Uzasadnienie
W pozwie z dnia 11 października 2013 r. powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa w W. wniósł o orzeczenie nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym, żeby pozwany (...) Szpital Wojewódzki w C. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w C. zapłacił na jego rzecz kwotę 161 560,66 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia wymagalności poszczególnych należności składających się na dochodzoną kwotę wraz z kosztami procesu według norm przepisanych. W uzasadnianiu pozwu wskazano, iż strony pozostawały w kontaktach gospodarczych – pozwem dochodzone są roszczenia wynikające z wystawionych przez powoda jako sprzedawcę dostarczonych pozwanemu towarów faktur VAT. Pozwany nie uiścił należności wynikających z załączonych do pozwu faktur, nie odpowiadając na wezwanie do zapłaty z dnia 27 sierpnia 2013 r.
Nakazem zapłaty z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I Nc 175/13, wydanym w postępowaniu upominawczym, Sąd Okręgowy w Płocku nakazał pozwanemu (...) Szpital Wojewódzki w C. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w C., aby zapłacił na rzecz powoda (...) Sp. z o.o. Sp. k. w W. kwotę 161 560,66 wraz z odsetkami ustawowymi naliczanymi w sposób wskazany w pozwie oraz kwotę 2 020,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w terminie dwóch tygodni od doręczenia nakazu albo wniósł w tym terminie sprzeciw.
W sprzeciwie od nakazu zapłaty z dnia 06 listopada 2013 r. pozwany zaskarżając nakaz zapłaty w całości wniósł o przeprowadzenie rozprawy, na której prawdopodobne byłoby zawarcie ugody między stronami, rozłożenie zadłużenia pozwanego na 10 równych miesięcznych rat oraz rozstrzygnięcie o kosztach procesu według norm przepisanych, w tym nieobciążanie pozwanego kosztami postępowania z uwagi na art. 102 kpc. Pozwany nie kwestionując roszczeń powoda co do zasady ani co do wysokości podniósł, iż znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, co jest przyczyną opóźnień w płatnościach – jego wymagalne zadłużenie wynosi ponad 20 mln zł; w związku z trudną sytuacją finansową pozwany wniósł o rozłożenie należności na raty, co pozwoliłoby racjonalnie zaplanować spłaty bez ryzyka wszczęcia postępowania egzekucyjnego; wskazał na zasadność argumentów podniesionych w sprzeciwie w kontekście charakteru prowadzonej działalności medycznej oraz dobra pacjentów, a także spór zbiorowy z zatrudnianym personelem.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny
Na podstawie umowy nr (...) Sp. z o.o. Sp. k. w W. zobowiązał się do dostawy materiałów ustalonych przez strony materiałów medycznych do (...) Szpitala Wojewódzkiego w C. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w C.. Za dostarczony towar zamawiający zobowiązał się zapłacić cenę zgodną z cenami jednostkowymi netto określonymi w załączniku do umowy powiększonymi o podatek VAT, na podstawie przedstawionych faktur, w terminie 30 dni do daty ich wystawienia (faktury VAT k. 9-108). (...) Sp. z o.o. sp. k. wywiązywał się z zawartej umowy, dostarczając materiały medyczne według zamówień w okresie od marca 2012 r. do sierpnia 2013 r. – wystawiane faktury VAT doręczany były zamawiającemu, jednak wzajemne świadczenia pieniężne nie były spełniane. Pismem z dnia 27 sierpnia 2013 r. (...) Sp. z o.o. Sp. k. wezwał S. (...) w C. do uiszczenia w terminie siedmiu dni należności wynikających z przedstawionego zestawienia faktur w łącznej kwocie 161 560,66 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od terminów wymagalności każdej z należności (k. 109, 110).
Powyższy stan faktyczny ustalono na podstawie znajdujących się w aktach sprawy dokumentów: wezwanie do zapłaty wraz z dowodem przesłania listem poleconym (k. 109, 110), faktury VAT (k. 9-108).
Stan faktyczny był bezsporny między stronami; pozwany przyznał okoliczności faktyczne istotne w sprawie (art. 229 kpc i art. 230 kpc).
Sąd zważył, co następuje
Zgodnie z art. 505 §§ 1 kpc w razie prawidłowego wniesienia sprzeciwu od nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu upominawczym, nakaz zapłaty traci moc – sprawa podlega rozpoznaniu na rozprawie. W ocenie Sądu powództwo jako zasadne należało uwzględnić w całości, zasądzając kwotę dochodzoną pozwem – przy czym nie zasługiwały na uwzględnienie wnioski pozwanego o rozłożenie bezspornej należności pieniężnej na raty oraz o nieobciążanie pozwanego kosztami procesu.
Jak wskazano wyżej, roszczenie powoda nie było kwestionowane przez pozwanego ani co do zasady, ani co do wysokości; istotne dla rozstrzygnięcia fakty zostały przyznane przez stronę pozwaną (art. 229 kpc) oraz wykazane dokumentami załączonymi do pozwu. Wobec niewykonania zobowiązania pieniężnego przez pozwanego (art. 353 § 1 kc, art. 354 § 1 kc), zasądzeniu na rzecz powoda podlegała cała dochodzona należność.
Sąd nie znalazł podstaw do odstąpienia od zasady nakazującej obciążanie strony przegrywającej kosztami procesu (art. 98 kpc), w ocenie Sądu w sprawie niniejszej nie zachodził szczególnie uzasadniony wypadek pozwalający na odstąpienie od obciążania kosztami procesu strony na podstawie art. 102 kpc. Podkreślenia wymaga, iż wystąpienie na drogę sądową przez powoda było jak najbardziej usprawiedliwione – pozwany niewątpliwie dał powód do wytoczenia powództwa. Sam charakter działalności prowadzonej przez pozwanego w żaden sposób nie uzasadnia zastosowania wobec niego dyspozycji art. 102 kpc – pozwany jest podmiotem wchodzącym w interakcje prawne z podmiotami prowadzącymi działalność gospodarczą i powinny obowiązywać go takie same zasady odpowiedzialności cywilnoprawnej jak pozostałych uczestników obrotu gospodarczego. Traktowanie w szczególny sposób zakładów opieki zdrowotnej w stosunku do kontrahentów tylko z powodu zakresu świadczonych usług i korzystania z publicznych środków pieniężnych oznaczałoby zachwianie praw rządzących wolnym rynkiem i przerzucanie na partnerów takich placówek ryzyka niewydolności systemu ich finansowania.
Te same argumenty zdaniem Sądu nie pozwalają na uwzględnienie wniosku pozwanego w przedmiocie rozłożenia należności na raty w oparciu o dyspozycję art. 320 kpc: pozwany nie reguluje w jakimkolwiek zakresie bezspornych długów, nie podejmując faktycznie żadnych działań zmierzających do zawarcia porozumienia co do ich spłaty w przewidywalny dla wierzyciela sposób; obiektywnie działania takie uznane być muszą za przejaw nierzetelności w stosunkach zobowiązaniowych. Znany z urzędu Sądowi fakt znacznego zadłużenia pozwanego również nie stanowi okoliczności przesądzającej o zasadności wniosku o rozłożenie należności na raty – podobnie jak roszczenia formułowane przez pracowników pozwanego realizowane w trybie sporu zbiorowego. Podkreślenia wymaga, iż pozwany dysponuje stałym wpływem środków z Narodowego Funduszu Zdrowia: środki na funkcjonowanie placówek opieki zdrowotnej w istocie gwarantowane są przez Skarb Państwa, brak terminowych płatności wobec kontrahentów tego rodzaju podmiotów wynika wyłącznie z niewydolności systemu finansowania służby zdrowia oraz prawdopodobnie częściowo również nieprawidłowego zarządzania daną placówką – okoliczności te nie powinny zdaniem Sądu usprawiedliwiać żądania rozkładania należności na raty; powód jest zaś podmiotem funkcjonującym na zasadach obowiązujących na wolnym rynku, opóźnienia w płatnościach mogą skutkować dla niego utratą płynności finansowej i negatywnymi skutkami gospodarczymi.
Mając powyższe na uwadze, należało orzec jak w sentencji wyroku – na koszty procesu podlegające zasądzeniu na rzecz powoda na podstawie art. 98 kpc składała się opłata od pozwu (8 079 zł).
SSR del. Radosław Jeznach