Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 listopada 2002 r., I SA 1283/02 uwzględniając skargę Profesjonalnej Szkoły Biznesu - Szkoła Wyższa w K., uchylił decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 kwietnia 2002 r. (...) oraz poprzedzającą ją decyzję wydaną przez tegoż Ministra z dnia 30 listopada 2000 r. (...), które to decyzje dotyczą odmowy stwierdzenia nieważności decyzji:
a/ z dnia 15 czerwca 1994 r. (...) w sprawie wpisu uczelni - Profesjonalnej Szkoły Biznesu - Szkoła Wyższa w K. do rejestru uczelni niepaństwowych, w części dotyczącej ważności zezwolenia;
b/ z dnia 4 lipca 1998 r. (...) zmieniającej decyzję z dnia 25 stycznia 1994 r. (...) w sprawie udzielenia zezwolenia na utworzenie uczelni - w części dotyczącej okresu ważności zezwolenia na utworzenie uczelni;
c/ z dnia 14 kwietnia 1999 r. (...) zmieniającej decyzję z dnia 25 stycznia 1994 r. - o podanym numerze - również w części dotyczącej okresu ważności zezwolenia na utworzenie uczelni.
W uzasadnieniu wyroku z dnia 29 listopada 2002 r. sąd podał, że uchylił decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 kwietnia 2002 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności wyżej podanych decyzji, w odniesieniu do decyzji z dnia 15 czerwca 1994 r. o wpisie do rejestru uczelni niepaństwowych z powodu tego, że organ nadzoru nie dokonał rozważań w przedmiocie prawidłowości przyjętej w niej podstawy prawnej, a także niewyczerpania obowiązku uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji, w stosunku zaś do decyzji z dnia 4 lipca 1998 r. i z dnia 14 kwietnia 1999 r., dotyczących zmiany zezwolenia na utworzenie uczelni, brak jest rozważań czy przyjęto prawidłowy tryb orzekania o przedłużeniu terminu zezwolenia poprzez zmianę decyzji o założenie uczelni i czy tryb ten został zachowany. W decyzji z dnia 15 czerwca 1994 r. organ powołał art. 16 ust. 4 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym, a prawidłowa podstawa do orzekania zawarta jest w art. 20 tej ustawy. Art. 16 ust. 4 dotyczy kwestii nabycia osobowości prawnej w wyniku wpisania uczelni do rejestru.
Natomiast zdaniem sądu decyzja Ministra Edukacji Narodowej z dnia 4 lipca 1998 r. i decyzja z dnia 14 kwietnia 1999 r. zmieniające decyzję z dnia 25 stycznia 1994 r. w sprawie zezwolenia na utworzenie uczelni są wadliwe z powodu wyboru trybu orzekania o przedłużeniu terminu ważności zezwolenia i niedopełnieniu warunków zastosowania art. 155 Kpa. W art. 15 ust. 2 zd. drugie ustawy o szkolnictwie wyższym, zawarta jest możliwość określenia w decyzji zezwalającej na założenie uczelni niepaństwowej - terminu ważności zezwolenia, ale brak określenia w jakim trybie następuje przedłużenie terminu. W tej sytuacji, zdaniem sądu, w przypadku złożenia wniosku o przedłużenie terminu, organ mógł rozstrzygnąć to żądanie tylko wydając nową decyzję na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o szkolnictwie wyższym a nie w oparciu o art. 155 Kpa. Przepis art. 155 Kpa dopuszcza zmianę bądź uchylenie ostatecznej decyzji administracyjnej tylko na wniosek strony jeśli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony i nie sprzeciwiają się temu przepisy szczególne. Podstawowym warunkiem zastosowania tego przepisu jest zgoda strony. Profesjonalna Szkoła Biznesu złożyła wniosek o przedłużenie zezwolenia na utworzenie uczelni na czas nieokreślony, a Minister Edukacji Narodowej zmienił decyzję przedłużając zezwolenie na utworzenie uczelni tylko na kolejny rok. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto, że treść zgody strony wyznacza granicę dozwolonych zmian w decyzji wydanej w trybie art. 155 Kpa. Pogląd ten jest akceptowany w piśmiennictwie, wydanie zatem na podstawie art. 155 Kpa decyzji zmieniającej o treści odmiennej od akceptowanej przez stronę, stanowi zdaniem sądu rażące naruszenie tego przepisu. Nadto jak podał sąd obie kwestionowane decyzje pozbawione są uzasadnienia a tym samym naruszono art. 107 par. 1 Kpa. Sąd wskazał, że decyzje, które są przedmiotem kontroli wywołały nieodwracalne skutki prawne; upłynęły bowiem ustalone tymi decyzjami terminy w jakich działała uczelnia, a zatem w sprawach tych będzie miał zastosowanie art. 156 par. 2 Kpa.
Skargę kasacyjną od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył Minister Edukacji Narodowej i Sportu, zarzucając naruszenie prawa materialnego - art. 15 ust. 2, art. 16 ust. 4 i art. 20 ustawy z dnia 12 września 1990 r. - o szkolnictwie wyższym /Dz.U. nr 65 poz. 385 ze zm./ przez błędną wykładnię oraz naruszenie przepisów postępowania art. 155 i art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa mające wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 173 i 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ w zw. z art. 102 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1271 ze zm./. Minister wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu oraz zasądzenie na rzecz Ministra Edukacji Narodowej i Sportu zwrotu poniesionych kosztów postępowania kasacyjnego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podano, że decyzją z dnia 25 stycznia 1994 r. (...) Minister Edukacji Narodowej udzielił spółce z o.o. "W." zezwolenia na utworzenie uczelni niepaństwowej i w decyzji tej określono termin ważności zezwolenia na 4 lata. Na wniosek spółki "W." decyzją z dnia 15 czerwca 1994 r. (...) dokonany został wpis uczelni niepaństwowej o nazwie Profesjonalna Szkoła Biznesu - Szkoła Wyższa w K. - do rejestru uczelni niepaństwowych, prowadzonego przez Ministra. W podstawie prawnej tej decyzji wskazano art. 16 ust. 4 ustawy z dnia 12 września 1990 r. - o szkolnictwie wyższym. Decyzja z dnia 25 stycznia 1994 r. została zmieniona decyzjami z dnia 4 lipca 1998 r. (...) i z dnia 14 kwietnia 1999 r. (...) w części dotyczącej okresu ważności zezwolenia, poprzez przedłużenie ważności zezwolenia o jeden rok, a jako podstawę prawną wskazano art. 15 ust. 1 i 2 w związku z art. 20 ustawy o szkolnictwie wyższym. Następny wniosek spółki "W." o zmianę decyzji z dnia 25 stycznia 1994 r. został rozpatrzony negatywnie decyzją z dnia 21 czerwca 2000 r. utrzymaną w mocy decyzją z dnia 19 września 2000 r. ze względu na nieprawidłowości w działalności uczelni. Skarga złożona do NSA została wyrokiem z dnia 1 marca 2002 r., I SA 2064/00 oddalona. W uzasadnieniu wyroku sąd odniósł się do decyzji z dnia 4 lipca 1998 r. i z dnia 14 kwietnia 1999 r. i podał, że choć decyzje te nie zawierały uzasadnienia, to z pism Ministra Edukacji Narodowej skierowanych do uczelni wynika w sposób jednoznaczny, że powodem przedłużenia na okresy jednoroczne terminu ważności zezwolenia na funkcjonowanie uczelni są ujawnione nieprawidłowości i konieczność ich wyeliminowania.
Wniosek Profesjonalnej Szkoły Biznesu - Szkoła Wyższa w K. dotyczył stwierdzenia nieważności omówionych wyżej decyzji jako wydanych bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem art. 15 ust. 2 ustawy o szkolnictwie wyższym oraz z naruszeniem prawa procesowego - art. 15 i art. 16 Kpa. Zdaniem wnioskującego, art. 15 ust. 2 ustawy upoważnia do określenia wyłącznie terminu w jakim założyciel ma przeprowadzić działania związane z utworzeniem uczelni, a nie stanowi podstawy do ustalenia okresu w jakim może działać uczelnia. Przepis ten nie daje podstaw do zmiany decyzji w zakresie terminu utworzenia uczelni. Natomiast powołany w decyzji zmieniającej termin ważności zezwolenia na utworzenie uczelni art. 155 Kpa dopuszcza zmianę lub uchylenie decyzji tylko za zgodą strony, a takiej zgody nie było.
Minister Edukacji Narodowej decyzją z dnia 30 listopada 2000 r. (...) odmówił stwierdzenia nieważności wymienionych decyzji i utrzymał w mocy decyzję z dnia 24 kwietnia 2002 r. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 20002 r., I SA 1283/02 uchylający obie decyzje Ministra Edukacji Narodowej, zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną narusza przepisy prawa materialnego jak i przepisy postępowania. Odnosząc się do decyzji z 15 czerwca 1994 r. o wpisie do rejestru uczelni niepaństwowych Profesjonalnej Szkoły Biznesu - Szkoły Wyższej w K., Minister podał, że nie zawiera ona wad uzasadniających stwierdzenie jej nieważności. Zarówno w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jaki piśmiennictwie utrzymuje się pogląd, iż wydanie decyzji bez podstawy prawnej oznacza, że albo nie ma przepisu prawnego, który umocowuje administrację publiczną do działania albo też przepis jest, ale nie spełnia wymagań podstawy prawnej działania organów administracji, polegającego na wydawaniu decyzji administracyjnych /wyroki NSA z dnia 14 sierpnia 2001 r., I SA 556/00, z dnia 21 sierpnia 2001 r., II SA 1726/00; z dnia 4 lipca 2001 r., I SA 275/00/. Taka decyzja nie jest zatem wydana bez podstawy prawnej, jeśli nie wskazano podstawy prawnej jej wydania w rzeczywistości istniejącej albo taką podstawę błędnie powołano. Decyzja taka narusza normy prawa procesowego, ale nie może to stanowić podstawy jej wzruszenia. Przyjmując zatem pogląd wyrażony przez sąd w kwestionowanym wyroku, że decyzja z dnia 15 czerwca 1994 r. o wpisie do rejestru uczelni niepaństwowych nie powinna być oparta na przepisie art. 16 ust. 4 ustawy o szkolnictwie wyższym lecz na art. 20 tej ustawy, nie można uznać, że decyzja została wydana bez podstawy prawnej, skoro podstawa taka istniała, choć nie została wymieniona w decyzji. Minister Edukacji Narodowej podnosi, że art. 20 ustawy o szkolnictwie wyższym nie jest przepisem materialnym stanowiącym podstawę wydania decyzji o wpisie uczelni do rejestru. Jest on bowiem przepisem formalnym wskazującym w jakiej formie następuje wpisanie do rejestru, a nie wskazuje organu upoważnionego do wydania takiej decyzji. Materialnej podstawy do wydania takiej decyzji należy upatrywać w art. 16 ust. 4 ustawy, który określa prawne konsekwencje wpisu. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną, nie można podzielić zarzutu sądu, iż brak uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji z dnia 15 czerwca 1994 r. stanowi naruszenie art. 107 par. 1 i 3 Kpa. Decyzja została wydana na wniosek spółki "W." i w całości uwzględniła żądanie wniosku wpisania uczelni do rejestru. W tej sytuacji organ administracji mógł odstąpić od uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji na podstawie art. 107 par. 4 Kpa. Również stanowisko sądu odnośnie uchybień zaistniałych w decyzjach z dnia 4 lipca 1998 r. i z dnia 14 kwietnia 1999 r. w przedmiocie przedłużenia terminu ważności zezwolenia na utworzenie uczelni niepaństwowej jest zasadna. Skarżący podnosi, że przepis art. 15 ust. 2 ustawy nie może stanowić samoistnej podstawy prawnej do wydania odrębnej decyzji w sprawie przedłużenia terminu ważności zezwolenia na utworzenie uczelni. Przepis ten stanowi jedynie o koniecznych elementach zezwolenia na utworzenie uczelni i możliwości określenia w zezwoleniu terminu jego ważności. Zgodnie z art. 16 par. 1 Kpa zmiana lub uchylenie decyzji ostatecznej może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Kpa lub ustawach szczególnych. Ponieważ ustawa o szkolnictwie wyższym nie przewiduje uregulowań w tym zakresie, to mają zastosowanie przepisy Kpa, a nie jak sugeruje sąd podstawą wydania decyzji był art. 15 ust. 2 o szkolnictwie wyższym. W wyroku z dnia 1 marca 2003 r., I SA 2064/00 NSA zaakceptował stosowanie art. 155 Kpa w sprawach zmiany terminu ważności zezwolenia na utworzenie uczelni niepaństwowej.
