Postanowienie NSA z 5 grudnia 2024 r., III OZ 488/24

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 5 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D.O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 maja 2024 r., sygn. akt III SAB/Lu 40/23 o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego

Sprawa

w sprawie ze skargi D.O. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] w przedmiocie doręczenia pouczenia o przysługujących prawach postanawia: oddalić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz przewodniczący, sprawozdawca

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, postanowieniem z dnia 8 maja 2024 r., sygn. akt III SAB/Lu 40/23, oddalił wniosek D.O. o wyłączenie sędziego WSA Roberta Hałabisa.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji podał, że przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej "P.p.s.a.") przewidują dwie grupy podstaw wyłączenia sędziego – z mocy prawa (art. 18 § 1 P.p.s.a.) oraz na wniosek strony/żądanie sędziego (art. 19 P.p.s.a.). zasadność zatem wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania oraz na treść podejmowanego przez sędziego rozstrzygnięcia. Chodzi przy tym o takie przypadki, które nie wynikają z subiektywnego przekonania strony o braku bezstronności sędziego w orzekaniu, ale które stanowiłyby powód podważenia obiektywizmu sędziego. W ocenie Sądu pierwszej instancji, w sprawie nie zachodzi żadna z przyczyn wyłączenia sędziego, tj. ani z mocy ustawy ani z innych okoliczności mogących wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego. Treść wniosku wskazuje na ogólne niezadowolenie skarżącego z rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest to jednak okoliczność, która może obiektywnie wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziego w sprawie.

Z powyższym postanowieniem nie zgodził się skarżący, wnosząc zażalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony, jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w składzie, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli związków z rozpoznawaną sprawą, które uzasadniałaby wyłączenie od orzekania. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy.

Sąd pierwszej instancji trafnie ocenił, że w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki wyłączenia sędziego określone w art. 18 § 1 P.p.s.a., jak również, że nie uprawdopodobniono wystąpienia okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 P.p.s.a. Jednocześnie złożone przez sędziego w sprawie oświadczenie, że nie istnieje okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. W konsekwencji należy przyjąć, że nie istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności w sprawie. W ocenie NSA, prawdziwość złożonego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości. Skarżący nie wskazał w zażaleniu jakichkolwiek okoliczności i argumentów, które podważałyby prawdziwość lub rzetelność oświadczenia sędziego.

NSA podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie, że skoro sędzia, którego wniosek dotyczy, złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 P.p.s.a., dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.