Uzasadnienie
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] wystąpił z wnioskiem do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Wójtem Gminy [...], poprzez wskazanie Wójta Gminy [...] jako organu właściwego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn.: "Budowa drogi ekspresowej [...]vna odcinku obwodnicy [...] (węzeł [...]) - [...] (węzeł [...]) w zakresie budowy MOP II [...] i MOP II [...]. Etap drugi polegający na budowie, na terenie MOP kategorii II [...], stacji paliw, obiektu gastronomicznego oraz obiektu sanitarnego ogólnodostępnego wraz z rozbudową infrastruktury technicznej: elektroenergetycznej, kanalizacyjnej, wodociągowej, drogowej oraz przebudową obiektów i urządzeń wykonanych w etapie I, wraz z przebudową i rozbudową drogi serwisowej.".
W uzasadnieniu organ wnioskujący wskazał, że planowane przedsięwzięcie będące przedmiotem wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, obejmowało jedynie wyposażenie istniejącego MOP-u w stację paliw płynnych, obiekt gastronomiczny i sanitarny oraz rozbudowę infrastruktury technicznej i realizowane byłoby jako samodzielne przedsięwzięcie, bez konieczności przebudowy drogi ekspresowej [...]. Miejsce obsługi podróżnych stanowi element drogi ekspresowej, nie mniej jednak planowana inwestycja nie wiąże się ze zmianą lub rozbudową przedsięwzięcia polegającego na budowie drogi ekspresowej [...], dla którego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt lit. p ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn.
Dz. U. z 2020 r. poz. 283 z późn. zm.) – dalej: "ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku", właściwy byłby Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...]. Inwestycja ta nie ingeruje w zasadniczą część drogi ekspresowej tj. część przeznaczoną do ruchu pojazdów. Stanowi niezależne zamierzenie, które nie mogło być zakwalifikowane do § 3 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839) – dalej: "rozporządzenie z dnia 10 września 2019 r.", polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia wymienionego w § 2 ust 1 (tj. § 2 ust 1 pkt 31- autostrady i drogi ekspresowe) i niespełniające kryteriów, o których mowa w § 2 ust 2 pkt 1.
Organ wnioskujący wskazał również, że w tym samym czasie inwestor złożył wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn.: "Budowa drogi ekspresowej [...], na odcinku obwodnicy [...] (węzeł [...]) [...] (węzeł [...]) w zakresie budowy MOP II [...] i MOP II [...]. Etap drugi polegający na budowie na terenie MOP Kategorii II [...], stacji paliw, obiektu gastronomicznego oraz obiektu sanitarnego ogólnodostępnego wraz z rozbudową infrastruktury technicznej: elektroenergetycznej, kanalizacyjnej, wodociągowej, drogowej oraz przebudową obiektów i urządzeń wykonanych w etapie I", planowanego na działkach o nr ewid. [...] obręb geodezyjny [...] oraz nr ewid. [...], obręb [...], gm. [...], przez [...] Sp. z o.o. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] pismem z dnia [...] lipca 2020 r. znak: [...], przekazał ww. sprawę Wójtowi Gminy [...], jako organowi właściwemu do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Wójt Gminy [...] obecnie prowadzi postępowanie o wydanie decyzji dla w/w przedsięwzięcia.
Z uwagi na powyższe organ wnioskujący wskazał, że planowane przedsięwzięcie, będące przedmiotem uzupełnionego wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, obejmuje jedynie wyposażenie istniejącego MOP-u w stację paliw płynnych, obiekt gastronomiczny i sanitarny oraz rozbudowę infrastruktury technicznej oraz wydzielenie fragmentu działki o nr ewid. [...] obręb [...] pod poszerzenie pasa drogowego o 2 m2, na którym przewidziano korektę łuku drogowego drogi serwisowej. Zdaniem organu wnioskującego planowane zamierzenie, które nie ingeruje w zasadniczą część drogi ekspresowej [...] tj. część przeznaczoną do ruchu pojazdów, nie może być zakwalifikowane do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w § 3 ust. 2 § 1 rozporządzenia z dnia 10 września 2019 r.