Błędne jest także zdaniem skarżącego stanowisko sądu, że brak uzasadnienia decyzji z dnia 4 lipca 1998 r. i z dnia 14 kwietnia 1999 r. stanowi rażące naruszenie prawa. Kiedy naruszenie prawa jest rażące, decyduje ocena skutków społeczno-gospodarczych jakie dane naruszenie za sobą pociąga. Nie każde naruszenie prawa jest rażące i utożsamianie tego pojęcia z każdym naruszeniem prawa jest wadliwe i sąd winien wskazać jaki wpływ naruszenie prawa miało na ostateczny sposób rozstrzygnięcia sprawy. W decyzjach wyżej podanych chodziło o przedłużenie pozwolenia na działalność uczelni, która swym działaniem w sposób istotny naruszyła prawo. W sytuacji takiej przedłużenie terminu ważności wymagało rozważenia czy będzie zgodne z interesem społecznym. Przedłużając termin ważności pozwolenia na okres jednego roku, Minister działał w interesie strony, dając uczelni możliwość usunięcia uchybień w jej działalności. Wydane decyzje z dnia 30 listopada 2000 r. i 24 kwietnia 2002 r. nie naruszyły prawa i brak było podstaw do ich uchylenia. W odpowiedzi na skargę kasacyjną spółka "W." wnosi o:
- ustanowienie kuratora dla nieobecnej Profesjonalnej Szkoły Biznesu - Szkoły Wyższej w K.;
- wydanie zarządzenia o rozdzieleniu skargi kasacyjnej na skargę związaną z orzeczeniem sądu I SA 1283/02 i sprawę rozpoznawaną w sądzie lub zwrócenie kasacji bez rozpatrzenia celem rozdzielenia spraw kasacyjnych, /rozdzielenie kasacji - odrębnie w stosunku do spółki "W." i Profesjonalnej Szkoły Biznesu - Szkoła Wyższa/;
- odroczenia rozprawy do czasu wykonania czynności z pkt 1 i 2;
- odrzucenie kasacji.
Spółka podała, że z dniem 30 czerwca rozwiązano umowę o pracę ze wszystkimi pracownikami uczelni, uczelnia jednak nadal istnieje, gdyż posiada osobowość prawna z uwagi na to, że jest wpisana do rejestru uczelni. Dlatego zachodzi konieczność powołania kuratora do reprezentowania nieobecnej strony.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje;
Skarga kasacyjna jest zasadna i zawarty w niej zarzut naruszenia prawa materialnego zasługuje na uwzględnienie.
