Uzasadnienie
Postanowieniem z 8 czerwca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego w przedmiocie zwolnienia ze służby. W uzasadnieniu wskazał, że zaskarżonym rozkazem personalnym Komendant Wojewódzki Policji w Rzeszowie utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w Rzeszowie z 16 listopada 2021 r. w przedmiocie zwolnienia P. K. ze służby w Policji z dniem [...] grudnia 2021 r., nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na ważny interes społeczny, który jest tożsamy z interesem służby.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na ww. rozkaz personalny skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego, gdyż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał, że utracił jedyne źródło dochodu, w związku z tym brak wstrzymania wykonania rozkazu może doprowadzić do sytuacji, w której skarżący przez nawet kilka lat będzie musiał funkcjonować w stanie niepewności, bez środków do życia, co wiąże się z ryzykiem poniesienia znacznej szkody.
Odmawiając wstrzymania zaskarżonego rozkazu personalnego Sąd pierwszej instancji podniósł, że objęcie skarżącego ochroną przewidzianą w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej: "p.p.s.a.") może mieć miejsce w przypadku zaskarżenia decyzji, która nadaje się do wykonania i która ma być w przyszłości wykonana.
W sytuacji, gdy decyzja została już wykonana, wniosek o wstrzymanie jej wykonania staje się bezprzedmiotowy.
Z akt sprawy wynika, że zaskarżony rozkaz personalny wydano na podstawie art. 45 ust. 3 w zw. z art. 43 ust. 3 i art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 1882 ze zm.), tj. popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie. Datę zwolnienia skarżącego ze służby określono na dzień [...] grudnia 2021 r. Rozkazowi nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.) ze względu na ważny interes społeczny, który jest tożsamy z interesem służby, co oznacza, że rozkaz personalny został już wykonany.
Ponadto w ocenie Sądu pierwszej instancji skarżący nie uzasadnił w wystarczający sposób wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, podnosząc w szczególności, że przyjęcie, iż wniosek o wstrzymanie wykonania aktu jest bezprzedmiotowy wskutek wykonania decyzji, w znaczącej większości przypadków pozbawiałoby sensu instytucję przewidzianą w art. 61 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie jest zasadne.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności możliwe jest wówczas, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanki jakimi powinien kierować się sąd przy rozstrzyganiu takiego wniosku w sposób wyczerpujący zostały określone w art. 61 § 3 p.p.s.a., w myśl którego są nimi: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Wykazanie istnienia tych przesłanek spoczywa na stronie.
Sąd pierwszej instancji trafnie zwrócił uwagę, że w orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy skutki, które wynikają z wykonania aktu lub czynności, już wystąpiły, bowiem instytucja wstrzymania wykonania określonego aktu lub czynności jest postrzegana jako tymczasowa ochrona osoby, która wniosek taki składa, przed ewentualnymi skutkami kontrolowanego przez sąd działania organu administracji publicznej.
Prawidłowo Sąd ten wskazał, że objęcie skarżącego ochroną przewidzianą w art. 61 § 3 p.p.s.a. może mieć zatem miejsce w przypadku zaskarżenia decyzji, która nadaje się do wykonania i która ma być w przyszłości wykonana. W sytuacji, gdy decyzja została już wykonana, wniosek o wstrzymanie jej wykonania staje się bezprzedmiotowy. Skoro bowiem postanowienie sądu ma uchronić stronę przed skutkami wykonania decyzji, to jej wykonanie niweczy cel zastosowania instytucji przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 lutego 2021 r., sygn. akt III OSK 3922/21, z 12 lutego 2019 r., sygn. akt I OSK 77/19, z 14 lipca 2020 r., sygn. akt I OSK 882/20; dostępne na cbois.nsa.gov.pl).
Wbrew twierdzeniom skarżącego nie o każdej decyzji, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, można powiedzieć, że jest już wykonana. To nie sama okoliczność nadania tego rygoru spowodowała bezprzedmiotowość wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania rozkazu personalnego, lecz fakt, że rozkaz ten już wykonano, tj. skarżący został zwolniony ze służby w Policji z dniem [...] grudnia 2021 r., a więc przed dniem rozpoznania przedmiotowego wniosku.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.