Uzasadnienie
Skarżący J. N. wniósł odwołanie od decyzji pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w E. nr (...) z dnia 19 grudnia 2012r., znak (...)- (...), stwierdzającej, że podlega on od dnia 1 stycznia 1999r., jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą, nie mająca ustalonego prawa do renty, obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu, gdzie podstawę wymiaru składek stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa niż 60% przeciętnego wynagrodzenia. Skarżący domagał się zmiany decyzji za okres od 2 do 28 sierpnia 2002r., początkowo wskazując na przedawnienie, następnie wskazując także, że za sporny okres zgłosił zaprzestanie działalności gospodarczej, korzystając z „zawieszenia” tejże działalności na okres urlopu wypoczynkowego.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy domagał się jego oddalenia na koszt ubezpieczonego, powołując się na przepisy ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2009r. Nr 205 poz. 1585 ze zmianami, powoływanej dalej jako „ustawa systemowa”) i wyjaśniając, że z informacji CEIDG nie wynika, aby skarżący zaprzestał w spornym okresie działalności gospodarczej oraz że zaskarżona decyzja dotyczy jedynie ustalenia okresu podlegania ubezpieczeniom, nie ustala zaś wymiaru składek za poszczególne okresy, przedawnienie zaś dotyczy składek na poszczególne okres, a nie okresów podlegania ubezpieczeniom. Na rozprawie w dniu 14 maja 2013r. pełnomocnik pozwanego wskazał, że tylko wykazanie zaprzestania działalności gospodarczej, a nie jej zawieszenia w celu wykorzystania urlopu, skutkowałoby tym, że w spornym okresie skarżący nie podlegałby ubezpieczeniom obowiązkowym.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny
Skarżący prowadzi od dnia 24 marca 1997r. działalność gospodarczą pod firmą Firma Handlowa (...) J. N..
(bezsporne, ponadto wydruk z Cenrtalnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej k.2 akt ZUS)
Skarżący zgłosił pozwanemu zaprzestanie działalności gospodarczej w okresie od 2 do 28 sierpnia 2002r. Zamiarem skarżącego było wykorzystanie tego okresu jako urlopu.
(bezsporne, ponadto druki (...) P (...) k.17 i (...) P (...) k.16)
Sąd zważył, co następuje
W ocenie Sądu odwołanie skarżącego nie zasługiwało na uwzględnienie.
Podleganie obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu określa ustawa systemowa. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt tej ustawy, obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają m.in. osoby prowadzące pozarolniczą działalność. Osobą prowadzącą działalność pozarolniczą jest – w myśl art. 8 ust. 6 pkt 1 tej ustawy – m.in. osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych. Obowiązek podlegania ubezpieczeniu wypadkowemu jest konsekwencją podlegania ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowym, co wynika z art. 12 ust. 1 ustawy systemowej, wobec czego powyższe rozważania rozciągają się również na ubezpieczenie wypadkowe.
Z kolei z art. 13 pkt 4 ustawy systemowej wynika, że obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne prowadzące pozarolniczą działalność od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, przy tym od dnia 20 września 2008r. z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że nie mógł zostać uznany za skuteczny zarzut przedawnienia. Jak słusznie wskazano w odpowiedzi na odwołanie, przedawnieniu podlegają należności z tytułu składek, co wynika z art. 24 ust. 4 ustawy systemowej, a nie sam obowiązek ubezpieczenia, do ustalenia którego to obowiązku ogranicza się zaskarżona decyzja.
W tej sytuacji spór ograniczał się do oceny prawnej, czy przerwa w działalności gospodarczej, wykorzystana jako urlop wypoczynkowy, stanowi zaprzestanie tej działalności skutkujące nieistnieniem w tym okresie obowiązku ubezpieczenia. W ocenie Sądu odpowiedź na to pytanie jest negatywna.
Tę część rozważań należy rozpocząć od wyjaśnienia, że obowiązek ubezpieczenia osoby prowadzącej działalność gospodarczą wynika z faktycznego prowadzenia tej działalności, a zatem o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej, powodującej wyłączenie z tego ubezpieczenia, decyduje faktyczne zaprzestanie tej działalności. Natomiast kwestie związane z formalnym zarejestrowaniem, wyrejestrowaniem, czy zgłaszaniem przerw w tej działalności mają ewentualnie znaczenie w sferze dowodowej, nie przesądzają natomiast same w sobie o podleganiu obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Trzeba też jednak odnotować, że wprawdzie istnienie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej nie przesądza o faktycznym prowadzeniu tej działalności, ale prowadzi do domniemania prawnego, według którego osoba wpisana do ewidencji jest traktowana jako prowadząca działalność gospodarczą.
Skarżący nie twierdził, a tym bardziej nie wykazał, aby zgłaszał do ewidencji działalności gospodarczej fakt zaprzestania prowadzenia takiej działalności w spornym okresie, to na nim wobec tego spoczywał obowiązek udowodnienia, że tejże działalności gospodarczej wówczas nie prowadził. W ocenie Sądu skarżący obowiązkowi temu nie sprostał. Już z samego językowego znaczenia słowa „zaprzestanie” – w odróżnieniu od „zawieszenia” – wynika definitywność przerwania danego rodzaju aktywności, co – w realiach niniejszej sprawy – musiałoby polegać na rzeczywistym, trwałym i faktycznym zaniechaniu wykonywania działalności gospodarczej przez skarżącego. Tymczasem okres przerwy urlopowej – relatywnie krótkiej, bo nieprzekraczającej miesiąca – takiej definitywności nie zakłada, gdyż celem tejże przerwy był wypoczynek niezbędny dla dalszego – tym bardziej efektywnego – prowadzenia działalności. Nawet jeśli w okresie urlopu skarżący nie prowadził sprzedaży, to nie ma podstaw do przyjęcia, że w tym czasie skarżący nie wykonywał żadnych czynności związanych z tą działalnością (czy to osobiście, czy przez pełnomocnika, np. księgowego), takich jak czynności niezbędne do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, przyjmowanie należności i regulowanie zobowiązań powstałych przed urlopem, zbywanie bądź nabywanie własnych środków trwałych i wyposażenia, uczestniczenie w postępowaniach sądowych, podatkowych i administracyjnych związanych z dotychczasową działalnością gospodarczą, wykonywanie wszelkich obowiązków nakazanych przepisami prawa.
Pozostawał więc skarżący nadal osobą prowadzącą pozarolniczą działalność w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy systemowej i podlegał obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu, a to musiało skutkować oddaleniem odwołania od odpowiadającej prawu decyzji na podstawie art. 477¹⁴§1 kpc.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 98§1 kpc, to jest w oparciu o zasadę odpowiedzialności za wynik procesu. Zasądzona z tego tytułu od skarżącego kwota 60 zł, to stawka minimalna wynagrodzenia pełnomocnika organu rentowego, wynikająca z §11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163 poz. 1349 ze zmianami).