Oceniając decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 kwietnia 2002 r. oraz poprzedzającą ją decyzję tegoż Ministra z dnia 30 listopada 2000 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności trzech decyzji w oparciu o art. 156 Kpa - w tym decyzji z dnia 15 czerwca 1994 r. o zarządzeniu wpisu do rejestru uczelni niepaństwowych Profesjonalnej Szkoły Biznesu - Szkoły Wyższej w K., sąd orzekający w sprawie uznał, że w decyzji tej powołana została nieprawidłowa podstawa prawna co skutkuje jej uchyleniem. Powołany jako podstawa prawna art. 16 ust. 4 ustawy z dnia 12 września 1990 r. - o szkolnictwie wyższym /Dz.U. nr 65 poz. 385 ze zm./ stanowi, że uczelnia niepaństwowa uzyskuje osobowość prawną z chwilą wpisania do rejestru prowadzonego przez Ministra. Natomiast przepis art. 20, tej ustawy, który zdaniem sądu powinien być podstawą decyzji, w zakresie dotyczącym wpisu stanowi, że wpis i odmowa wpisu do rejestru następuje w drodze decyzji administracyjnej. Dokonując analizy tych dwóch przepisów należy podnieść, że art. 20 ustawy przewiduje formy działania organów administracji państwowej a forma ta to decyzja administracyjna. W decyzji z dnia 15 czerwca 1994 r. zapadło rozstrzygnięcie dotyczące wpisu do rejestru uczelni niepaństwowych. Stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej a taką decyzją jest decyzja z dnia 15 czerwca 1994 r. może mieć miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 par. 1 Kpa. Kwestia czy taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie wymaga ustalenia. Zarówno w literaturze przedmiotu jak i orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że należy odróżnić fakt czy istnieje podstawa prawna do wydania decyzji od tego czy została ona prawidłowo wskazana. O wydaniu decyzji bez podstawy prawnej mówimy wtedy, gdy nie ma przepisu prawnego, który upoważnia administrację publiczną do działania albo przepis ten daje podstawę do działania administracji w innej formie niż decyzja. Natomiast w wypadku wskazania innej podstawy prawnej niż powinna być wskazana w decyzji nie stanowi o tym, że decyzja została wydana bez podstawy prawnej lub, że z tego powodu narusza prawo. Decyzja z dnia 15 czerwca 1994 r. została wydana w następstwie decyzji z dnia 25 stycznia 1994 r., którą to decyzją Minister Edukacji Narodowej udzielił Sp. z o.o. "W." w K. zezwolenia na utworzenie uczelni niepaństwowej. Przepis art. 16 ust. 6 ustawy zawierał delegację dla Ministra Sprawiedliwości do ustalenia w drodze rozporządzenia zasad prowadzenia rejestru, o którym mowa w ust. 4 art. 16, na który to przepis powołano się w tej decyzji. Stanowisko sądu, że decyzja z 15 czerwca 1994 r. dotknięta jest wadą nieważności tylko z powodu tego, że zdaniem sądu wskazana została niewłaściwa podstawa prawna nie zasługuje na uwzględnienie. Należy podkreślić, że decyzja o utworzeniu uczelni niepaństwowej stanowiła stosownie do par. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 stycznia 1991 r. - w sprawie sposobu prowadzenia rejestru uczelni niepaństwowych /Dz.U. nr 12 poz. 53/ wraz z aktem założycielskim i statutem podstawę do dokonania wpisu w rejestrze. Natomiast sama decyzja zarządzająca wpis do rejestru, a taką decyzją była decyzja z dnia 15 czerwca 1994 r. winna określać dosłowną treść wpisu oraz rubrykę rejestru, w której wpis ma być dokonany.
