Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 26 kwietnia 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 150/18 oddalił skargę L. M. (dalej: "skarżący") na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie kary dyscyplinarnej.
Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym sprawy.
Komendant Miejski Policji w [...] orzeczeniem z [...] września 2017 r., nr [...], działając na podstawie art. 135j ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2016 r., poz. 1782 ze zm.), uznał skarżącego winnym popełnienia zarzucanych mu czynów i wymierzył karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku. Skarżący był obwiniony o to, że:
- 1. [...] czerwca 2017 r. w [...] jako referent Ogniwa Patrolowo- Interwencyjnego, pełniąc służbę w rejonie Portu Lotniczego [...] w [...] wraz z funkcjonariuszem Straży Granicznej chor. szt. K. S., popełnił przewinienie dyscyplinarne, polegające na naruszeniu dyscypliny służbowej w ten sposób, że przed podjęciem czynności wobec osób biorących udział w zgromadzeniu nie dopełnił obowiązku służbowego poinformowania dyżurnego Komisariatu [...] Policji w [...] o podjęciu interwencji wobec uczestników zgromadzenia, a następnie przed zastosowaniem środka przymusu bezpośredniego w postaci siły fizycznej wobec W. N. nie dążył do nawiązania kontaktu z organizatorami zgromadzenia oraz przekazał nierzetelną informację przełożonym w zakresie zastosowania środka przymusu bezpośredniego, tj. o czyn określony w art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji;
- 2. [...] czerwca 2017 r. w [...] jako referent Ogniwa Patrolowo- Interwencyjnego, pełniąc służbę w rejonie Portu Lotniczego [...] w [...] wraz z funkcjonariuszem Straży Granicznej chor. szt. K. S., popełnił przewinienie dyscyplinarne, polegające na naruszeniu zasad etyki zawodowej w ten sposób, że podejmując decyzję o użyciu środków przymusu bezpośredniego w postaci siły fizycznej wobec W. N. zastosował wobec wymienionego środek przymusu bezpośredniego nieadekwatny do stopnia zagrożenia i stawianego oporu, polegającego na odmowie odłożenia drzewca baneru protestacyjnego, jednocześnie swym postępowaniem naraził społeczny wizerunek Policji na negatywne opinie, tj. o czyn określony w art. 132 ust. 1 ustawy o Policji w zw. z § 5 i § 23 "Zasad Etyki Zawodowej Policjanta", stanowiącej załącznik do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r.;
- 3. [...] czerwca 2017 r. w [...] jako referent Ogniwa Patrolowo -Interwencyjnego, pełniąc służbę w rejonie Portu Lotniczego [...] w [...] waz z funkcjonariuszem Straży Granicznej chor. szt. K. S., popełnił przewinienie dyscyplinarne, polegające na naruszeniu dyscypliny służbowej - w ten sposób, że wbrew § 4 ust. 5 Wytycznych nr 2 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych prowadził zapisy w notatniku służbowym w sposób nieczytelny, tj. o czyn określony w art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji.
Po rozpoznaniu odwołania skarżącego Komendant Wojewódzki Policji w [...], orzeczeniem z [...] grudnia 2017 r. nr [...] w pkt: 1 uchylił powyższe orzeczenie w części dotyczącej zarzutu opisanego w pkt 1 w zakresie dążenia do nawiązania kontaktu z organizatorami zgromadzenia przed zastosowaniem środka przymusu bezpośredniego w postaci siły fizycznej wobec W. N. i w tym zakresie uniewinnił go od popełnienia zarzucanego czynu, a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy;
- 2. uznał skarżącego winnym popełnienia przewinień dyscyplinarnych, o których mowa w pkt 2 i 3 zarzutów i w tym zakresie utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia w odniesieniu do zarzutu nr 1 w części dotyczącej braku dążenia skarżącego do nawiązania kontaktu z organizatorami zgromadzenia przed użyciem środka przymusu bezpośredniego w postaci siły fizycznej, organ odwoławczy uznał, iż zdarzenie mające miejsce [...] czerwca 2017 r. przed budynkiem terminala T-1 Portu Lotniczego w [...] zostało błędnie zakwalifikowane jako zgromadzenie, podczas gdy de facto nie posiadało znamion takiej formy protestu, mogących mieć odzwierciedlenie w dyspozycji przepisów ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. Prawo o zgromadzeniach (Dz. U. z 2017 r. poz. 579).
Zatem skarżący nie był zobowiązany do nawiązania kontaktu z organizatorami zgromadzenia, jednakże tylko w zakresie funkcjonalnym, dotyczącym samego faktu odbywania się tak zdefiniowanego spotkania, a nie w zakresie działań stricte prewencyjnych. Odnosząc się do części zarzutu nr 1, gdzie przełożony dyscyplinarny zarzucił skarżącemu niedopełnienie obowiązku w zakresie konieczności poinformowania dyżurnego Komisariatu Policji [...] w [...] o zamiarze podjęcia interwencji wobec uczestników zdarzenia, do czego był zobowiązany na podstawie § 35 ust. 1 ww. zarządzenia 768 Komendanta Głównego Policji, organ odwoławczy stwierdził, iż zarzut w tym zakresie jest uzasadniony.
W kwestii przekazania nierzetelnej informacji przełożonym co do zastosowania środka przymusu bezpośredniego, organ odwoławczy stwierdził, że w tym zakresie skarżący nie dopuścił się stricte popełnienia przewinienia dyscyplinarnego niedopełnienia obowiązków służbowych. Organ podniósł, że art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1948,) nie warunkuje w tej sferze jego odpowiedzialności. Jednakże sposób zachowania skarżącego w rozpatrywanym zakresie obarczony jest znamionami wskazującymi na nieprawidłowe wykonanie czynności służbowej, czego skutkiem była rażąca dysproporcja pomiędzy informacją przekazaną dyżurnemu Komisariatu Policji [...] w [...] a stanem faktycznym. Brak rzetelnej informacji w zakresie użycia środka przymusu bezpośredniego, w świetle ujawnionej publikacji medialnej, mógł spowodować narażenie dobrego imienia instytucji Policji w przypadku, gdyby biegunowo odmienny przebieg zdarzenia został ujawniony czynnikowi medialnemu oraz w konsekwencji opinii publicznej.
