Wyrok NSA z 7 września 2005 r., OSK 1462/04

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 7 września 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rzecznika Praw Obywatelskich

Od orzeczenia

od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2004 r. sygn. akt I SA 2493/02

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Włoskiewicz (spr.), Sędziowie NSA Anna Orłowska, Zbigniew Rausz
Justyna Nawrocka protokolant

Sprawa

w sprawie ze skargi Konstantego C. na decyzję Wojewody M. z dnia 9 września 2002 r. nr 218/2002 w przedmiocie stwierdzenia posiadania uprawnień do ekwiwalentu za mienie pozostawione poza obecnymi granicami Państwa Polskiego

Sentencja

1. oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 czerwca 2004 r. I SA 2493/02 oddalił skargę Konstantego C. na decyzję Wojewody M. z dnia 9 września 2002 r. (...) utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatu W. z dnia 24 czerwca 2002 r. (...), którą odmówiono skarżącemu stwierdzenia posiadania uprawnień do zaliczenia wartości pozostawionych poza obecnymi granicami Państwa nieruchomości na poczet należności za nabycie nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa.

Sąd podzielił stanowisko organów orzekających, że w sprawie nie znajduje zastosowania art. 212 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. 2000 nr 46 poz. 543 ze zm./, gdyż skarżący - będący wraz z siostrą właścicielem folwarku "H." w gminie D., powiatu S., województwa N., obejmującego nieruchomości określone w wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 21 listopada 2001 r. (...) - w dniu 1 września 1939 r. zamieszkiwał z rodziną w Ś. pod W. Ze skargą kasacyjną wystąpił Rzecznik Praw Obywatelskich zarzucając "naruszenie prawa materialnego, a to art. 365 par. 1 Kpc, poprzez jego niezastosowanie".

W obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej dowodzono, że zarówno organy administracji, jak i sąd administracyjny, były związane wyrokiem Sądu Okręgowego w S., w którego sentencji jest wprost mowa o pozostawieniu mienia "w związku z wojną rozpoczętą w 1939 r.".

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wojewoda M. oraz Prezydent Miasta W. wnosili o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Jak stanowił art. 212 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, osobom "które w związku z wojną rozpoczętą w 1939 r." pozostawiły nieruchomości na terenach nie wchodzących w skład obecnego obszaru Państwa - a które na mocy umów międzynarodowych miały otrzymać ekwiwalent za mienie pozostawione za granicą - zalicza się wartość pozostawionych nieruchomości na poczet należności za nieruchomości nabywane przez nie od Skarbu Państwa.

Sąd Okręgowy w S. w wyroku z dnia 21 listopada 2001 r. (...) istotnie stwierdził, że opisany w sentencji majątek nieruchomy pozostawiono "w związku z wojną rozpoczętą w 1939 r.", posłużył się więc sformułowaniem zawartym w powołanym przepisie.

Jednak zbieżność sformułowań nie oznacza, aby Sąd Okręgowy ustalił, że skarżący spełnia określone w art. 212 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami warunki zaliczenia wartości pozostawionego za granicą mienia.

Sąd powszechny bowiem nie tylko nie był władny rozstrzygać sprawy należącej do drogi postępowania administracyjnego, lecz nawet nie zajmował się zagadnieniem zaliczenia wartości pozostawionego mienia.

Do sądu powszechnego należało wyłącznie ustalenie - na podstawie art. 189 Kpc - co wchodziło w skład majątku skarżącego, położonego poza obecnymi granicami Państwa, według stanu z chwili wybuchu wojny, i właśnie dlatego w sentencji wyroku jest mowa o majątku nieruchomym pozostawionym w związku z wojną rozpoczętą w 1939 r.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy, gdyż do naruszenia art. 365 par. 1 Kpc nie doszło - aby już nie podejmować rozważań, czy przepis ten ma materialnoprawny, czy też proceduralny charakter - orzeczono więc jak w sentencji na mocy art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./.