Uzasadnienie
Pismem z 4 lutego 2021 r. Burmistrz Miasta Józefowa wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość przez wskazanie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie jako organu właściwego do rozpoznania wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia.
W uzasadnieniu Burmistrz Miasta Józefowa wyjaśnił, że z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia (dalej: decyzja środowiskowa) wystąpiła grupa osób fizycznych (dalej: wnioskodawcy). Wniosek został złożony do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie "w kwestii oceny zasadności zmiany w ewidencji gruntów dla działek o numerach nr [...]". Jak wynika z wniosku, decyzja środowiskowa jest konieczna w celu wystąpienia do Starosty Otwockiego w trybie art. 13 ust. 2 i ust. 3 pkt 2 lit. a) ustawy z 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2020 r., poz. 1463, obecnie Dz.U. z 2021 r., poz. 1275 ze zm. – dalej: ustawa o lasach). Pismem z 12 lutego 2020 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie wezwał wnioskodawców do uzupełnienia wniosku, zgodnie z wymaganiami ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2018 r., poz. 2081 ze zm., dalej: ustawa środowiskowa).
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie zaznaczył, że wydanie decyzji środowiskowej jest wymagane w przypadku przedsięwzięcia polegającego na zmianie lasu na użytek rolny, czego nie dotyczy pismo wnioskodawców.
W odpowiedzi na wezwanie wnioskodawcy uzupełnili braki formalne wniosku. Z karty informacyjnej przedsięwzięcia wnioskodawcy wynika, że wnioskodawcy planują przedsięwzięcie polegające na budowie 24 budynków mieszkalnych wraz z towarzyszącą infrastrukturą. W związku z tym Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie przekazał wniosek według właściwości Burmistrzowi Miasta Józefowa.
Następnie Burmistrz Miasta Józefowa wezwał wnioskodawców do uzupełnienia złożonego wniosku, przede wszystkim o jednoznaczne doprecyzowanie, czy intencją wnioskodawców jest uzyskanie decyzji o zmianie lasu na użytek rolny czy decyzji o warunkach zabudowy. W piśmie z 15 grudnia 2020 r. wnioskodawcy nie określili celu uzyskania decyzji środowiskowej, stwierdzając jedynie, że ich zdaniem wydanie takiej decyzji leży w kompetencjach Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie.
W ocenie Burmistrza Miasta Józefowa, biorąc pod uwagę treść wniosku oraz składanych przez wnioskodawców wyjaśnień, nie jest on właściwy do wydania decyzji środowiskowej. Organ jest związany wnioskiem strony i nie może interpretować go rozszerzająco, jak i zmieniać samodzielnie jego treści.
W odpowiedzi na wniosek Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie wniósł o wskazanie Burmistrza Miasta Józefowa jako organu właściwego w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej.
Przez spór należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia sprawy (spór pozytywny) albo gdy każdy z organów uważa się za niewłaściwy do załatwienia sprawy (spór negatywny), przy czym żaden z organów pozostając w sporze nie podejmuje stosownego rozstrzygnięcia oczekując na zajęcie stanowiska przez ten właściwy. Naczelny Sąd Administracyjny jest uprawiony wyłącznie do rozpoznania sporu na tle danej, konkretnej sprawy sądowoadministracyjnej. W ramach rozpoznania sporu o właściwość lub sporu kompetencyjnego Sąd ten nie może podejmować rozstrzygnięć o charakterze abstrakcyjnym, a więc nie może dokonać wykładni prawa oderwanej od konkretnej sprawy, która to wykładnia będzie miała wiążący charakter względem innych sądów i organów.
Spór w niniejszej sprawie nie został oparty na jednoznacznie ustalonym stanie faktycznym i prawnym. Na obecnym etapie ustalenia wymaga, jakiego rodzaju decyzję zamierzają uzyskać wnioskodawcy po uzyskaniu decyzji środowiskowej. W konsekwencji jednoznacznego wyjaśnienia wymaga, jakiego przedsięwzięcia dotyczy wniosek wnioskodawców. Na obecnym etapie postępowania uznać należy, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego i przedmiot tego sporu nie zostały sformułowane w oparciu o konkretne przepisy prawa materialnego, które mogłyby mieć zastosowanie w tej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do precyzowania przedmiotu postępowania w sprawie mającej na celu rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, bowiem spór ten musi zaistnieć na tle konkretnie ustalonego stanu faktycznego, jak i przede wszystkim stanu prawnego. Tego rodzaju spór w tej sprawie nie zaistniał, a więc Naczelny Sąd Administracyjny nie miał możliwości wskazania organu właściwego.
Natomiast w przypadku braku możliwości poczynienia tego rodzaju ustaleń, organ, do którego został skierowany wniosek o wydanie decyzji środowiskowej ma możliwość formalnego rozstrzygnięcia sprawy, bez załatwiania jej co do istoty, chociażby przez pozostawienie tego wniosku bez rozpoznania.
Z tych względów i na podstawie art. 151 w związku z art. 64 § 3 oraz w związku z art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia