Postanowienie NSA z 16 lutego 2005 r., OSK 1161/04

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 16 lutego 2005r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H. G.

Od orzeczenia

od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 marca 2004r. sygn. akt II SA/Łd 1638/01

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak(spr.), Sędziowie NSA Jan Paweł Tarno, Leszek Włoskiewicz
Iwona Sadownik protokolant

Sprawa

w sprawie ze skargi H. G. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 17 lipca 2001r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy POSTANAWIA - odrzucić skargę kasacyjną

Uzasadnienie

OSK 1161/04

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 11 marca 2004 r. sygn. akt II S.A./Łd 1638/01, po rozpoznaniu skargi H. G. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 17 lipca 2001 r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie spraw, oddalił skargę. W uzasadnieniu sąd wskazał, że H. G. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 17.07.2001 r. nr [...] o niedopuszczalności odwołania oraz o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wydane na podstawie art. 134 w związku z art. 127 § 3 i art. 129 § 1 i 2 kpa, stwierdzające niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do złożenia przez H. G. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, dotyczącej pozbawienia uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu z dnia 11.08.2000 Nr [...].

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia podano, że H. G. złożył pismo (bez daty) z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, ponieważ Kierownik Urzędu wydał decyzję z dnia 11.08.2000 r. o pozbawieniu uprawnień kombatanckich.

Jak wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru decyzji o pozbawieniu uprawnień kombatanckich, strona otrzymała ją dnia 22.08.2000 r., zaś wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został nadany 6.09.2000 r., czyli 15 dni od daty odebrania decyzji.

Organ orzekający wskazał, że skoro strona wraz z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy nie złożyła uzasadnionej prośby o przywrócenie terminu, Kierownik Urzędu był obowiązany wydać zaskarżone postanowienie.

Kwestionowane postanowienie zostało doręczone H. G. w dniu 24 lipca 2001 roku, co potwierdza dokumentacja dołączona do akt administracyjnych tej sprawy. W dniu 20 sierpnia 2001 roku, skarżący złożył skargę na wymienione postanowienie, do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc "pozew o przywrócenie praw kombatanta" i o przywrócenie "prawa odwoławczego".

W skardze H. G. wyjaśnił, że jest inwalidą z pierwszą grupą inwalidzką, wymagającym opieki. W tej sytuacji, zdaniem skarżącego, "odwołanie jest skuteczne i przywraca prawa kombatanckie".

W odpowiedzi na skargę, organ orzekający wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że mimo pouczenia, zawartego w decyzji o możliwości i terminie złożenia do Kierownika Urzędu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżący z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wystąpił 6 września 2000 r., czyli z uchybieniem terminu do jego wniesienia.

Wobec powyższego Kierownik Urzędu na podstawie art. 134 w zw. z art. 127 § 3 i art. 129 § 1 i 2 kpa, wydał powołane postanowienie z dnia 17 lipca 2001 r., o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Zdaniem organu orzekającego, w świetle przedstawionych wyżej dowodów dotyczących terminu doręczenia decyzji oraz daty złożenia przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, okoliczności podniesione w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie mają wpływu na wynik sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wywodził, że skarga nie może być uwzględniona z braku podstaw prawnych. Tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, decyzja lub postanowienie, zaskarżone do Sądu, podlega uchyleniu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr l53, poz. 1270). Sąd administracyjny dokonuje bowiem oceny zgodności z prawem, co wprost wynika z treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269).

Badając zaś pod tym kątem zaskarżone postanowienie, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa w stopniu, obligującym Sąd do uchylenia aktu zaskarżonego do tego Sądu.

W pierwszej kolejności należało wyjaśnić, że w Kodeksie postępowania administracyjnego zostały ustanowione terminy dokonania czynności procesowych przez strony. Oznacza to, że dokonanie szeregu czynności procesowych przez strony powinno następować w terminach ustawowych, pod rygorem bezskuteczności czynności. Jednym z takich terminów jest określony w art. 129 § 2 czternastodniowy termin do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej, wydanej w pierwszej instancji. Termin ten liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie, od dnia jej ogłoszenia stronie. W wypadku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 kpa), jak miało to miejsce w sprawie niniejszej, do wniosku tego stosuje się odpowiednio "przepisy dotyczące odwołań od decyzji"