Biorąc pod uwagę powyższe Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] nie jest właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia. W związku z tym organem właściwym w niniejszej sprawie powinien być Wójt Gminy [...].
W odpowiedzi na powyższy wniosek Wójt Gminy [...] wniósł o wskazanie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], jako organu właściwego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla wskazanego na wstępie przedsięwzięcia. Wójt nie zgodził się ze stanowiskiem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], że planowane zamierzenie nie ingeruje w zasadniczą część drogi ekspresowej [...], skoro sam wnioskodawca przyznaje, iż miejsce obsługi podróżnych oraz droga serwisowa, stanowią element wyposażenia drogi ekspresowej. A skoro zatem stanowią element wyposażenia drogi ekspresowej, to tym samym zaliczone są do przedsięwzięcia, dla którego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy jest, zgodnie z treścią art. 75 ust. 1 pkt. 1 lit a tiret 1 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...].
Nadto Wójt wskazał, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] w złożonym wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego na stronie trzeciej przedmiotowego wniosku błędnie wpisał obręb geodezyjny [...] oraz działki ew. nr [...], ponieważ nie należą do Gminy [...] i nie są przedmiotem w/w postępowania administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Stosownie do art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a." sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 P.p.s.a. rozstrzyganie powyższych sporów należy do właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego. Spór kompetencyjny ma miejsce wówczas, gdy rozbieżność poglądów, co do zakresu działania organów administracji publicznej dotyczy jednoczesnego przyjmowania lub wyłączania przez te organy własnych kompetencji do załatwiania indywidualnej sprawy administracyjnej.
Stosownie do treści art. 3 pkt 13 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, ilekroć w ustawie mowa jest o przedsięwzięciu, rozumie się przez to również przedsięwzięcia powiązane technologiczne, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. Oznacza to, że na potrzeby ustalenia właściwości organu ustawodawca nie wprowadza odrębnej kategorii samodzielnych przedsięwzięć realizowanych w ramach jednego, większego przedsięwzięcia i na różnych jego etapach. Przeciwnie, celem ustawy jest między innymi zagwarantowanie przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla całego realizowanego przedsięwzięcia przez jeden, kompetentny organ, co zapewni nie tylko rzetelność, ale i spójność tej oceny oraz postępowania ją poprzedzającego. Trudno bowiem zakładać, aby racjonalny ustawodawca dopuszczał możliwość wydania decyzji środowiskowej dla "wycinka" pewnej inwestycji przez inny organ, niż był właściwy do wydania decyzji dla pozostałej części tego przedsięwzięcia.
Oznacza to, że o samodzielności przedsięwzięcia można mówić jedynie w przypadku, gdy stanowi ono realizowaną samodzielnie i całkowicie odrębną inwestycję, niepowiązaną technologicznie z innymi przedsięwzięciami. O powiązaniu technologicznym decydować zaś będzie nie tylko stan faktyczny, ale również obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa.
Po drugie, nie ulega wątpliwości, że realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia wiąże się integralnie, a przede wszystkim technologicznie z realizacją całej przedmiotowej inwestycji drogowej. Za takim ujęciem MOP-u przemawiają przepisy ustawy z dnia 21 marca 1984 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 1376) – dalej: "ustawa o drogach", które regulują kwestię realizacji inwestycji drogowych dotyczących m.in. dróg ekspresowych również w zakresie budowy miejsc obsługi podróżnych. Przepisy te w sposób jednoznaczny zaliczają takie miejsca do części składowej drogi ekspresowej (art. 4 pkt 10 lit. c ustawy o drogach). Warto przy tym zaznaczyć, że MOP-y mogą posiadać zróżnicowane funkcje, w tym obejmować zarówno obiekty gastronomiczno-handlowe oraz stacje paliw.
Powyższe oznacza, że właściwość Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] w niniejszej sprawie wynika z art. 75 ust. 1 pkt 1 lit. p ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 oraz art. 4 ustawy P.p.s.a., wskazał ten organ jako organ właściwy do rozpoznania sprawy objętej wnioskiem.