Zdaniem organu odwoławczego, skarżący nie zachował rozwagi przy użyciu środków przymusu bezpośredniego, co przejawiało się m.in. wyraźnym brakiem woli do podjęcia jakichkolwiek działań werbalnych w stosunku do osób inicjujących opisywane zdarzenie. Wizualny i foniczny zapis zdarzenia jednoznacznie uprawdopodobnia tezę, iż skarżący nie podjął żadnych czynności mających na celu poprzedzenie użycia środka przymusu bezpośredniego czynem werbalnym. Zabezpieczony materiał w postaci wydruków komentarzy znajdujących się na stronie internetowej pod zapisem zdarzenia jednoznacznie potwierdza rażącą przewagę komentarzy negatywnych, kierowanych nie tylko pod adresem samego skarżącego, ale przede wszystkim pod adresem formacji Policji, co implikuje słuszność tezy o niestosowaniu się przez skarżącego do zasad etyki zawodowej, odnoszących się do narażania społecznego wizerunku Policji na negatywne opinie.
Zdaniem organu odwoławczego, zarzut opisany w pkt nr 3 orzeczenia ma podstawy prawne i faktyczne, gdyż prowadzone postępowanie dyscyplinarne dało asumpt do stwierdzenia, że konkretny wpis notatnika służbowego skarżącego, dotyczący opisywanego zdarzenia, jest nieczytelny.
Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że z uwagi na charakter popełnionego czynu, jego zakres oraz - co najistotniejsze - następstwa dla służby w postaci przede wszystkim narażenia społecznego wizerunku służby na negatywne opinie, słuszna jest podjęta przez przełożonego dyscyplinarnego decyzja o wymierzeniu kary dyscyplinarnej ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku. Organ odwoławczy zaznaczył, że nie dopatrzył się spełnienia jakiejkolwiek przesłanki, warunkującej złagodzenie wymiaru kary.
W ocenie organu odwoławczego, kara ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku wpłynie dyscyplinująco na funkcjonariusza, ma na celu wskazanie skarżącemu niepoprawności zachowania i zobligowanie go do przestrzegania dyscypliny służbowej oraz zasad etyki zawodowej. Orzekając w niniejszej sprawie organ uwzględnił postawę skarżącego oraz dotychczasowy przebieg służby, w tym pozytywną opinię służbową oraz niekaralność dyscyplinarną.
Nie zgadzając się z orzeczeniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym orzeczeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w zaskarżonym wyroku uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd pierwszej instancji podał, że w rozpoznawanej sprawie jej stan faktyczny, a w szczególności okoliczności popełnienia przez skarżącego przewinień dyscyplinarnych, nie budzą wątpliwości. Również wymierzenie kary dyscyplinarnej ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku nie stanowi dowolności co do zastosowanej sankcji i nie może być poczytywane za nadmierną represję w stosunku do popełnionych przewinień dyscyplinarnych.
Sąd podniósł, że wymagania stawiane policjantowi - z uwagi na charakter służby - są znacznie wyższe niż obywatela nie służącego w Policji. Szczególna społeczna rola tej grupy zawodowej oraz jej zhierarchizowana struktura wymaga dla jej skutecznego i prawidłowego działania przestrzegania innych poza normami prawa karnego i prawa o wykroczeniach, przepisów i zasad. Przed podjęciem służby policjant składa ślubowanie zgodnie z którą zobowiązuje się, m.in. do tego, by strzec honoru, godności i dobrego imienia służby oraz przestrzegać zasad etyki zawodowej.
Sąd podkreślił, że osoba wstępująca do służby przyjmuje na siebie szereg obowiązków związanych z jej charakterem. W zamian otrzymuje gwarancję stabilności zatrudnienia i liczne uprawnienia związane ze służbą. Ograniczenia i zakazy wynikające z treści stosunku służbowego są ważne dla jakości funkcjonowania Policji, a co za tym idzie - postrzegania państwa przez obywateli.
Zdaniem Sądu z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zdarzenie z [...] czerwca 2017 r. nie było zgromadzeniem w rozumieniu art. 3 ust. 1 ww. ustawy Prawo o zgromadzeniach, co potwierdzają zeznania świadków oraz zgromadzona dokumentacja. Skarżący zatem nie był zobowiązany do nawiązania kontaktu z organizatorami zgromadzenia, jednakże tylko w zakresie funkcjonalnym, dotyczącym samego faktu odbywania się tak zdefiniowanego spotkania, a nie w zakresie działań stricte prewencyjnych, albowiem § 4 ust. 1 pkt 2 zarządzenia nr 768 Komendanta Głównego Policji z dnia 14 sierpnia 2007 r. w sprawie form i metod wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową oraz koordynacji działań o charakterze prewencyjnym jednoznacznie wskazuje, że podstawowym zadaniem policjantów pełniących służbę patrolową jest przeciwdziałanie popełnianiu przestępstw lub wykroczeń, a w szczególności zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń w miejscach publicznych.
Odnosząc się do części zarzutu nr 1, związanego z niedopełnieniem przez skarżącego obowiązku w zakresie konieczności poinformowania dyżurnego Komisariatu Policji [...] w [...] o zamiarze podjęcia interwencji wobec uczestników zdarzenia, Sąd zauważył, że zgodnie z § 35 ust. 1 ww. zarządzenia nr 768 Komendanta Głównego Policji, w razie otrzymania informacji o przestępstwie lub wykroczeniu w rejonie pełnienia służby, policjanci meldują o tym fakcie dyżurnemu jednostki Policji, a następnie bezzwłocznie udają się na miejsce wydarzenia. Skarżący zapoznał się ze wskazanymi unormowaniami prawnymi 26 lutego 2014 r., potwierdzając to własnoręcznym podpisem na karcie zapoznania z aktem prawnym, a zatem posiadał świadomość konieczności postępowania w sposób zgodny z prawem.
