej, a co miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez przyjęcie, że spółka dopuściła się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku Stowarzyszenia z 2 lipca 2019 r.;
iii) art. 149 § 1a p.p.s.a. w zw. z art. 133 p.p.s.a. w zw. z art. 21 u.d.i.p poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych polegających na przyjęciu, że spółka błędnie interpretowała prawo i lekceważąco traktowała nałożone na nią obowiązki na mocy u.d.i.p., w sytuacji gdy z akt sprawy wynikało, że spółka podejmowała czynności zmierzające do załatwienia sprawy i wypełniła ustawowe obowiązki, a co miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez przyjęcie, że bezczynność Spółki miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
iv) art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 53 § 2b p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez: [i] błędne przyjęcie, że Stowarzyszeniu otworzył się termin do złożenia skargi do WSA i w sprawie nie było konieczne uprzednie wniesienie ponaglenia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do uwzględnienia skargi, podczas gdy podlegała ona odrzuceniu z uwagi na niewystosowanie ponaglenia oraz (ii) brak uzasadnienia, czy w sprawie nie zachodzą ww. przesłanki do odrzucenia skargi wobec braku wniesienia przez Stowarzyszenie ponaglenia, co powoduje niemożliwość kontroli instancyjnej poglądu przyjętego przez WSA;
2) naruszeniu prawa materialnego w rozumieniu art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. art. 1 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że spółka jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej jako jeden z podmiotów wskazanych w art. 4 ust. 1 pkt. 5 u.d.i.p., podczas gdy właściwe zastosowanie tych przepisów nakazuje przyjąć, że spółka nie należy do kręgu tych podmiotów, a w konsekwencji wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej, a tym samym nie podlegają udostępnieniu w trybie przepisów u.d.i.p.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ odniósł się do powyższych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżące Stowarzyszenie wniosło o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Zarządzeniem z 5 stycznia 2023 r. Przewodnicząca Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej, w związku z art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (j.t.: Dz. U. z 2021, poz. 2095 ze zm.) wyznaczyła w sprawie posiedzenie niejawne, o czym poinformowano strony wraz z pouczeniem o możliwości uzupełnienia argumentacji uzasadnienia skargi kasacyjnej albo żądania jej oddalenia.
W piśmie procesowym z 7 marca 2023 r. Centrum Medyczne podtrzymało argumentację zawartą w skardze kasacyjnej.
W tej sytuacji sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. Nie zachodzi także żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu, dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.
W pierwszym rzędzie rozpoznane zostaną zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego, gdyż ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący kasacyjnie uznaje za nieprawidłowy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12; z 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12 – dostępne na https://orzeczenia.nsa.gov.pl/ - CBOSA).
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Istota zarzutów określonych w punktach 1 (i) i oraz 1 (iii) sprowadza się do zakwestionowania ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę wydania zaskarżonego wyroku. Zarzuty te są nieusprawiedliwione.
Zarzuty dotyczące ustalenia stanu faktycznego i oceny dowodów, jeżeli mają stanowić podstawę kasacji, powinny być poparte odpowiednimi przepisami proceduralnymi, którym według strony skarżącej uchybił Wojewódzki Sąd Administracyjny, dokonując ustaleń faktycznych w sprawie w której przedmiotem jest bezczynność organu w załatwieniu wniosku o udzielenie informacji publicznej. Przepisy art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., gdyż regulują one sposób rozstrzygana spraw przez sąd administracyjny. Rozstrzygnięcie sprawy przez sąd jest zaś efektem postępowania przed tym Sądem, natomiast przepisy określające sposób rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd nie są przepisami regulującymi proces dochodzenia do rozstrzygnięcia. Tak więc przepisy art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. są przepisami regulującym sposób rozstrzygnięcia sprawy, czyli jej wynik, a nie sposób postępowania Sądu przed określeniem wyniku tego postępowania.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że podstawą skargi kasacyjnej wymienioną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. mogą być jedynie przepisy regulujące proces dochodzenia do rozstrzygnięcia, a nie przepisy regulujące samo rozstrzygnięcie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 21 stycznia 2005 r., FSK 1369/04; z 16 lutego 2005 r., FSK 1471/04; z 8 lutego 2007 r., FSK 1412/06 - CBOSA).
Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. reguluje powinność sądu administracyjnego orzekania generalnie na podstawie akt sprawy, uprawniając do przeprowadzenia określonych dowodów tylko w organicznym zakresie i zamknięcia rozprawy w wyniku uznania wyjaśnienia sprawy do rozstrzygnięcia. Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. mógłby zostać naruszony, gdyby Sąd pierwszej instancji przykładowo oparł swe rozstrzygnięcie na materiale innym niż ten, który zawarty jest w aktach sprawy. Przypadek taki nie zachodzi w rozpoznawanej sprawie, gdyż podstawą ustaleń faktycznych stał się materiał dowodowy zebrany przed organem w związku ze złożonym wnioskiem o udzielenie informacji publicznej, a Sąd pierwszej instancji dokonał oceny materiału dowodowego, ustalił stan faktyczny oraz zastosował do przyjętego stanu faktycznego przepisy regulujące skutki bezczynności organu w załatwieniu wniosku.
Należy zatem odróżnić poddanie sądowej kontroli działalności administracji publicznej na podstawie innego materiału niż akta sprawy, od wydania wyroku na podstawie akt sprawy z przyjęciem odmiennej oceny materiału dowodowego zawartego w tych aktach (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 października 2021 r., sygn. akt I OSK 3139/21, LEX nr 3240059).
Tym samym żaden z podniesionych zarzutów naruszenia przepisów procesowych, a to przepisów art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. oraz przepisu art. 133 § 1 p.p.s.a., nie może skutecznie podważyć ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę wydania wyroku przez Sąd pierwszej instancji.
Nieskuteczne są zarzuty naruszenia przepisów art. 1 ust. 1 u.d.i.p., art. 6 ust.1 pkt 2 lit. f i pkt 5 lit. d u.d.i.p. Przepisy te mają charakter materialnoprawny, a ich naruszenie zostało sformułowane w zarzucie 1 (i) w celu podważenia ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę wyrokowania. Należy pamiętać, iż ustalenia faktyczne są dokonywane na podstawie przepisów prawa procesowego. Wadliwość ustaleń faktycznych jest zawsze następstwem naruszenia przepisów procesowych. Tym samym próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd pierwszej instancji nie może następować przez zarzut naruszenia prawa materialnego (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 29 stycznia 2013 r., I OSK 2747/12; z 6 marca 2013 r., II GSK 2327/11 - CBOSA). Ocena zarzutu prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 6 marca 2013 r., II GSK 2328/11; z 14 lutego 2013 r., II GSK 2173/11 - CBOSA). Czyni to zarzuty naruszenia tych przepisów w ramach zarzutu 1 (i) nieskutecznym.
W orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że w odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu. Naruszony przez Sąd pierwszej instancji przepis musi być wyraźnie wskazany, gdyż w przeciwnym razie ocena zasadności skargi kasacyjnej nie jest możliwa. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony. Z tej przyczyny zarzut naruszenia przepisu art. 133 p.p.s.a. podniesiony w zarzucie 1 (iii) nie mógł odnieść pożądanego przez autora skargi kasacyjnej skutku.
Zarzut naruszenia przepisu art. 21 u.d.i.p. także jest nieskuteczny, gdyż z treści skargi kasacyjnej nie sposób ustalić w jaki sposób mogło dojść do jego naruszenia, a Naczelny Sąd Administracyjny, będąc związanym granicami skargi kasacyjnej, nie jest uprawniony do poszukiwania z urzędu sposobu naruszenia tego przepisu.
Z tych względów zarzuty 1 (i) oraz 1 (iii) są nieuzasadnione.
