Wyrok NSA z 7 stycznia 2005 r., OSK 1016/04

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 7 stycznia 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych

Od orzeczenia

od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2004 r. sygn. akt 6 II SA 1049/02

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz, Sędziowie NSA Wojciech Chróścielewski /spr./, Edward Janeczko
Agnieszka Majewska protokolant

Sprawa

w sprawie ze skargi Barbary N. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia 18 lutego 2002 r. (...) w przedmiocie zajęcia pasa drogowego i rozłożenia kary pieniężnej

Sentencja

1. oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

OSK 1016/04

Wyrokiem z 30 stycznia 2004 r. wydanym w sprawie 6/II SA 1049/02, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność decyzji Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia 18 lutego 2002 r. (...) i utrzymanej przez nią w mocy decyzji tego samego organu z dnia 31 grudnia 2001 r. (...). Decyzje te były wydane na podstawie art. 36 i art. 40 ust. 4 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. 2000 nr 71 poz. 838/ i par. 1 ust. 1, par. 10a oraz par. 11 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych /Dz.U. nr 6 poz. 33 ze zm./. Na mocy tych decyzji nałożono karę pieniężną w wysokości 5.150,88 zł za zajęcie bez zezwolenia pasa drogowego w M. poprzez ustawienie w tym pasie tablicy reklamowej o treści "P. (...) - Margharita najtańsza w mieście 7,5 zł" oraz nakazano przywrócenie naruszonego stanu pierwotnego pasa drogowego drogi krajowej nr 7 w miejscowości M. poprzez usuniecie tablicy reklamowej.

W skardze do Naczelnego Sadu Administracyjnego Barbara N. właścicielka "R." w M. zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 40 ust. 4 ustawy o drogach publicznych przez niewłaściwe jego zastosowanie polegające na przyjęciu, że w przypadku niezawinionego zajęcia pasa drogowego istnieje możliwość wymierzenia kary pieniężnej; naruszenie art. 28 i 29 Kpa przez skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego stroną w sprawie; art. 10 Kpa przez pozbawienie skarżącej możliwości czynnego udziału w postępowaniu; art. 7 i 77 Kpa poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a zwłaszcza tego czy reklama była umieszczona w pasie drogowym; art. 84 par. 1 Kpa przez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego w zakresie usytuowania działki stanowiącej pas drogowy.

Powołanym wcześniej wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że stroną w sprawie była Barbara N., a nie jak przyjęto w obu decyzjach, firma "P.". Skierowanie decyzji do "P." było zdaniem Sądu równoznaczne ze skierowaniem jej do podmioty niebędącego stroną w sprawie, a więc decyzje obarczone są wadą określoną w art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa Sąd uznał, że wobec stwierdzenia nieważności decyzji przedwczesne byłoby rozważanie pozostałych zarzutów.

W skardze kasacyjnej Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania w wysokości 900 zł. Jako podstawę kasacyjną powołano naruszenie art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa poprzez błędne przyjęcie, że decyzja została skierowana do osoby niebędącej strona w sprawie. W uzasadnieniu stwierdzono, że nazwę firmy, do której kierowano wszelkie pisma i decyzje ustalono na podstawie treści tablicy reklamowej, a strona nigdy tego nie kwestionowała. W sprawie nie miał miejsca błąd, co ustalenia strony, a jedynie niewłaściwe oznaczenie strony po przez użycie nazwy firmy zamiast imienia i nazwiska osoby fizycznej. Nie miało to żadnego znaczenia dla postępowania administracyjnego bowiem Barbara N. brała czynny udział we wszystkich jego stadiach. Składający skargę kasacyjną uważa, że skoro firma nie może być podmiotem stosunków administracyjnoprawnych decyzja była kierowana in asbstracto do nieistniejącego dla prawa podmiotu, a taka decyzja nie może być uznana za nieważna z przyczyny określonej w art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

W mysi art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1/ naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2/ naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 par. 1 ustawy - p.p.s.a rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na wymagania stawiane skardze kasacyjnej, usprawiedliwione zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko-radcowskim /art. 175 par. 1-3 p.p.s.a/. Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny.

Skarga kasacyjna wniesiona w tej sprawie przez pełnomocnika skarżącego nie odpowiada przedstawionym w art. 174 p.p.s.a. wymogom. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł bowiem naruszyć art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa ponieważ nie stosował w swoim postępowaniu tego przepisu. Postępowanie przed sadami administracyjnymi jest przecież uregulowane w p.p.s.a., a w tej sytuacji zarzut naruszenia art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa przez Sąd jest bezprzedmiotowy. Jak można sądzić, mimo literalnego braku powołania w podstawach skargi kasacyjnej żadnej z dwóch jej podstaw wymienionych w art. 174 p.p.s.a. intencją składającego skargę kasacyjną było jej oparcie o art. 174 pkt 2 - naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie ulega przy tym wątpliwości, że w tym przepisie chodzi o naruszenie przepisów procedury sądowej, a nie procedury administracyjnej - por. wyrok NSA z 19 maja 2004 r. FSK 80/04 - ONSAiWSA 2004 Nr 1 poz.

12. Uwzględnienie przez sąd pierwszej instancji skargi jest konsekwencja zastosowania przez ten Sąd innych przepisów p.p.s.a. Niewskazanie w skardze kasacyjnej tych innych przepisów uniemożliwia Naczelnemu Sadowi Administracyjnemu, związanemu granicami skargi kasacyjnej zbadanie, czy przy wydawaniu zaskarżonego wyroku naruszono przepisy postępowania przed sądami administracyjnymi, a w szczególności art. 145 par. 1 pkt 2 p.p.s.a.

Wobec braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny oddalił ją na podstawie art. 184 p.p.s.a.