Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 31.10.2003 r., który złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie dnia 3.11.2003 r. Witold F., zastępowany przez adwokata, wniósł on o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem tego Sądu z dnia 13.11.2002 r. II SA 391/02, powołując się na nowe okoliczności wynikające z wyroków sądów powszechnych: Sądu Rejonowego w L. z dnia 4.11.2002 r. (...) i z dnia 23.04.2003 r. (...) oraz Sądu Okręgowego w K. z dnia 12.08.2003 r. (...). Naczelny Sąd Administracyjny wezwał pełnomocnika do uzupełnienia tego wniosku w terminie 7 dni, wyjaśniając, że powinien on spełniać wymogi art. 409 Kpc. Wniosek został uzupełniony w terminie, poprzez wskazanie podstaw wznowienia, tj. art. 401[1] par. 1 Kpc z powołaniem się na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8.10.2002 r. i wyjaśnienie, że wniosek został złożony w terminie przewidzianym w par. 2 tego przepisu, z uwagi na to, że Trybunał odroczył wykonanie orzeczenia do dnia 1.10.2003 r. oraz art. 403 par. 2 i par. 3 Kpc z powołaniem się na wyroki w sprawie karnej, wymienione we wniosku z dnia 31.10.2003 r.
Postanowieniem z dnia 15.12.2003 r. II SA 4100/03 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie na posiedzeniu niejawnym odrzucił wniosek, powołując art. 410 par. 1 Kpc i wyjaśniając, iż na podstawie art. 403 par. 2 Kpc można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, ale wznowienie uzasadniają tylko te przesłanki spośród wymienionych w art. 401 i art. 403 Kpc, które są następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, nie zaś administracyjnym, w którym ostatecznie rozstrzygnięto co do istoty sprawy, a powołane okoliczności nie dotyczą etapu postępowania sądowego, ale mogą być rozważane w postępowaniu administracyjnym.
Skargę kasacyjną od tego postanowienia wniósł Witold F., reprezentowany przez adwokata, domagając się jego zmiany i rozpoznania wniosku o wznowienie, zarzucając: naruszenie art. 52 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym poprzez wydanie orzeczenia nie uwzględniającego części dokumentów znajdujących się w aktach sprawy; błędne zastosowanie art. 403 par. 1 Kpc w zw. z art. 58 ustawy NSA poprzez przyjęcie, iż prawomocne wyroki w sprawach karnych nie są okolicznością mogącą mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej; naruszenie art. 401[1] Kpc w zw. z art. 59 ustawy o NSA, poprzez odrzucenie wniosku o wznowienie postępowania, którego jedną z podstaw było orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8.10.2002 r. stwierdzające niezgodność z Konstytucją rozporządzenia będącego podstawą wyroku NSA z dnia 13.11.2002 r.; naruszenie art. 410 Kpc w zw. z art. 59 ustawy o NSA poprzez rozstrzygnięcie na posiedzeniu niejawnym kwestii nie objętych zakresem stosowania tego przepisu oraz naruszenie art. 58 i 59 ustawy o NSA poprzez przyjęcie zasady ograniczającej dopuszczalność wznowienia postępowania, brak podstawy prawnej postanowienia - a każde z tych naruszeń przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Należy uznać, że skarga kasacyjna posiada usprawiedliwione podstawy.
Zgodnie z art. 410 par. 1 Kpc, który był podstawą orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, wniosek o wznowienie postępowania /tak określał pismo art. 58 ustawy o NSA/, powodował badanie przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, czy był on wniesiony w terminie i czy opierał się na ustawowej podstawie wznowienia i w razie braku jednego z tych wymagań Sąd wniosek odrzucał, w przeciwnym razie wyznaczał rozprawę. Przepis ten dawał zatem Sądowi podstawę tylko do wstępnego badania tego wniosku. Badanie to obejmowało okoliczności przesądzające o zachowaniu terminu do wniesienia wniosku, przewidzianego w art. 407 Kpc i stwierdzenie oparcia go na ustawowej podstawie wznowienia. Przy czym badanie okoliczności ustawowej podstawy wznowienia na tym etapie ograniczało się tylko do tego, czy wskazana podstawa odpowiada którejkolwiek z wymienionych w art. 401-403 Kpc, a nie rzeczywistego istnienia tych podstaw. Tylko stwierdzenie, że wniosek nie odpowiadał jednemu z tych warunków mogło powodować odrzucenie go na posiedzeniu niejawnym. Jeżeli wniosek wymogom tym odpowiadał powinien był zostać skierowany na rozprawę.
Wniosek Witolda F. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13.11.2002 r., uzupełniony w terminie wskazanym przez Sąd, jako podstawę wznowienia wskazywał art. 401[1] Kpc oraz art. 403 par. 2 i 3 Kpc i okoliczności, które, jego zdaniem, mieszczą się w tych przepisach, zatem opierał się na ustawowej podstawie wznowienia, czego wymagał art. 410 par. 1 Kpc. Naczelny Sąd Administracyjny powinien był zatem zbadać czy wniosek został złożony w terminie przewidzianym w art. 401[1] par. 2 i 407 Kpc. Jednakże tej okoliczności nie ustalił, a wniosek odrzucił z powodu braku ustawowych podstaw wznowienia, podczas gdy podstawy te zostały wskazane. Sąd stwierdził w istocie, że podane we wniosku o wznowienie przyczyny nie istnieją, a takiej oceny wstępne badanie w trybie art. 410 par. 1 Kpc nie obejmowało.
Zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 410 Kpc poprzez rozstrzygnięcie na posiedzeniu niejawnym kwestii nie objętych zakresem stosowania tego przepisu, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, jest trafny.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 185 par. 1 w zw. z art. 276 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./.