Uzasadnienie
Decyzją z dnia 17.03.2014 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w O. odmówił L. S. przyznania emerytury, gdyż jako osoba urodzona po 31.12.1948 r. nie udowodnił co najmniej 15 lat pracy w tych warunkach na dzień 01.01.1999 r., (ale 14 lat 10 miesięcy i 21 dni), odmówiono mu bowiem zaliczenia pracy w okresie od 15.07.1997 r. do 31.03.1998 r. w (...), gdyż nie przedstawił na tę okoliczność właściwego dokumentu.
Odwołanie od obu tych decyzji wniósł do Sądu L. S. domagając się przyznania emerytury z tytułu ponad 15-letniego wykonywania pracy w szczególnych warunkach, powołując się, że w spornym okresie był kierowcą samochodu ciężarowego o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 ton.
Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania.
Sąd ustalił co następuje
L. S., urodzony (...) na dzień 01.01.1999 r. udowodnił łącznie 29 lat, 2 miesiące i 22 dni okresów składkowych i nieskładkowych, w tym w szczególnych warunkach uznano okres 14 lat, 10 miesięcy i 21 dni. Jest to praca na stanowisku kierowcy w Spółdzielni (...) w K. na przestrzeni od 23.07.1982 r. do 14.07.1997 r.
Ze świadectwa pracy wydanego w dniu 30.04. 1998 r. przez (...) wynika, że L. S. był tam zatrudniony od 15.07 1997 r. do 30.04.1998 r. jako kierowca samochodu ciężarowego powyżej 3,5 ton, co odnotowano w punkcie 4 ust. 8 jako praca w szczególnych warunkach.
W okresie wskazanym w tym dokumencie odwołujący się pracował jako kierowca samochodu ciężarowego S. (...) z naczepą. Był to meblowóz przystosowany specjalnie do przewozu mebli. Miał ładowność około 7 ton, a dopuszczalny ciężar całkowity około 9 ton. Na wyposażeniu zakładu były tylko samochody ciężarowe, zabudowane meblowozy, wszystkie służyły do przewozu mebli na terenie całego kraju.
Odwołujący się, mając zawodowe prawo jazdy od 1983 r., przez cały czas zatrudnienia w tym zakładzie pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 ton. Przewoził meble produkowane w (...) do odbiorców na terenie całego kraju.
(dowód – zeznania świadków E. D. i M. J. - nagranie rozprawy w dniu14.05.2014 r.)
Sąd zważył co następuje
Zgodnie z art. 184 ust. 1 ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. Nr 162 poz.1118 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31.12.1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32-34, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (01.01.1999 r.) osiągnęli:
- 1. okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymagany w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzna;
oraz 2. okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.
Stosownie do treści ust. 2 emerytura ta przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do OFE. Stosownie do treści art. 32 cyt. ustawy ubezpieczeni będący pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnieni w szczególnych warunkach przez co najmniej przez 15 lat, nabywali prawo do emerytury w wieku obniżonym o 5 lat od podstawowego, o ile udowodnili łączny staż ubezpieczeniowy określony w art. 27 cyt. ustawy wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn.
Zgodnie z ust. 4 tego przepisu wiek emerytalny, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługiwało prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych tj. rozporządzenia Rady Ministrów z 07.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8 poz.43 ze zmianami).
Paragraf 2 powyższego rozporządzenia stanowi, że okresami prac uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tym rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach wykonywana była stale i w pełnym wymiarze czasu obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy te stwierdza zakład pracy na podstawie posiadanej dokumentacji w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Wobec braku stosownego dokumentu przez sądem możliwe jest wykazywanie charakteru pracy wszelkimi dowodami przewidzianymi w przepisach kodeksu postępowania cywilnego.
Zgodnie z art. 184 ust. 1 cyt. ustawy odwołujący się, jako osoba urodzona po 31.12.1948 r. ((...)), powinien warunki stażowe tj. 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych oraz 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach wykazać na dzień wejścia w życie ustawy tj. na 01.01.1999 r.
Poza sporem jest, że odwołujący się nie przystąpił do OFE. Według danych ZUS na dzień 01.01.1999 r. udowodnił wymagany 25 letni składkowy i nieskładkowy
Stanowisko kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 ton ujęte jest w dziale VIII pkt. 2 wykazu A stanowiącego załącznik przytoczonego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z 07.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8 poz.43 ze zmianami).
Definicję ustawową „pracy w szczególnych warunkach” zawiera art. 32 ust 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Zgodnie z tym przepisem za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia. Praca taka to ta, w której pracownik w sposób znaczny jest narażony na niekorzystne dla zdrowia czynniki. Np. praca w narażeniu na hałas ponadnormatywny, praca w zapyleniu, w oparach chemicznych, w wysokich temperaturach lub zmiennych warunkach atmosferycznych. Pracę taką pracownik musi wykonywać stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku.
Motyw przyświecający ustawodawcy w stworzeniu instytucji przewidzianej w art. 32 w/w ustawy opiera się na założeniu, że praca wykonywana w szczególnych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przyczynia się do szybszego obniżenia wydolności organizmu i osoba taka ma prawo do wcześniejszej emerytury niż pozostali ubezpieczeni.
Praca na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 ton jest pracą w szczególnych warunkach i wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przez okres co najmniej 15 lat uprawnia do nabycia prawa do emerytury w obniżonym wieku, w oparciu o art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
W odniesieniu do kierowców nie ma znaczenia jakiego typu materiały przewozili, dla jakiej branży były przeznaczone, bo uciążliwość, szkodliwość pracy wynika z rodzaju kierowanego pojazdu, a nie z rodzaju przewożonego ładunku. W stosunku do tych pracowników nie ma zastosowania orzecznictwo odnoszące się do branżowych wykazów.
L. S. wniosek o emeryturę złożył w dniu 15.02.2014 r. Wykazał zarówno ogólny staż ubezpieczeniowy (29 lat, 2 miesiące i 22 dni) jak i ponad 15 letni staż w szczególnych warunkach. Wiek 60 lat ukończył w dniu (...) i wtedy spełnił ostatni z warunków do emerytury w obniżonym wieku.
Zaskarżona decyzja podlegała więc zmianie i zgodnie z art. 477¹⁴§2 k.p.c. orzeczono jak w wyroku.