Postanowienie NSA z 21 grudnia 2004 r., OZ 823/04

Rozpoznanie

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wiesława W.

Od orzeczenia

od zarządzenia Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 maja 2004 r. II SA/Sz 364/02 o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania

Sprawa

w sprawie ze skargi Wiesława W. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Sz. z dnia 22 stycznia 2002 r., (...) w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia - uchylić zaskarżone zarządzenie i przekazać sprawę WSA w Szczecinie do ponownego rozpatrzenia.

Teza

Skuteczność doręczenia zastępczego zależy od zachowania wszystkich warunków takiego doręczenia. Z adnotacji dokonanej przez doręczyciela na zwrotnym potwierdzeniu odbioru nie wynika bowiem w sposób oczywisty i nie budzący wątpliwości, gdzie umieszczono zawiadomienie o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym, gdyż podkreślony został tekst o następującej treści "o czym umieszczono zawiadomienie na drzwiach adresata lub skrzynce", przy czym podkreślenie nie obejmowało całego wyrazu "skrzynce" i dotyczyło innego awiza. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż skarżący zamieszkuje w budynku, w którym, znajduje się kilka lokali. Pozostawienie zawiadomienia w drzwiach - jeżeli w ten sposób dokonano doręczenia - mogło spowodować jego zaginięcie lub zabranie przez osoby niepowołane.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniem z dnia 19 maja 2004 r. pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, gdyż skarżący nie uzupełnił braków formalnych wniosku poprzez złożenie wniosku na urzędowym formularzu.

Na powyższe zarządzenie zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Wiesław W., podnosząc iż nie złożył wniosku na urzędowym formularzu, ponieważ poszukiwania takiego wniosku w instytucjach na terenie jego miejsca zamieszkania nie odniosły skutku. W dniu 29 marca 2004 r. wystąpił on z pismem do Sądu o przesłanie formularza, jednakże odpowiedzi na to pismo nie otrzymał.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje

Zażalenie należało uznać za posiadające usprawiedliwione podstawy.

Skarżący zwrócił się pismem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z prośbą o nadesłanie mu formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Sąd w dniu 6 kwietnia 2004 r. nadał pismo z załączonym doń formularzem. Pismo to nie zostało przez skarżącego odebrane, pomimo dwukrotnego pozostawienia zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w Urzędzie Pocztowym w Ł. Sąd przyjął za art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, iż z dniem 24 kwietnia 2004 r. nastąpiło doręczenie zastępcze i na tej podstawie zarządził pozostawienie wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.

Przepis art. 73 przywołanej ustawy, przewidujący doręczenie zastępcze, ma zastosowanie wówczas gdy nie można doręczyć pisma adresatowi /lub w razie jego nieobecności osobom wymienionym w art. 72/. Wówczas pismo składa się na okres siedmiu dni w placówce pocztowej lub urzędzie gminy, a zawiadomienie o tym umieszcza się w skrzynce na korespondencję, a gdy to nie jest możliwe na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń. W opisanym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu.

Skuteczność doręczenia zastępczego zależy od zachowania wszystkich warunków takiego doręczenia. Pogląd ten ukształtowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego pod rządami obowiązującego w postępowaniu sądowoadministracyjnym przepisu art. 44 Kpa, jest aktualny również w obecnym stanie prawnym.

Oceniając sposób dokonania doręczenia zastępczego należy stwierdzić, iż znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru wskazuje, iż czynność ta została dokonana wadliwie.

Z adnotacji dokonanej przez doręczyciela nie wynika bowiem w sposób oczywisty i nie budzący wątpliwości, gdzie umieszczono zawiadomienie o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym. Podkreślony został bowiem tekst o następującej treści "o czym umieszczono zawiadomienie na drzwiach adresata lub skrzynce", przy czym podkreślenie nie obejmowało całego wyrazu "skrzynce" i dotyczyło awiza z 8 kwietnia 2004 r. Awizo z dnia 16 kwietnia 2004 r. poza pieczęcią na kopercie nie zawiera w ogóle wskazania w jaki sposób powiadomiono adresata o pozostawieniu korespondencji w placówce pocztowej.

W opisanej sytuacji nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż skarżący zamieszkuje w budynku, w którym, znajduje się kilka lokali. Pozostawienie zawiadomienia w drzwiach - jeżeli w ten sposób dokonano doręczenia - mogło spowodować jego zaginięcie lub zabranie przez osoby niepowołane. Z akt sprawy wynika bowiem, że inne pisma procesowe były przez skarżącego odbierane osobiście.

Pozwala to - w okolicznościach tej sprawy - na wysnucie wniosku, iż skarżący nie posiadał informacji o awizowanym piśmie Sądu z dnia 2 kwietnia 2004 r. z załączonym formularzem wniosku, zaś brak zachowania wymaganych warunków z art. 73 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi czyni doręczenie to nieskutecznym.

Oceniając legalność zarządzenia Przewodniczącego z dnia 20 maja 2004 r. nie sposób pominąć tego, iż pozostawiając wniosek bez rozpoznania wobec nieuzupełnienia braków formalnych, nie powiadomiono strony, iż przyjęto doręczenie zastępcze za prawnie skuteczne, co pozbawiło stronę możliwości ustosunkowania się do tej okoliczności w zażaleniu.

Z powyższych względów uznając, iż nastąpiło naruszenie wymienionych wyżej przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 par. 1 w zw. z art. 197 i art. 198 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.