Uzasadnienie
Wnioskiem z 10 czerwca 2022 r. Marszałek Województwa Zachodniopomorskiego wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość przez wskazanie Prezydenta Miasta Szczecin jako organu właściwego w sprawie wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Z wnioskiem o wydanie zezwolenia wystąpiła A. sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: spółka).
W uzasadnieniu wniosku Marszałek Województwa Zachodniopomorskiego wskazał, że spółka wystąpiła do Prezydenta Miasta Szczecin o wydanie nowej decyzji udzielającej pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego wymagania dla zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów (z jednoczesnym uchyleniem dotychczas posiadanej decyzji w tym zakresie). Prezydent Miasta Szczecin wystąpił do Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej, jak również do Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o przeprowadzenie wymaganych kontroli. Postanowieniem z 29 sierpnia 2019 r. Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej pozytywnie zaopiniował spełnienie wymagań określonych w przepisach o ochronie przeciwpożarowej, natomiast postanowieniem z 28 lutego 2020 r. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska pozytywnie zaopiniował spełnienie wymagań określonych w przepisach z zakresu ochrony środowiska.
Postanowieniem z 20 marca 2020 r. Prezydent Miasta Szczecin określił formę i wysokość zabezpieczenia roszczeń. Następnie przed zakończeniem postępowania Prezydent Miasta Szczecin przekazał sprawę Marszałkowi Województwa Zachodniopomorskiego powołując się na § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019, poz. 1839 – dalej: rozporządzenie).
W ocenie Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego, w tej sprawie powinny mieć zastosowanie dotychczasowe przepisy określające klasyfikację przedsięwzięć mogących zarówno potencjalnie, jak i zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a zatem przepisy obowiązujące przed wejściem w życie rozporządzenia z 10 września 2019 r. Nie wynika to wprawdzie z literalnego brzmienia art. 72 ust. 1-1b z ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2018 r., poz. 2081 ze zm., dalej: ustawa środowiskowa), jednak należy w tym przypadku uwzględnić art. 45 ust. 8 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2021 r., poz. 779 ze zm. - dalej: ustawa o odpadach)
W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta Szczecin wniósł o wskazanie Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego jako organu właściwego w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.).
Istota sporu sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w tej sprawie zastosowanie ma § 4 rozporządzenia, zgodnie z którym do przedsięwzięć, w przypadku których przed dniem wejścia w życie rozporządzenia wszczęto i nie zakończono przynajmniej jednego z postępowań w sprawie decyzji, zgłoszeń lub uchwał, o których mowa w art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1-1b ustawy środowiskowej, stosuje się przepisy dotychczasowe.
Zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy środowiskowej, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Z kolei art. 72 ust. 1 pkt 21 ustawy środowiskowej, stanowi zamknięty katalog decyzji, których uzyskanie musi być poprzedzone wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W tym katalogu wymieniono między innymi zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów i zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów wydawanych na podstawie ustawy o odpadach. W tej sprawie spółka nie ubiega się jednak o tego rodzaju zezwolenie, ale o pozwolenie na wytwarzanie odpadów regulowane przepisami ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2022 r., poz. 2556 ze zm. – dalej: p.o.ś.). Pozwolenie na wytwarzanie odpadów jest jednym z pozwoleń emisyjnych, uregulowanym w art. 181 ust. 1 pkt 4 p.o.ś. i jest wymagane do wytwarzania odpadów o masie powyżej 1 Mg rocznie - w przypadku odpadów niebezpiecznych lub o masie powyżej 5000 Mg rocznie - w przypadku odpadów innych niż niebezpieczne (art. 180a pkt 1 i 2 p.o.ś.).
Z kolei z art. 45 ust. 4 ustawy o odpadach wynika, że wytwórca odpadów, który prowadzi zbieranie odpadów lub przetwarzanie odpadów, może być zwolniony z obowiązku uzyskania odrębnego zezwolenia na prowadzenie tej działalności, jeżeli posiada pozwolenie na wytwarzanie odpadów (a więc pozwolenie wydane na gruncie ustawy p.o.ś.). Pozwolenie na wytwarzanie odpadów jest jednocześnie odpowiednio zezwoleniem na zbieranie odpadów lub zezwoleniem na przetwarzanie odpadów (art. 48 ust. 8 ustawy o odpadach). Nie oznacza to jednak, że pozwolenie na wytwarzanie odpadów z art. 181 ust. 1 pkt 4 p.o.ś. jest zezwoleniem wydawanym na gruncie przepisów ustawy o odpadach w rozumieniu art. 72 ust. 1 pkt 21 ustawy środowiskowej, tak jak to wskazuje Marszałek Województwa Zachodniopomorskiego. Oznacza to, że § 4 rozporządzenia nie ma zastosowania w tej sprawie, a właściwość organu należy określić uwzględniając obecnie obowiązujące przepisy rozporządzenia.
Prezydent Miasta Szczecin prawidłowo zatem uznał, że przestał być właściwy w sprawie wydania tego pozwolenia, ponieważ w trakcie prowadzonego postępowania weszło w życie rozporządzenie i stosownie do § 2 pkt 47 tego rozporządzenia przedsięwzięcie objęte wnioskiem kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Ponadto zgodnie do art. 45 ust. 7 ustawy o odpadach, pozwolenie na wytwarzanie odpadów wydaje organ właściwy do wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów, a więc w przypadku przedsięwzięć zawsze znacząco oddziałujących na środowisko marszałek województwa, co wynika wprost z art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. a) ustawy o odpadach. W tej sprawie organem właściwym miejscowo i rzeczowo jest Marszałek Województwa Zachodniopomorskiego.
Z tych względów i na podstawie art. 4 w związku z art. 15 § 2 ustawy p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.