Co do kwestii przekazania nierzetelnej informacji przełożonym w zakresie zastosowania środka przymusu bezpośredniego, Sąd uznał, że skarżący nie dopuścił się stricte popełnienia przewinienia dyscyplinarnego niedopełnienia obowiązków służbowych, ponieważ art. 51 ust. 4 o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej nie warunkuje w tej sferze jego odpowiedzialności. Sposób zachowania skarżącego w rozpatrywanym zakresie obarczony jest znamionami, wskazującymi na nieprawidłowe wykonanie czynności służbowej, czego skutkiem była rażąca dysproporcja pomiędzy informacją przekazaną dyżurnemu Komisariatu Policji [...] w [...] a stanem faktycznym. Brak rzetelnej informacji w zakresie użycia środka przymusu bezpośredniego, w świetle ujawnionej publikacji medialnej, mógł spowodować narażenie dobrego imienia instytucji Policji w przypadku, gdyby biegunowo odmienny przebieg zdarzenia został ujawniony czynnikowi medialnemu oraz w konsekwencji opinii publicznej.
W odniesieniu do postawionego skarżącemu zarzutu dotyczącego użycia środków przymusu bezpośredniego w sposób nieadekwatny do stopnia zagrożenia i stawianego oporu, w ocenie Sądu, trafnie organ odwoławczy wskazał na zapisy § 5 oraz § 23 "Zasad Etyki Zawodowej Policjanta", stanowiące załącznik do zarządzenia Komendanta Głównego Policji z dnia 21 grudnia 2003 r. nr 805, gdzie wskazano, iż policjant, podejmując decyzję o użyciu broni palnej lub zastosowaniu środków przymusu bezpośredniego, powinien zachować szczególną rozwagę i stale mieć na uwadze charakter tych środków, jak i dbać o społeczny wizerunek Policji jako formacji, w której służy i podejmować działania służące budowaniu zaufania do niej.
W świetle zebranego materiału dowodowego, zdaniem Sądu, nie budzi wątpliwości, że skarżący nie zachował rozwagi przy użyciu środków przymusu bezpośredniego, co przejawiało się m.in. wyraźnym brakiem woli do podjęcia jakichkolwiek działań werbalnych w stosunku do osób inicjujących przedmiotowe zdarzenie. Utrwalony wizualnie i fonicznie zapis zdarzenia z [...] czerwca 2017 r. potwierdza, że skarżący nie podjął żadnych czynności, mających na celu poprzedzenie użycia środka przymusu bezpośredniego czynem werbalnym. Zarówno na zapisie pochodzącym z Telewizji [...] - zawierającym ścieżkę foniczną - oraz zapisie pochodzącym z kamery monitoringu - nie ujawniono, aby skarżący przeprowadził rozmowy z uczestnikami zdarzenia lub chociażby wykonał jakikolwiek niewerbalny gest sugerujący takie działanie. Z treści posiadanych zapisów jednoznacznie wynika, że skarżący w sposób nagły, po podejściu do W. N. ukierunkowuje swoje działania na uniemożliwienie mu trzymania drzewca transparentu, a czynności, o których mówi w wyjaśnieniach, tj. przedstawienie się, wskazanie podstawy podjęcia czynności, legitymowania nie miały miejsca.
Wskazany stan rzeczy potwierdzają również zeznania uczestników zdarzenia, tj. R. M. W ocenie Sądu, słusznie w tym zakresie organ odmówił wiarygodności zeznaniom świadków K. S. oraz S. T. Ponadto, zdaniem Sądu, zabezpieczony materiał w postaci wydruków komentarzy, znajdujących się na stronie internetowej pod zapisem zdarzenia, jednoznacznie wskazuje na rażącą przewagę komentarzy negatywnych, kierowanych nie tylko pod adresem samego skarżącego, ale przede wszystkim pod adresem formacji Policji, co potwierdza słuszność tezy o niestosowaniu się przez skarżącego do zasad etyki zawodowej, odnoszących się do narażania społecznego wizerunku Policji na negatywne opinie.
Jednocześnie w odniesieniu do pisma Prezesa Zarządu Portu Lotniczego w [...], zasadnie organ odwoławczy podniósł, że jest to subiektywna opinia tego podmiotu i nie mogła być brana pod uwagę przez organ przy ocenie zachowania skarżącego.
Sąd zauważył także, że skarżący nie wskazał mechanizmu prawnego uzasadniającego możliwość swoistego zaostrzenia jego działań w stosunku do osób biorących udział w zdarzeniu oraz niestosowania się do przepisów prawa, tym bardziej, że z art. 6 pkt 1 ustawy o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej wynika, że środków przymusu bezpośredniego używa się lub wykorzystuje się je w sposób niezbędny do osiągnięcia celów tego użycia lub wykorzystania, proporcjonalnie do stopnia zagrożenia, wybierając środek o możliwie jak najmniejszej dolegliwości.
W odniesieniu do prowadzenia zapisów w notatniku służbowym w sposób nieczytelny, Sąd podał, że dla niniejszej sprawy nie może mieć znaczenia okoliczność, iż przełożony skarżącego zeznał, iż nigdy nie zwracał uwagi skarżącemu na nieczytelne zapisy w notatniku, albowiem prowadzone postępowanie dyscyplinarne wykazało, że konkretny wpis notatnika służbowego skarżącego, dotyczący opisywanego zdarzenia, jest nieczytelny, a więc perspektywa oceny wszelkich wpisów dokonanych uprzednio przez niego nie ma wpływu na rozstrzygnięcie dyscyplinarne w tym zakresie.
W ocenie Sądu, orzekając w sprawie organ uwzględnił wszystkie istotne okoliczności sprawy, tak przemawiające na korzyść, jak i na niekorzyść skarżącego. W toku postępowania Komendant Wojewódzki Policji w [...] polecił rzecznikowi dyscyplinarnemu uzupełnić materiał dowodowy o dowody z zeznań świadków: K. M., K. S. oraz T. W., a także o protokół z odprawy do służby patrolowej [...] czerwca 2017 r. Co istotne, w piśmie z 14 grudnia 2017 r. organ odwoławczy wyjaśnił skarżącemu, że w terminie 3 dni od dnia zapoznania się z materiałem dowodowym obwiniony ma prawo zgłoszenia wyższemu przełożonemu dyscyplinarnemu uwag dotyczących przeprowadzonych czynności dowodowych.
