Uzasadnienie
Powódka M. Z. wniosła przeciwko (...) S.A. w P. zasądzenie kwoty 2.350,00zł z ustawowymi odsetkami od dnia 01.11.2013r. Pełnomocnik ustanowiony z urzędu wniósł ponadto o zasądzenie również kosztów.
Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów.
Sąd Rejonowy w Kaliszu wyrokiem z dnia 5 sierpnia 2015 r. zasądził od pozwanego (...) SA w P. na rzecz powódki M. Z. kwotę 2.350,00 /dwa tysiące trzysta pięćdziesiąt, 00/100/ złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 13 listopada 2013 roku do dnia zapłaty, w pozostałym zakresie oddalił powództwo i orzekł o kosztach postępowania.
Rozstrzygnięcie swoje oparł na następujących ustaleniach: Powódka M. Z. zawarła z (...) S.A. w P. grupową umowę ubezpieczenia na życie. Jednym ze zdarzeń za które ubezpieczona powinna otrzymać świadczenie był zgon teścia. Umówione świadczenie wynosiło 2.350,00zł. Powódka złożyła w dniu 07.11.2013r. do pozwanego wniosek o wypłatę świadczenia w związku ze śmiercią teścia J. Z. w dniu 01.11.2013r. W chwili śmierci teścia mąż powódki już nie żył. A. Z. zmarł 08.03.2011r. Pismem z dnia 13.11.2013r. pozwany odmówił wypłaty świadczenia podnosząc, że w dacie zgony teścia powódki jej mąż już nie żył. Odwołanie powódki nie zostało uwzględnione.
Sąd uznał, że stosunek powinowactwa nie ustaje wraz ze śmiercią małżonka i dlatego mimo śmierci męża powódki jego ojciec nadal pozostaje jej teściem (art. 61⁸k.r.o.). Śmierć J. Z. była zdarzeniem, z którym umowa wiązała wypłatę świadczenie.
Apelację od tego rozstrzygnięcia złożył pozwany zaskarżając wyrok w części, to jest za wyjątkiem punktu drugiego, w którym Sąd oddalił powództwo.
Zarzucił naruszenie prawa materialnego, to jest art. 58 k.c. w związku z § 1 pkt. 2 klauzuli 10 oraz §2 pkt. 29 Ogólnych Warunków Ubezpieczeń zatwierdzonych przez Zarząd uchwalą nr 11/2010, art. 353¹ k.c. i art. 805 § 1 k.c. i 5 k.c.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje
Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.
Wbrew zarzutom stawianym w apelacji Sąd Rejonowy nie naruszył prawa materialnego.
Należy podkreślić, że zaszło zdarzenie, z którym ogólne warunki ubezpieczenia stosowane do umów ubezpieczenia grupowego na życie zatwierdzone przez Zarząd Ubezpieczyciela uchwałą nr 11/2010 z dnia 17 sierpnia 2010 r. wiążą odpowiedzialność ubezpieczyciela.
Zgodnie z klauzulą 10 § 1 tych warunków teść ubezpieczonego to ojciec małżonka. Zgodnie z zawartą przez powódkę umową (polisa nr (...), warunki ubezpieczenia (...)) za śmierć teścia pozwany zobowiązał się wypłacić świadczenie w wysokości 2.350 zł.
Nie jest sporne między stronami, że zmarł J. Z., który był ojcem A. Z., który do chwili swojej śmierci pozostawał w związku małżeńskim z M. Z. (powódką).
Należy więc zadać bardzo proste pytanie: czy zmarły A. Z. był ojcem małżonka M. Z. ?
Na tak postawione pytanie Sąd I instancji odpowiada twierdząco.
Natomiast pozwany odpowiada przecząco na tak postawione pytanie odwołując się do pojęcia współmałżonka, które to pojęcie zdefiniowano w OWU jako osobę pozostającą z ubezpieczonym w związku małżeńskim (§ 2 pkt. 29). Definicja współmałżonka jest poprawna. Małżeństwo oznacza zawsze związek kobiety i mężczyzny zawarty z zachowaniem wymogów art. 1 k.r.o. (art. 18 Konstytucji RP i art. 1 k.r.o.). Współmałżonkiem w stosunku do A jest więc drugi człon tej relacji, czyli podmiot (...) Relacja ta ma charakter zwrotny. Pojęcie więc „współmałżonka„ zakłada z definicji – ponieważ jest relacją zwrotną – istnienie dwóch podmiotów. Pojęcie to nie funkcjonuje w zbiorze jednoelementowym. Przeniesienie tego pojęcia do definiowania zbiorów jednoelementowych jest podstawowym, elementarnym, błędem logicznym zwanym błędem przesunięcia kategorialnego. Mieszanie kategorii ontologicznych jest w teorii języka niedopuszczalne.
Jeżeli teść to ojciec małżonka według definicji z klauzuli 10 § 1 OWU, to nie można pod to pojęcie „małżonka” wstawiać innego pojęcie „współmałżonka”, które wcześniej zdefiniowano w określony sposób.
Należy sobie zdać sprawę, że pojęcia te nie są równoważne, nie są synonimami i w żadnym wypadku nie można ich używać zamiennie.
Pojęcie małżonka jest pojęciem szerszym i obejmuje nie tylko aktualnego współmałżonka ale i byłego małżonka.
Powódce więc należy się kwota dochodzona pozwem ponieważ doszło do zdarzenia, z którym OWU wiążą odpowiedzialność pozwanego.
OWU nie są więc sprzeczne z prawem tylko ich wykładnia dokonywana przez pozwanego jest sprzeczna z elementarnymi zasadami logiki.
Mając na uwadze powyższe okoliczności należało, zgodnie z art. 385 k.p.c., orzec jak w sentencji.
Jacek Chmura Wojciech Vogt Mariusz Drygas