Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, postanowieniem z dnia 9 lipca 2026 r., sygn. akt II SAB/Ol 130/26, odrzucił skargę M.G. na bezczynność Burmistrza Miasta [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, z uwagi na nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
Z powyższym postanowieniem nie zgodził się skarżący wnosząc zażalenie i domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości i skierowania sprawy do merytorycznego rozpoznania przez WSA w Olsztynie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:
- 1. art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 46 § 2a i 2b P.p.s.a. poprzez ich rygorystyczne i skrajnie formalistyczne zastosowanie, skutkujące uznaniem, że błąd polegający na wadliwym technicznym podpisaniu załącznika (wynikający z niejasnego i zagmatwanego wezwania Sądu) stanowi nieusunięcie braków formalnych skargi uzasadniające jej odrzucenie;
- 2. art. 6 i art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z konstytucyjną zasadą prawa do sądu poprzez sformułowanie wezwania do usunięcia braków w sposób wysoce skomplikowany, utrudniający jednostce niebędącej profesjonalistą zrozumienie intencji Sądu, co naruszyło zasadę budzenia zaufania obywateli do organów państwa.
Ponadto skarżący wniósł na podstawie art. 269 § 1 w zw. z art. 187 § 1 P.p.s.a. o przedstawienie składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości, celem odstąpienia od wykładni przyjętej w uchwale NSA z dnia 6 grudnia 2021 r. (sygn. akt I FPS 2/21), tj.: "Czy w świetle obecnego stopnia zaawansowania technologicznego systemów EZD, powszechności podpisu cyfrowego oraz nierozerwalności struktury paczki danych platformy ePUAP, opatrzenie podpisem zaufanym formularza pisma ogólnego sanuje brak odrębnego podpisu na załączniku tekstowym zawierającym osnowę skargi?".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Stosownie do art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Jednym z wymogów pisma w postępowaniu sądowym jest jego podpisanie - przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a.). Określony w ustawie warunek formy pisemnej uważa się za zachowany, jeżeli dokument elektroniczny został podpisany w sposób, o którym mowa w art. 46 § 2a (art. 12b § 1 P.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 46 § 2a P.p.s.a. w przypadku gdy pismo strony jest wnoszone w formie dokumentu elektronicznego, powinno ponadto zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. W myśl art. 46 § 2b P.p.s.a. zasady podpisywania przewidziane w § 2a dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego.
Zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Takim przepisem szczególnym jest art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
Zasadnie też Sąd pierwszej instancji odwołał się do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2021 r., sygn. akt I FPS 2/21, w której przyjęto, że skargę stanowiącą załącznik do formularza pisma ogólnego, podpisanego podpisem zaufanym, przesłanego przez platformę e-PUAP, należy uznać za podpisaną jedynie wówczas, gdy została ona odrębnie podpisana podpisem kwalifikowanym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Ze względu na brzmienie art. 46 § 2a i 2b P.p.s.a., nie można przyjmować, że samo opatrzenie pisma przewodniego zaufanym podpisem elektronicznym, skutkuje podpisaniem całego dokumentu elektronicznego, w tym jego załączników.
W niniejszej sprawie, skarżący wniósł skargę drogą elektroniczną, przy czym skarga ta stanowiła załącznik do pisma przewodniego, zaś podpis elektroniczny został złożony wyłącznie pod tym pismem przewodnim. Wobec tego, Sąd pierwszej instancji prawidłowo wezwał skarżącego do usunięcia, w terminie 7 dni, braków formalnych skargi przez jej podpisanie, pod rygorem odrzucenia skargi. W zakreślonym terminie skarżący nie uzupełnił poprawnie braku formalnego skargi. W wykonaniu wezwania Sądu, skarżący nadesłał bowiem podpisany wniosek o udostępnienie informacji publicznej i odpowiedź na odpowiedź organu, co w ogóle nie było przedmiotem wezwania skierowanego do skarżącego. Nadal nie nadesłał podpisanej skargi, która stanowiła załącznik do jego pisma przewodniego. Zasadnie zatem WSA w Olsztynie odrzucił skargę jako nie podpisaną.
W tym miejscu wskazać należy, że pismem w sprawie jest zarówno pismo przewodnie, jak i skarga. Ze względu zaś na kategoryczne brzmienie art. 46 § 2a i 2b P.p.s.a. nie można przyjmować, że samo opatrzenie pisma przewodniego zaufanym podpisem elektronicznym skutkuje podpisaniem całego dokumentu elektronicznego, tj. w niniejszej sprawie skargi będącej załącznikiem.
W konsekwencji należało stwierdzić, że prawidłowo Sąd pierwszej instancji uznał, że złożona skarga nie została podpisana. Opatrzone podpisem było jedynie pismo ogólne. Wobec tego Sąd pierwszej instancji zasadnie wezwał stronę do podpisania skargi, którego to zobowiązania strona nie wykonała. Nie przesłała bowiem załącznika (skargi) podpisanego podpisem elektronicznym ani pisma podpisanego własnoręcznie w oryginale. Sąd pierwszej instancji słusznie więc stwierdził, że pomimo wezwania nie zostały uzupełnione braki formalne skargi i odrzucił ją na mocy art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Wskazać należy, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo pouczył skarżącego o sposobie wykonania wezwania, jak i wszystkich rygorach i skutkach nieuzupełnienia braku. Sąd działał w tym zakresie starannie, umożliwiając skarżącemu skorzystanie z drogi sądowej po spełnieniu wymagań, o których stanowią powszechnie obowiązujące przepisy prawa, wiążące wszystkich obywateli jednakowo. Dlatego niezasadny jest zarzut naruszenia prawa do sądu. Prawo to jest prawem konstytucyjnie gwarantowanym, lecz nie wyklucza ono stawiania postępowaniu sądowemu określonych reguł formalnych, służących ochronie porządku publicznego i legalizmu działania organów wymiaru sprawiedliwości.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o przedstawienie powiększonemu składowi orzekającemu Naczelnego Sądu Administracyjnego pytania prawnego na podstawie art. 269 § 2 w zw. z art. 187 § 1 P.p.s.a. bowiem skład sądu rozpoznający sprawę podziela stanowisko zajęte w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 6 grudnia 2021 r. (sygn. akt I FPS 2/21).
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.