Zdaniem Sądu wymierzona kara dyscyplinarna jest współmierna do stopnia zawinienia, ujemnych dla służby skutków zachowania oraz uwzględnia okoliczności popełnienia przewinień dyscyplinarnych. Sąd podkreślił, że wizerunek Policji budowany jest na podstawie zaobserwowanych przez społeczeństwo działań zgodnych z normami prawa oraz przyjętych przez policjantów postaw etyczno - moralnych. Każdy więc funkcjonariusz jest zobligowany do właściwych, zgodnych z prawem zachowań służących budowaniu właściwego wizerunku Policji. Jednocześnie Sąd wskazał, że wymierzona kara ma uświadomić skarżącemu, że ma szanse na zrehabilitowanie się. Nie jest to więc kara nadmiernie surowa, gdyż nie wywołuje bezpośrednich konsekwencji dla skarżącego, a w przypadku pełnienia dalszej służby w sposób prawidłowy może w ogóle ich nie wywołać.
Skarżący na powyższy wyrok złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której wniósł o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Jednocześnie zwrócił się o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
naruszenie art. 135g ust. 1 ustawy o Policji, przez bezzasadną odmowę uwzględnienia wniosków dowodowych zgłoszonych przez obrońcę 7 grudnia 2017 r., tj. wniosku o uzupełniające przesłuchanie chor. szt. K. S. i uzupełniające przesłuchanie T. W., w sytuacji gdy organ postępowania ma obowiązek badać zarówno okoliczności przemawiające na korzyść jak i na niekorzyść strony;
rażący błąd w ustaleniach faktycznych, iż zebranie (niezgłoszony happening) zorganizowane [...] czerwca 2017 r. w [...] na terenie lotniska [...] było zgromadzeniem, w sytuacji gdy zebranie to nie zostało nigdzie zgłoszone zgodnie z ustawą Prawo o zgromadzeniach. Tym samym skarżący nie był zobowiązany "dążyć do kontaktu z organizatorami zgromadzenia", gdyż w tej sytuacji żadnych organizatorów zgromadzenia tam nie było;
naruszenie art 135g ust. 2 ustawy o Policji, przez zignorowanie faktu, iż zebranie (niezgłoszony happening), które miało miejsce [...] czerwca 2017 r. obywało się na lotnisku - w strefie nadgranicznej, tj. w strefie o szczególnym znaczeniu;
naruszenie art. 135j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji, przez wadliwe i nieumiejętne skonstruowanie zarzutu z art. 132 ust. 3 pkt 3 ww. ustawy ("niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa") i przypisanie odpowiedzialności skarżącemu za niedopełnienie obowiązku polegającego na braku poinformowania dyżurnego o podjęciu interwencji wobec uczestników zbiegowiska, braku dążenia do nawiązania kontaktu z uczestnikami zbiegowiska oraz przekazania "nierzetelnej informacji" w zakresie zastosowania środków przymusu bezpośredniego. Przełożony dyscyplinarny nie wskazał jakich to obowiązków i uprawnień określonych w przepisach prawa miał nie dopełnić skarżący. Powyższe utrudnia lub nawet uniemożliwia prowadzenie merytorycznej obrony, gdyż skarżący nie wie jaką normę miał naruszyć. Art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji ma charakter klauzuli generalnej, którą należy uzupełnić o konkretne normy, z które nakazują lub zakazują określonych zachowań;
naruszenie art. 135j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji, przez wadliwe i nieumiejętne skonstruowanie zarzutu z art 132 ust. 3 pkt 3 ww. ustawy, polegające na przypisaniu skarżącemu odpowiedzialności za nieprzekazanie nierzetelnej informacji w zakresie zastosowania środków przymusu bezpośredniego, w sytuacji gdy zgodnie z art. 51 ust. 4 ustawy o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej skarżący mógł lecz nie był zobowiązany do dokumentowania środków przymusu bezpośredniego, gdy nie wystąpiły skutki z art 51 ust. 2 pkt 1 tej ustawy;
naruszenie art. 135g ust. 1 i 2 ustawy o Policji, przez przypisane skarżącemu odpowiedzialności za zastosowanie "środka przymusu bezpośredniego nieadekwatnego do stopnia zagrożenia i stawianego oporu", w sytuacji gdy zastosowanie środka przymusu bezpośredniego miało miejsce wobec uczestnika nielegalnego zbiegowiska w strefie granicy państwowej (lotnisku), który stawiał opór (co przyznaje sam przełożony dyscyplinarny) i odmawiał poddania się czynności legitymowania, zgodnie z aft. 15 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. Tym samym zarzut "nieadekwainość" zastosowanego środka przymusu jest niewłaściwy;
rażący błąd w ustaleniach faktycznych oraz naruszenie art. 135j ust. 1 ustawy o Policji, przez wydanie orzeczenia, które stoi w istotnej sprzeczności z ustaleniami faktycznymi — przełożony dyscyplinarny bezzasadnie przyjął, iż skarżący przed zastosowaniem środków przymusu bezpośredniego nie dążył do nawiązania kontaktu z "organizatorami zgromadzenia", w sytuacji gdy świadkowie - funkcjonariusz Straży Granicznej — chor. szt. K. S. i wartownik Służby Ochrony Lotniska S. T. potwierdzają zeznania skarżącego, w których podał, iż przedstawił się i poprosił W. Nelewicza o wylegitymowanie się;
naruszenie art. 135g ust. 1 i 2 ustawy o Policji, przez bezzasadne odmówienie wiarygodności zeznaniom świadków K. S. i S. T., w sytuacji gdy zeznania świadków korelują między sobą jak i wyjaśnieniami skarżącego. Nadto nie możną przeciwstawiać zeznań świadków nagraniom video z monitoringu, które nie zawierają dźwięku, natomiast nagrania z TV [...] nie obejmują całego zdarzenia, gdyż kadr skierowany jest tylko na wycinek zbiegowiska, które miało miejsce na terenie lotniska. Nagrania nie zaprzeczają zeznaniom świadków lecz przedstawiają inny aspekt interwencji w sprawie zbiegowiska;
naruszenie art. 135g ust. 2 ustawy o Policji, przez pominięcie okoliczności przemawiających na korzyść skarżącego, tj. pozytywnych komentarzy na portalach YouTube i Facebook oraz pisma z Zarządu lotniska w [...], w którym wskazuję się na profesjonalizm i kulturę skarżącego;