Przechodząc do decyzji z dnia 4 lipca 1998 r. oraz z dnia 14 kwietnia 1999 r., które zostały wydane na podstawie art. 15 ust. 1 i 2 w zw. z art. 20 ustawy, a którymi to decyzjami dokonano zmiany decyzji z dnia 25 stycznia 1994 r. w części dotyczącej okresu ważności zezwolenia na utworzenie uczelni, należy podnieść, że obie decyzje wydane zostały na korzyść Profesjonalnej Szkoły Biznesu - Wyższej Szkoły Biznesu w K. oraz jej założyciela Sp. z o.o. "W." i tworzyły dla tych jednostek prawo polegające na działaniu uczelni niepaństwowej. Decyzja z dnia 25 stycznia 1994 r. zawierała termin ważności zezwolenia wynoszący 4 lata, licząc od daty rozpoczęcia działania uczelni. Po upływie powyższego okresu uczelnia nie miała prawa do prowadzenia dalszej działalności i dlatego decyzje przedłużające ten termin tworzyły właśnie prawo dalszego działania. Decyzje te przedłużając pozwolenie na utworzenie uczelni na ściśle określony czas nie naruszały prawa - art. 15 ust. 2 ustawy szkolnictwie wyższym. W myśl tego przepisu zezwolenie może określać termin. Termin "ważności zezwolenia", o którym mowa w art. 15 ust. 2 ustawy dotyczy terminu na prowadzenie działalności przez uczelnię niepaństwową. Takie stanowisko zostało zawarte w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 11 czerwca 2001 r., OPS 2/01 /ONSA 2001 Nr 4 poz. 148/ i Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie przychyla się do tego stanowiska. Ustawa z dnia 12 września 1990 r. - o szkolnictwie wyższym, nie przewiduje zmiany czy też uchylenia decyzji ostatecznych, zatem stosownie do art. 16 ust. 1 Kpa uchylenie lub zmiana decyzji może nastąpić w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego tj. w art. 154 lub art. 155 Kodeksu. Przepis art. 155 Kpa przewiduje przesłanki, które muszą zaistnieć do jego zastosowania: 1/ strona na podstawie decyzji administracyjnej nabyła prawo i wyraża zgodę na zmianę lub uchylenie decyzji; 2/ przepisy szczególne nie sprzeciwiają się zmianie lub uchyleniu decyzji; 3/ za zmianą lub uchyleniem decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Można w niniejszej sprawie uznać, że zaistniały przesłanki do zastosowania art. 155 Kpa, choć pierwsza przesłanka w stopniu ograniczonym ze względu na to, że wniosek z dnia 15 stycznia 1998 r., w którym Rektor uczelni wystąpił o udzielenie zezwolenia na działalność uczelni zawierał żądanie udzielenia zezwolenia na czas nieokreślony. W sytuacji kiedy zarówno decyzja z dnia 4 lipca 1998 r. jak i decyzja z dnia 14 kwietnia 1999 r. kreowały korzystne dla strony prawa, nie można podzielić stanowiska sądu orzekającego, że nieuwzględnienie w pełni wniosku w decyzji zmieniającej uprzednio wydaną decyzję rażąco narusza prawo, a tylko rażące naruszenie prawa mogłoby skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji. - art. 156 par. 1 pkt Kpa. Jeżeli chodzi o naruszenie prawa procesowego, tylko niektóre przypadki mogą być kwalifikowane jako rażące. O rażącym naruszeniu przepisów postępowania administracyjnego można mówić, gdy nie zastosowano lub nieprawidłowo zastosowano zasady ogólne zawarte w przepisach art. 6-11 Kpa wprowadzające istotne ograniczenia uprawnień strony w postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dających podstawę do wznowienia postępowania - wyrok NSA z dnia 8 czerwca 1983 r., I SA 355/83 /ONSA 1983 Nr 1 poz. 40/. Jeżeli chodzi o zasadę wymienioną w art. 155 Kpa można by wtedy mówić o rażącym naruszeniu prawa, gdyby doszło do uchylenia ostatecznej decyzji przez organ administracji państwowej bez zgody strony, która na mocy tej decyzji nabyła prawo - wyrok NSA z dnia 8 grudnia 1981 r., II SA 782/81 /ONSA 1981 Nr 2 poz. 127/. Natomiast w niniejszej sprawie sąd nie ustalił, aby zostało naruszone prawo materialne, które z kolei stanowiłoby podstawę do stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa. Nie można mówić również o rażącym naruszeniu prawa materialnego z tego powodu, że decyzje zmieniające okres ważności zezwolenia na korzyść strony nie zawierały uzasadnienia. Tego rodzaju uchybienie jest uchybieniem procesowym, ale nie rażącym i nie skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji, nie jest to bowiem naruszenie prawa materialnego. W tej sytuacji brak było podstaw do uchylenia zaskarżonych decyzji na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. - o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ i dlatego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, uchylił wyrok i skargę oddalił.