Uzasadnienie
Wyrokiem Z dnia 28 lipca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, oddalił skargę [...] Zakładu Energetycznego S.A. w [...] na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 3 kwietnia 2002 r. – w przedmiocie nakazu rozbiórki samowolnie przebudowanej linii energetycznej w/n (zamontowanie podwyższenia przewodów na słupie Nr [...]) zlokalizowanym na działce nr ew.[...].
W uzasadnieniu w/w wyroku sąd podał, że mimo wniesionego przez Starostę [...] decyzją z dnia 4.10.2000 r. sprzeciwu, dotyczącego zgłoszenia przez inwestora w/w robót na działce nr [...] w [...], zamontowana została na słupie nr [...] "metalowa zwyżka celem podwyższenia przewodów elektrycznych". Prace te zostały wykonane 20.09.2001 r. Przedtem jednak Starosta [...] zobowiązał inwestora postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2001 r. do uzupełnienia zgłoszenia przez przedłożenie mapy z zaznaczoną trasą, prawa do dysponowania gruntem na cele budowlane oraz wyrysu i wypisu z rejestru gruntów, a także wskazania terminu wykonanych robót. Braki te inwestor miał usunąć do 29.09.2001 r. Obowiązku tego nie wykonał, natomiast zrealizował w dniu 20.09.2001 r. – określone w zgłoszeniu roboty. Wyznaczenie terminu do uzupełnienia braków zgłoszenia wstrzymuje bieg terminu do złożenia ewentualnego sprzeciwu. Pogląd taki został wyrażony w komentarzu do Prawa budowlanego autorstwa J.Siegienia. W tej sytuacji wykonanie robót w terminie otwartym do wniesienia sprzeciwu uznać należy za samowolę budowlaną.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł [...] Zakład Energetyczny – Spółka Akcyjna w [...]. Domagając się uchylenia w/w wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia wnoszący skargę zarzucił w/w wyrokowi "naruszenie prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 – ppsa), polegające na nie zastosowaniu art. 2 w zw. z art. 1 pkt 20 ustawy z dnia 16.04.2004 r. – o zmianie ustawy Prawo budowlane i bezpodstawne uznanie, że jeżeli nie badano zgodności obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz innymi przepisami w tym techniczno-budowlanymi to w obrocie prawnym może ostać się decyzja o nakazaniu rozbiórki obiektu budowlanego".
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdzono, że wymieniony wyżej przepis ustawy z dnia 16.04.2004 r. "międzyczasowy (...) należy wykładać w ten sposób, że norma kolizyjna tyczy się wszystkich spraw jeszcze prawomocnie nie zakończonych (...)". Nie może być tak, że Sąd stwierdza zgodność z prawem decyzji w sposób oczywisty niezgodnej z prawem obowiązującym w dacie orzekania.
Bez zbadania zatem zaistnienia przesłanek z art. 49 b ust. 2 Prawa budowlanego obecnie obowiązującego bezwzględny zakaz rozbiórki jest przedwczesny.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Wskazane w art. 174 – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podstawy skargi kasacyjnej sprowadzają się do naruszenia:
- prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
- przepisów postępowania, jeżeli uchylenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponieważ zgodnie z brzmieniem art. 183 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza to, że jest on związany wskazanymi w skardze podstawami zaskarżenia i rola jego ogranicza się wyłącznie do weryfikacji zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej.
Przedstawiony w skardze kasacyjnej zarzut sprowadza się do " naruszenia prawa materialnego przez nie zastosowanie art. 2 ust. 1 w zw. z art. 1 pkt 20 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. – o zmianie ustawy – Prawo budowlane".
Zauważyć w związku z powyższym należy, że naruszenie prawa przez niewłaściwe jego zastosowanie lub nie zastosowanie, to sprawa prawidłowego odniesienia normy prawa materialnego do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Tak więc ograniczając się wyłącznie do zarzutu nie zastosowania art. 2 ust. 1 w zw. z art. 1 pkt 20 ustawy z dnia 16.04.2004 r. – wnoszący skargę winien wykazać, że w ramach stanu faktycznego ustalonego przez organy i przyjętego za podstawę zaskarżonego wyroku zachodziły podstawy do zastosowania wskazanego wyżej przepisu. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarżący nie podważa okoliczności mających rozstrzygające znaczenie dla zastosowania powołanego wyżej art. 2 ust. 1 cyt. ustawy a jedynie wyraża pogląd, iż wobec wejścia w życie ww. przepisów przed wydaniem przez sąd administracyjny wyroku sąd ten był zobowiązany uwzględnić zawartą w tym przepisie normę kolizyjną.
Zaprezentowane przez wnoszącego skargę kasacyjną stanowisko nie może zostać uwzględnione z następujących przyczyn:
Przede wszystkim należy przypomnieć, że przeprowadzona przez sąd administracyjny kontrola decyzji administracyjnych sprowadza się wyłącznie do badania ich legalności to jest zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w chwili wydawania decyzji. Tak więc działalność sądu jest węższa od działalności organów i ma do spełnienia inny cel. Sąd administracyjny nie może bowiem rozstrzygnąć merytorycznie sprawy administracyjnej a tym samym zastąpić rozstrzygnięcia merytorycznego zawartego w decyzji organu administracyjnego.
Postępowanie sądowo-administracyjne nie stanowi bowiem kontynuacji postępowania administracyjnego, a w szczególności kolejnej instancji orzekającej w określonej sprawie. Przedstawione wyżej cechy postępowania sądowo-administracyjnego powodują, że nie można traktować tego postępowania jako jednej z faz postępowania administracyjnego.
Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że niniejsza sprawa dotycząca rozbiórki, rozstrzygnięta pod względem merytorycznym ostateczną decyzją organu II instancji, zakończona została z chwilą wydania decyzji przez organ odwoławczy.
Skoro więc ustawa z dnia 16.04.2004 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane weszła w życie w dniu 3.07.2004 r. a więc po wydaniu przez organ odwoławczy decyzji z dnia 3.04.2002 r. to organ ten nie mógł stosować zawartych w niej przepisów.
Również sąd administracyjny, którego rola ogranicza się, jak to już wyżej stwierdzono, jedynie do badania legalności ostatecznej decyzji, nie był władny z przytoczonych wyżej powodów uwzględnić zawartej w w/w akcie prawnym zmiany przepisów. Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji sąd administracyjny bierze bowiem pod uwagę stan prawny obowiązujący w dacie jej wydania. Skoro więc w czasie wydawania kwestionowanej w skardze decyzji przepisy ustawy z dnia 16.04.2004 r. jeszcze nie obowiązywały sąd nie był władny uchylić decyzji, zgodnej z przepisami prawa obowiązującego w dacie jej wydania.
Reasumując przyjąć należy, iż przez użyte w omawianym przepisie określenie "spraw nie zakończonych" należy rozumieć sprawy, w których toczy się postępowanie administracyjne, to znaczy, że nie została wydana decyzja ostateczna.
Z wymienionych wyżej przyczyn zarzut skargi kasacyjnej jako nieusprawiedliwiony podlegał oddaleniu (art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.