naruszenie art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji, przez wadliwe i niekompletne sformułowanie zarzutu nieczytelnego prowadzenia notatnika służbowego polegające na braku wskazania pełnej kwalifikacji prawej przewinienia dyscyplinarnego. Art. 132. ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji ma charakter klauzuli generalnej, którą należy uzupełnić o konkretne normy, które nakazują lub zakazują określonych zachowań;
błąd w ustaleniach faktycznych oraz naruszenie, przez niezastosowanie § 4 ust. 4 wytycznych nr 2 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 czerwca 2007 r. polegający na przyjęciu, iż zapisy w notatniku skarżącego były nieczytelne, w sytuacji gdy zapisy w notatniku mają służyć sporządzaniu innej dokumentacji. Skarżący, na polecenie rzecznika dyscyplinarnego, przepisał treść notatnika do innego dokumentu. Nadto przełożony skarżącego zeznał, iż nigdy nie zwracał uwagi skarżącemu na nieczytelne zapisy w notatniku;
naruszenie art. 134c ustawy o Policji w zw. z art. 135g ustawy o Policji, przez wymierzenie skarżącemu nieproporcjonalnej i nieadekwatnej kary dyscyplinarnej ostrzeżenia o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku w sytuacji, gdy dotychczasowy przebiegł służby skarżącemu stanowi rękojmię należytego wykonywania obowiązków służbowych w przyszłości.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację mającą na celu wykazanie zasadności podniesionych w niej zarzutów.
W pismie z 11 lipca 2018 r. skarżący wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 poz. 2325, dalej jako p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
Wedle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przedmiotowej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.
Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę kasacyjną, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. Zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty nie pozwalają na skuteczne zakwestionowanie oceny dokonanej przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku. Jednocześnie zauważyć trzeba, iż stanowią one powtórzenie zarzutów i argumentacji, które były już przedmiotem oceny dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku.
W pierwszej kolejności zasadnym jest zwrócenie uwagi, że w zakresie czynu wskazanego w pkt 1 Komendant Wojewódzki Policji w [...] uchylił orzeczenie organu pierwszej instancji w części dotyczącej nie dążenia do nawiązania kontaktu z organizatorami zgromadzenia przed zastosowaniem środka przymusu bezpośredniego w postaci siły fizycznej wobec W. N. i uniewinnił skarżącego od popełnienia przewinienia w tej części czynu. Dlatego też zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej, co do bezpodstawnego zarzucenia skarżącemu czynu nr 1 w powyższym zakresie, należy uznać za niezrozumiałe. Skoro skarżący został w ww. części czynu uniewinniony Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od ustosunkowania się do zarzutu skargi kasacyjnej zawartego w pkt 2.
Przechodząc do rozpoznania kolejnego zarzutu, tj. naruszenia art. 135j ust. 1 ustawy o Policji, uznać należy, że zarzut ten nie został prawidłowo skonstruowany (pkt 7 skargi kasacyjnej).
Stosownie do treści art. 135j ust. 1 ustawy o Policji na podstawie zebranego w postępowaniu materiału dowodowego przełożony dyscyplinarny wydaje orzeczenie o:
- 1) uniewinnieniu, jeżeli przeprowadzone postępowanie nie potwierdziło zarzutów stawianych obwinionemu, albo
- 2) uznaniu winnym popełnienia czynu, za który obwiniony ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną, i o wymierzeniu kary dyscyplinarnej, albo
- 3) uznaniu winnym popełnienia czynu, za który obwiniony ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną, i o odstąpieniu od wymierzenia kary dyscyplinarnej, albo
- 4) umorzeniu postępowania.
Powyższy przepis ma strukturę złożoną, składa się bowiem z kilku jednostek redakcyjnych. Skarżący, pomimo konieczności wskazania precyzyjnie przepisu (przepisów), który w jego ocenie został uchybiony, tego nie dokonał. Co więcej nie wskazał nawet aktu prawnego, z którego dana regulacja pochodzi.
Naczelny Sąd Administracyjny, działając jako sąd kasacyjny, nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów lub też stawiania hipotez co do tego, jakiego przepisu dotyczy podstawa kasacji. Warunek przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody zmuszające sąd kasacyjny do domyślania się, który przepis prawa materialnego lub przepis postępowania miał doznać naruszenia. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej nie pozwala na "poprawianie" zarzutów postawionych przez stronę. W przypadku artykułu, który składa się z dwu lub więcej jednostek redakcyjnych (ustępów, punktów, paragrafów) wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazano konkretny przepis naruszony przez Sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu, itd. Strona skarżąca kasacyjnie winna sformułować skargę kasacyjną w taki sposób, aby umożliwić Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu odniesienie się do kwestii objętych zarzutami.
Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Ogólnikowe powołanie się jedynie na artykuł stanowi naruszenie wymagań konstrukcyjnych skargi kasacyjnej i nie pozwala na prawidłowe ustalenie granic zaskarżenia, gdyż nie wyznacza kierunku, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny powinien dokonywać kontroli zaskarżonego orzeczenia (por. postanowienie NSA z 22 kwietnia 2008 r., II OSK 395/07). W niniejszej sprawie taka sytuacja wystąpiła, skarżący bowiem nie wskazał, który punkt art. 136j ust. 1 ustawy o Policji został w jego ocenie naruszony. Także w uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący nie doprecyzował, jaki punkt tego przepisu jest objęty zarzutem naruszenia przepisów prawa procesowego. Powyższe w istocie uniemożliwia odniesienie się do tego wytyku.