Przepis art., 58 kpa przewiduje możliwość przywrócenia terminu, między innymi także terminu do wniesienia odwołania oraz do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jednakże przywrócenie terminu jest uwarunkowane prośbą zainteresowanego, który obowiązany jest uprawdopodobnić, że uchybienie terminu do złożenia takiego wniosku, nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, a jednocześnie z wniesieniem prośby, należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Przywrócenie terminu do złożenia prośby, przewidzianej w § 2 art. 58 kpa, jest niedopuszczalne (§ 3 art. 58 kpa). O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania (a zatem – także do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) postanawia "ostatecznie" organ właściwy do rozpatrzenia odwołania (art. 59 § 2 kpa). W przedmiotowej sprawie, powyższe oznacza, że organem właściwym do rozpatrzenia prośby osoby zainteresowanej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej wydaniem powołanej wcześniej decyzji Kierownika urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 11 sierpnia 2000 roku, był ten organ orzekający, a nie sąd administracyjny. Wyjaśnienie to jest niezbędne z uwagi na żądanie skarżącego, zawarte w skardze, skierowanej do Sądu administracyjnego. Już tylko dodatkowo trzeba wskazać, że skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nawet nie wspomniał o jakichkolwiek przyczynach, uniemożliwiających mu złożenie tego wniosku w ustawowym terminie.

Gdyby nawet przyjąć, że pismo procesowe skarżącego z dnia 20 sierpnia 2001 r. (podczas gdy zaskarżone postanowienie doręczono skarżącemu w dniu 24.VII.2001 r.) zatytułowane "pozew o przywrócenie praw kombatanta", zawierało także prośbę o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, skierowane do organu orzekającego (do czego nie ma dostatecznych podstaw, m.in. wobec złożenia tego pisma procesowego bezpośrednio w Sądzie) to i tak przywrócenie terminu do złożenia tego rodzaju prośby, zgodnie z art. 58 p 3 kpa, byłoby niedopuszczalne.

W sprawie niniejszej jest zatem bezsporne, że wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej wydaniem powołanej decyzji z dnia 11 sierpnia 2000 roku, został złożony z uchybieniem terminu ustawowego do jego wniesienia, co trafnie podniósł organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia oraz w odpowiedzi na skargę. W sprawie rozpoznawanej jest także bezsporne, że skarżący nie złożył do organu właściwego w tym zakresie, prośby o przywrócenie terminu do złożenia tego rodzaju wniosku. Przywrócenie tego terminu bez wniosku strony, jest niedopuszczalne, jak to już wcześniej wyjaśniono.

W tych okolicznościach nie można stwierdzić występowania przesłanek niezbędnych do zarzucenia organowi orzekającemu, że stwierdzając uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, naruszył obowiązujące prawo, tym bardziej, że kwestionowana decyzja zawierała pełne i poprawne pouczenie o trybie i terminie do wniesienia tego środka odwoławczego.

Sąd administracyjny w sprawie niniejszej nie mógł zatem oceniać zgodności z prawem wskazanej wcześniej decyzji z dnia 11 sierpnia 2000 roku o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich.

Zadaniem Sądu w tej sprawie było jedynie zbadanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

H. G. wniósł od wyroku skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, przez nie wyjaśnienie, jakie przyczyny złożyły się na niedotdrzymanie terminu do wniesienia odwołania. Na tej podstawie wnosił o przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz o uchylenie zaskarżonego wyroku. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazał, że jako osoba niewładna, całkowicie uzależniona od pomocy nie mogła zachować terminu bez własnej winy. Syn jego leczy się w szpitalu psychiatrycznym w Łodzi i pomaga mu jedynie w ramach uzyskanych przepustek. Skarga kasacyjna jest uzasadniona bo nie wyjaśniono wszystkich istotnych okoliczności w sprawie i tym samym naruszono przepisy postępowania w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanego orzeczenia, przy czym naruszenie to jest rażące.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Kierownik urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o odrzucenie skargi kasacyjnej, gdyż nie czyni zadość wymaganiom dla skargi kasacyjnej w zakresie wskazania podstaw. Pełnomocnik skarżącego nie wskazali przepisu, który został naruszony

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga jest niedopuszczalna.

Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) "Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W skardze kasacyjnej dla nadania jej biegu muszą być określone podstawy kasacji. Wskazanie podstaw kasacji to określenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, który został naruszony. Nie wystarczy tylko powołanie, ale zarzut naruszenia określonego przepisu prawnego musi być uzasadniony. Konieczne jest więc wskazanie, że doszło do naruszenia konkretnego przepisu procedury i to obiektywnie istotnego, a także wskazanie błędów lub braków świadczących o naruszeniu danego przepisu.

Skarga kasacyjna nie czyni zadość tym wymogom materialnym. Powołanie się na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia bez wskazania przepisów postępowania, które Sąd naruszył powoduje, że skarga nie czyni zadość warunkom materialnym.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 180 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.