Zarzut 1 (ii) jest nieuzasadniony. Zakwalifikowanie przez Sąd pierwszej instancji pisma organu z 9 sierpnia 2019 r., jako aktu niestanowiącego decyzji administracyjnej, było elementem oceny materiału dowodowego i jego kwalifikacji prawnej w świetle przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie. Była to zatem czynność związana z ustaleniem stanu faktycznego. Jak już wskazano wyżej, zarzuty naruszenia przepisów art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a., art. 133 § 1 p.p.s.a. nie są skuteczne w kwestionowaniu ustaleń faktycznych. Z kolei przepis art. 107 k.p.a. jest jednostką redakcyjną wewnętrznie rozbudowaną składająca się z paragrafów oraz podpunktów, a z treści zarzutu nie wynika, który paragraf lub paragraf i podpunkt zostały naruszone. Z treści skargi kasacyjnej nie wynika także w jaki sposób, tzn. czy przez błędną wykładnie czy przez niewłaściwe zastosowanie oraz jakim działaniem Sąd pierwszej instancji miałyby naruszyć przepisy art. 16 ust. 1 i 2 oraz art. 21 u.d.i.p.
Naczelny Sąd Administracyjny, będąc związanym granicami skargi kasacyjnej, nie jest zaś uprawniony do poszukiwania z urzędu sposobu naruszenia tego przepisu i zastępowania w tym zakresie fachowego pełnomocnika skarżącego kasacyjnie organu. Z tych względów zarzut 1 (ii) należało uznać za nieskuteczny.
Zarzut 1 (iv) jest bezpodstawny. Instytucja ponaglenia jest środkiem zaskarżenia w sprawie administracyjnej w rozumieniu przepisu art. 1 k.p.a., a więc w sprawie, która jest załatwiana w trybie przepisów k.p.a., która kończy się wydaniem decyzji administracyjnej. Wnioski o udzielenie informacji publicznej załatwiane są na podstawie przepisów u.d.i.p. Przepisy k.p.a. znajdują zastosowanie tylko do wydania decyzji odmownej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), w zakresie określonym w art. 16 ust. 2 u.d.i.p. Oznacza to, iż instytucja ponaglenia nie znajduje zastosowania do wniosków o udzielenie informacji publicznej. Uchybienie przez organ terminów określonych w art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. uprawnia do wniesienia skargi na bezczynność do sądu administracyjnego, która nie jest poprzedzana ponagleniem. Brak było zatem podstaw do zastosowania w sprawie przepisów art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. i art. 53 § 2b p.p.s.a.
Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. O naruszeniu tego przepisu można mówić w przypadku, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia jednego z ustawowych, wymienionych w jego treści warunków. Wyrok sądu pierwszej instancji nie będzie poddawał się kontroli sądowoadministracyjnej w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego wyroku sądu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 15 czerwca 2010 r., II OSK 986/09; z 12 marca 2015 r., I OSK 2338/13 - CBOSA).
Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska strony przeciwnej, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Z wywodów Sądu wynika, dlaczego w jego ocenie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze i jaki stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania. Sąd pierwszej instancji w dostateczny sposób wyjaśnił motywy podjętego rozstrzygnięcia. Polemika z ustaleniami Sądu pierwszej instancji i oceną stanu faktycznego dokonaną przez ten Sąd nie może sprowadzać się do zarzutu naruszenia powołanego przepisu. Tym samym zarzut w zakresie naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. należało uznać za niezasadny.
Z tych względów za nieuzasadniony uznać należało zarzut 1 (iv).
Zarzut 2 jest nieuzasadniony. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W rozumieniu tego przepisu podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są również niepubliczne zakłady opieki zdrowotnej udzielające świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych (w ramach kontraktu z NFZ). Podmioty takie wykonują bowiem zadania publiczne finansowane ze środków publicznych. Podmiotami tymi mogą być m.in. osoby fizyczne oraz spółki prawa prywatnego.
Spółka taka jest zobowiązana do udzielenia informacji publicznej w zakresie dotyczącym tej sfery działalności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 358/11, LEX nr 1082736). W związku z tym spółka, jako podmiot leczniczy w rozumieniu w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (tj.: Dz. U. z 2016, poz. 1638), wykonujący działalność leczniczą w rozumieniu art. 3 ust. 1 tej ustawy, finansowaną ze środków publicznych, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.
Tym samym zarzut ten jest bezzasadny.
Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020, poz. 695).