Za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 135j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji (pkt 4 i 5 skargi kasacyjnej).
Wedle art. 135j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji orzeczenie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne.
Przepis art. 135j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji nie określa konkretnych elementów uzasadnienia faktycznego i prawnego orzeczenia. W orzecznictwie wskazuje się, że powinno ono zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Powinny być w nim również podane motywy działania organu co do oceny całokształtu sprawy, jak również motywy jego działań procesowych, podjętych w trakcie zbierania materiału dowodowego (por. wyrok NSA z 31 stycznia 2017 r., I OSK 2574/15). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przedmiotowe orzeczenie spełnia wymogi wskazane w ww. przepisie.
Podnieść należy, że naruszenia powyższego przepisu skarżący upatruje w niewskazaniu przez rzecznika dyscyplinarnego jakich to obowiązków i uprawnień określonych przepisami prawa miał on niedopełnić w związku z obwinieniem go za przewinienie opisane w pkt 1, w części niedopełnienia obowiązku konieczności poinformowania dyżurnego Komisariatu [...] w [...] o zamiarze podjęcia interwencji wobec uczestników zdarzenia.
Zauważyć trzeba, że organ w spornym orzeczeniu wyjaśnił, że skarżący był zobowiązany do poinformowania dyżurnego Komisariatu o ww. zamiarze na podstawie § 35 ust. 1 zarządzenia nr 768 Komendanta Głównego Policji z dnia 14 sierpnia 2007 r. w sprawach form i metod wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową oraz koordynacji działań o charakterze prewencyjnym. Zgodnie bowiem z tym przepisem w razie otrzymania informacji o przestępstwie lub wykroczeniu w rejonie pełnienia służby, policjanci meldują o tym fakcie dyżurnemu jednostki Policji, a następnie bezzwłocznie udają się na miejsce wydarzenia. Organ wskazał także, iż 26 lutego 2014 r. skarżący zapoznał się ze wskazanymi regulacjami prawnymi, dlatego też niewątpliwie miał on świadomość o ciążącym na nim obowiązku w powyższym zakresie. Tym samym nie można uznać, aby organ nie wykazał dlaczego uznał, że skarżący naruszył dyscyplinę służbową w powyższym zakresie.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można zgodzić się ze skarżącym kasacyjnie, iż organ naruszył ww. przepis także z uwagi na przypisanie mu odpowiedzialności za przekazanie nierzetelnej informacji w zakresie zastosowania środka przymusu bezpośredniego, w sytuacji gdy art. 51 ust. 4 ustawy o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej, w okolicznościach niniejszej sprawy, nie zobowiązywał go do jego dokumentowania.
Zgodnie z art. 51 ust. 1 ww. ustawy uprawniony dokumentuje w notatce użycie i wykorzystanie środków przymusu bezpośredniego i broni palnej. Uprawniony przekazuje notatkę przełożonemu w przypadku użycia lub wykorzystania środków przymusu bezpośredniego - gdy skutkiem tego użycia lub wykorzystania było zranienie osoby lub wystąpienie innych widocznych objawów zagrożenia życia lub zdrowia tej osoby albo jej śmierć, zranienie albo śmierć zwierzęcia albo zniszczenie mienia (art. 51 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy). Wedle art. 51 ust. 4 tej ustawy uprawniony może dokumentować w notatniku służbowym użycie i wykorzystanie środków przymusu bezpośredniego i broni palnej, gdy nie nastąpiły skutki, o których mowa w ust. 2 pkt 1.
Podnieść należy, że ze spornego orzeczenia jasno wynika, iż podczas interwencji [...] czerwca 2017 r., w wyniku użycia przez skarżącego środka przymusu bezpośredniego, nie wystąpiły skutki o których mowa w art. 51 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy, dlatego też skarżący nie miał on obowiązku do jego dokumentowania. Organ naruszenie ww. obowiązku służbowego wywiódł z faktu, iż skarżący relacjonując dyżurnemu Komisariatu Policji [...] w [...] przebieg interwencji pominął okoliczność, iż zastosował środek przymusu bezpośredniego wobec jednego z uczestników zdarzenia. Komendant Wojewódzki Policji w [...] w przedmiotowym orzeczeniu podał, że obwinienie skarżącego o nierzetelne przedstawienie informacji w zakresie zastosowania środka przymusu bezpośredniego, wynika z nieprawidłowego wykonania czynności służbowych (art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji), czego wynikiem była rażąca dysproporcja pomiędzy informacją przekazaną dyżurnemu Komisariatu Policji a stanem faktycznym.
Organ wyjaśnił, że brak rzetelnego informacji w zakresie użycia środka przymusu bezpośredniego, w świetle ujawnionej publikacji medialnej, mógł spowodować narażenie dobrego imienia instytucji Policji w przypadku, gdyby biegunowo odmienny przebieg zdarzenia został ujawniony czynnikowi medialnemu oraz w konsekwencji opinii publicznej.
Z uwagi na powyższe nie można uznać, aby sporne orzeczenie naruszało art. 135j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji.
Także zawartych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia art. 135g ust. 1 i ust. 2 ustawy o Policji nie można uznać za zasadne (pkt 1, 3, 6 8, 9 skargi kasacyjnej).
Stosownie do treści art. 135g ust. 1 ustawy o Policji przełożony dyscyplinarny i rzecznik dyscyplinarny są obowiązani badać oraz uwzględniać okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego. Przepis art. 135g ust. 2 tej ustawy stanowi, że obwinionego uważa się za niewinnego, dopóki wina jego nie zostanie udowodniona i stwierdzona prawomocnym orzeczeniem. Niedające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść obwinionego.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie skarżący kasacyjnie nie podważył stanowiska Sądu pierwszej instancji, iż materiał dowodowy, na podstawie którego Komendant Wojewódzki Policji w [...] wydał sporne orzeczenie dyscyplinarne, został zgromadzony prawidłowo i przeanalizowany w sposób wszechstronny, z uwzględnieniem również uwag i zastrzeżeń skarżącego. Orzekając w sprawie organ uwzględnił wszystkie istotne okoliczności sprawy, tak przemawiające na korzyść, jak i na niekorzyść skarżącego.
Błędnie skarżący wywodzi, iż organ odwoławczy bezzasadnie odmówił rozpoznania wniosków dowodowych skarżącego zgłoszonych 7 grudnia 2017 r., tj. o przesłuchanie K. S. oraz T. W. Należy zauważyć, że w toku postępowania Komendant Wojewódzki Policji w [...] polecił rzecznikowi dyscyplinarnemu uzupełnienie materiału dowodowego o dowody z zeznań świadków m.in. K. S. oraz T. W., a także o protokół z odprawy do służby patrolowej [...] czerwca 2017 r. Akta postępowania dyscyplinarnego wskazują, że w toku postępowania dyscyplinarnego dokonano przesłuchania ww. osób, stosując procedurę przewidzianą w art. 135l ust. 1 ustawy o Policji. Tylko bowiem ta procedura znajduje zastosowanie w toku postępowania odwoławczego. Przepis, na który powołał się skarżący kasacyjnie w swoim wniosku z 7 grudnia 2017 r., jest stosowany w ramach postępowania pierwszoinstancyjnego.
Skarżący został o tym powiadomiony w piśmie z 14 grudnia 2017 r., w którym organ odwoławczy wyjaśnił, że w terminie 3 dni od dnia zapoznania się z materiałem dowodowym obwiniony ma prawo zgłoszenia wyższemu przełożonemu dyscyplinarnemu uwag dotyczących przeprowadzonych czynności dowodowych. Prawa skarżącego zostały więc w pełni zrealizowane. Dodatkowo wyjaśnić należy, że określenia faktów mających znaczenie dla sprawy dokonuje organ w oparciu o przepisy prawa materialnego będące podstawą prawną rozstrzygnięcia sprawy. Celem każdego postępowania dowodowego nie jest ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych łączących się z daną sprawą, lecz okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy z punktu widzenia norm prawa materialnego znajdujących w tej sprawie zastosowanie. Żaden organ nie ma obowiązku przeprowadzenia wszystkich dowodów wnioskowanych przez stronę. Nie może on pominąć jedynie środków dowodowych na wskazane przez stronę okoliczności, gdy nie zostały wyjaśnione sporne fakty mające – w ocenie organu procesowego a nie strony postępowania – znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła.
Przechodząc do zarzutów odnoszących się do naruszenia dyscypliny służbowej, o której mowa w pkt 2 zarzucanych skarżącemu czynów, stwierdzić należy, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwolił na uznanie skarżącego winnym naruszenia zasady etyki zawodowej przez zastosowanie nieadekwatnego do stopnia zagrożenia i stawianego oporu środka przymusu bezpośredniego w postaci użycia siły fizycznej wobec W. N., polegającego na odmowie odłożenia drzewca baneru protestacyjnego, czym jednocześnie naraził społeczny wizerunek Policji na negatywne opinie.
Zauważenia wymaga, że stosownie do § 5 "Zasady Etyki Zawodowej Policjanta" stanowiących załącznik do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 21 grudnia 2003 r. policjant, podejmując decyzję o użyciu broni palnej lub zastosowaniu środków przymusu bezpośredniego, powinien zachować szczególną rozwagę i stale mieć na uwadze charakter tych środków. Wedle natomiast § 23 policjant powinien dbać o społeczny wizerunek Policji jako formacji, w której służy i podejmować działania służące budowaniu zaufania do niej.
Zgodzić należy się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, iż w świetle zebranego materiału dowodowego, nie budzi wątpliwości, że skarżący nie zachował rozwagi przy użyciu środków przymusu bezpośredniego, co przejawiało się między innymi wyraźnym brakiem woli do podjęcia jakichkolwiek działań werbalnych w stosunku do osób inicjujących opisywane zdarzenie. Z utrwalonego wizualnie i fonicznie zapisu przedmiotowego zdarzenia z [...] czerwca 2017 r. wynika, że skarżący nie podjął żadnych czynności, mających na celu poprzedzenie użycia środka przymusu bezpośredniego czynem werbalnym. Zarówno bowiem nagranie Telewizji [...] (zawierające ścieżkę foniczną), jak i nagranie z kamery monitoringu nie pozwalają na przyjęcie, aby skarżący przed zastosowaniem środka przymusu bezpośredniego dążył do jakiejkolwiek próby przeprowadzenia rozmowy z uczestnikami zdarzenia lub wykonał jakikolwiek niewerbalny gest sugerujący takie działanie.
Analiza ww. nagrań prowadzi do wniosku, że skarżący w sposób nagły, po podejściu do W. N., użył siły fizycznej w celu uniemożliwienia wymienionemu trzymania drzewca transparentu. Uzyskane w toku postępowania zapisy nie pozwalają na przyjęcie, aby skarżący dokonywał czynności, na które powołuje się w skardze kasacyjnej, tj. iż przed zastosowaniem środka przymusu bezpośredniego przedstawił się i poprosił W. N. o wylegitymowanie się czy też, że W. N. odmawiał poddania się czynności legitymowania. Powyższy przebieg zdarzenia potwierdzają ponadto zeznania uczestników zdarzenia, tj. m.in. R. M. Biorąc pod uwagę, iż ww. dowody są oczywiste, za prawidłowe należy uznać stwierdzenie Sądu pierwszej instancji, iż słusznie w tym zakresie odmówiono wiarygodności zeznaniom świadków K. S. oraz S. T., z których wynikał inny przebieg przedmiotowego zdarzenia. Świadkowie ci są bowiem bezpośrednio zainteresowani korzystnym dla skarżącego rozstrzygnięciem z uwagi także na ich udział w zdarzeniu.
Podzielić również należy przekonanie Sądu pierwszej instancji, iż zabezpieczony w aktach materiał w postaci wydruków komentarzy, znajdujących się na stronie internetowej pod zapisem zdarzenia, jednoznacznie wskazuje na zdecydowaną przewagę komentarzy negatywnych, kierowanych nie tylko pod adresem samego skarżącego, ale przede wszystkim pod adresem Policji. Pojawienie się nielicznych komentarzy pozytywnych nie mogło zniwelować złego wydźwięku komentarzy pejoratywnych. Prowadzi to do wniosku, że niezastosowanie się przez skarżącego do zasad etyki zawodowej, niewątpliwie naraziło społeczny wizerunek Policji na negatywne opinie. Na powyższe stanowisko nie może mieć wpływu pismo Prezesa Zarządu Portu Lotniczego w [...], na które powołuje się skarżący. Stanowi bowiem ono jedynie subiektywną opinię tego podmiotu, która nie mogła nie mogła mieć decydującego znaczenia przy dokonywaniu oceny zachowania skarżącego.
Wbrew stanowisku zawartemu w skardze kasacyjnej, w niniejszej sprawie zarówno organ, jak i Sąd odnieśli się do podnoszonej przez skarżącego okoliczności, iż przedmiotowe zdarzenie odbywało się na lotnisku czyli w strefie granicy państwowej. Nie można zatem uznać, że fakt ten został "zupełnie zignorowany". Zwrócić trzeba uwagę, że skarżący w skardze kasacyjnej, w żaden sposób nie wykazał przesłanki, która uzasadniałaby podstawę do zintensyfikowania jego działań w stosunku do osób biorących udział w analizowanym zdarzeniu oraz niestosowania się do obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa. Jak słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji, przepis art. 6 pkt 1 ustawy o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej stanowi, że środków przymusu bezpośredniego używa się lub wykorzystuje się je w sposób niezbędny do osiągnięcia celów tego użycia lub wykorzystania, proporcjonalnie do stopnia zagrożenia, wybierając środek o możliwie jak najmniejszej dolegliwości.
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwalał na przyjęcie, że zasada określona w powyższym przepisie została zachowana. Wręcz przeciwnie, postępowanie skarżącego wskazuje, że wybrana przez niego forma interwencji nie była proporcjonalna do istniejącego stopnia zagrożenia.
W konsekwencji stwierdzić należy, że zarzuty naruszenia art. 135g ust. 1 i 2 ustawy o Policji co do czynu wskazanego w pkt 2 są niezasadne.
Także za bezpodstawne uznać trzeba zarzuty skarżącego w odniesieniu do uznania go winnym prowadzenia zapisów w notatniku służbowym w sposób nieczytelny (pkt 10 i 11 skargi kasacyjnej).
Zgodnie z § 4 ust. 5 wytycznych nr 2 Komendanta Głównego Policji z dnia 23 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych, zapisy powinny być czytelne, dokonywane w trakcie lub bezpośrednio po zakończeniu czynności służbowej. Przepis ten, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, został przywołany przez organ w ramach zarzutu nr 3.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie prawidłowo oceniono, że wpis skarżącego w notatniku służbowym odnoszący się do przedmiotowego zdarzenia, jest nieczytelny. Sporządzenie czytelnego zapisu jest konieczne dla m.in. sporządzenie dokumentacji, o której mowa w § 4 ust. 4 ww. wytycznych. Niespełnienie zatem przez skarżącego wytycznych z § 4 ust. 5 stanowi o nieprawidłowym wykonaniu przez niego obowiązku. Prowadzi to do wniosku, że organ zasadnie zarzucił skarżącemu naruszenie dyscypliny służbowej w powyższym zakresie.
Podkreślenia wymaga, że bez znaczenia dla zasadności przypisania skarżącemu powyższego przewinienia dyscyplinarnego pozostaje okoliczność, iż przełożony skarżącego wcześniej nie zwracał mu uwagi na nieczytelne zapisy w notatniku. W niniejszej sprawie przedmiotem prowadzonego postępowania dyscyplinarnego było prawidłowość i czytelność dokonanego zapisu opisującego zdarzenie [...] czerwca 2017 r., a nie dotychczasowy sposób prowadzenia przez niego notatnika. Z tych też względów bez znaczenia dla oceny zasadności zarzucanego skarżącemu przewinienia dyscyplinarnego pozostaje przepisanie przez skarżącego treści notatnika do innego dokumentu. Nie niweluje to bowiem stwierdzonych przez organ nieprawidłowości.
Za bezzasadny należy uznać także ostatni zarzut, tj. naruszenie art. 134c w zw. z art. 135g ustawy o Policji (pkt 12 skargi kasacyjnej).
Stosowanie do art. 134 c ustawy o Policji kara ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku oznacza wytknięcie ukaranemu niewłaściwego postępowania i uprzedzenie go, że jeżeli ponownie popełni przewinienie dyscyplinarne, zostanie wyznaczony na niższe stanowisko służbowe lub ukarany surowszą karą dyscyplinarną.
Podnieść należy, że w postępowaniu dyscyplinarnym dobór kary adekwatnej do przewinienia dyscyplinarnego należy do sfery uznania organów dyscyplinarnych, gdyż ustawodawca nie określił, jakiemu przewinieniu odpowiada każda z sankcji wymienionych w art. 134 ustawy o Policji. Sądowa kontrola orzeczenia dyscyplinarnego w części dotyczącej kary sprowadza się wyłącznie do oceny czy organy przestrzegały reguł procedowania, w tym ustawowych dyrektyw wymiaru kar. Sąd nie może natomiast ingerować w uprawnienia zastrzeżone wyłącznie dla organu prowadzącego postępowanie dyscyplinarne i oceniać celowości czy słuszności zastosowanych przezeń sankcji (por. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2014 r., I OSK 2687/12).
Powyższe okoliczności, w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, Sąd pierwszej instancji rozważył, nie znajdując podstaw do uznania wymierzonej skarżącemu kary za zbyt surową, a tym samym nieadekwatną do popełnionego przewinienia i stopnia zawinienia. Naczelny Sąd Administracyjny ocenę tę w pełni podziela.
Mając wszystkie te względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., skargę kasacyjną oddalił.
Podstawą do rozpoznania skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym był przepis art. 15zzs4 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczeniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842).