Uzasadnienie
Działająca w imieniu małoletniej powódki B. K. jej matka A. K. wniosła o podwyższenie od pozwanego T. B. alimentów na rzecz córki do kwoty 1400 złotych miesięcznie. W uzasadnieniu podała, że od czasu ostatniej sprawy sytuacja materialna pozwanego polepszyła się. Rozszerzył on zakres prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej na wykonywanie robót ziemnych, tynków budowlanych, usługi wykończeniowo- remontowe, pokrywanie dachów, specjalistyczne roboty budowlane wymagające umiejętności wspinaczkowych. Powódka nadal pracuje na ¼ etatu jako kosmetolog za wynagrodzeniem w kwocie 420,18 zł miesięcznie. A. K. wraz z córką mieszka u swoich rodziców, którzy pomagają jej oraz ponoszą koszty utrzymania domu i nieruchomości. Matka powódki choruje na chorobę H. i astmę oskrzelową, korzysta z leczenia endokrynologicznego, urologicznego, laryngologicznego i alergicznego. Małoletnia B. jest leczona u ortodonty, alergologa i laryngologa.
Cierpi na silną alergię pokarmową, przez co jej dieta nie może zawierać cukrów, glutenu, laktozy, białka mleka krowiego. Składniki diety są kosztowne. Powódka jest przedszkolakiem, uczy się dodatkowo języka angielskiego i hiszpańskiego. Od września pójdzie do szkoły, co wiąże się z dodatkowymi kosztami zakupu wyprawki. Potrzebuje również kolejnego aparatu ortodontycznego. Miesięczne koszty utrzymania córki, matka powódki wyliczyła na kwotę 2.663,49 zł.
Pozwany – T. B. wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc m.in. iż urodziło mu się kolejne dziecko.
Sąd ustalił co następuje
Małoletnia B. K. ur. (...) jest dzieckiem A. K. i T. B.. Ugodą zawarta przed Sądem Rejonowym w Kole T. B. zobowiązał się podwyższyć alimenty na rzecz córki do kwoty po 600 zł miesięcznie, poczynając od dnia 1.02.2016 r., w miejsce alimentów ustalonych ugodą z dnia 29.01.2015 r. (dowód: akta III RC 14/16 Sądu Rejonowego w Kole)
Małoletnia B. miała wówczas 5 lat. Uczęszczała do przedszkola, za które odpłatność wynosiła 200 zł miesięcznie. Powódka uczęszczała na zajęcia dodatkowe z języka angielskiego za odpłatnością 44-55 zł miesięcznie (11 zł za godzinę), odpłatne zajęcia czytania i pisania za odpłatnością 44-55 zł miesięcznie. Od lutego 2016 r. pojawiły się problemy zdrowotne. Powódka pozostawała pod opieką: pediatry, alergologa i laryngologa, przy czym u alergologa i laryngologa była leczona prywatnie. Leki dla małoletniej kosztowały około 200 zł miesięcznie. Była również prywatnie leczona u ortodonty. Do grudnia 2015 r. nosiła aparat ortodontyczny, potem chodziła na kontrole co 2 miesiące, przy czym wizyta kosztowała 50 zł. (dowód: akta III RC 14/16 Sądu Rejonowego w Kole)
A. K. razem z córką mieszkała u swoich rodziców, z którymi prowadziła wspólne gospodarstwo domowe. Od 2013 r. pracowała w gabinecie kosmetycznym swojej matki w wymiarze ¼ etatu, za wynagrodzeniem w wysokości 393,58 zł netto. Na córkę pobierała zasiłek rodzinny w kwocie 118,00 zł. Uzyskała również jednorazowy dodatek w kwocie 100 zł z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego.
(dowód: akta III RC 14/16 Sądu Rejonowego w Kole)
T. B. z zawodu jest blacharzem samochodowym. W listopadzie 2015 r. zaczął prowadzić działalność gospodarczą jako fotograf. Na rozpoczęcie działalności uzyskał dofinansowanie z urzędu pracy, które przeznaczył na zakup sprzętu: aparatu fotograficznego, drukarki, lamp fotograficznych. Z działalności uzyskał w 2015 roku dochód w wysokości 2.112,78 zł. W roku 2016 uzyskał natomiast dochód w kwocie: 500 zł w styczniu 2016 r., 300 zł w lutym 2016 r., 600 zł w marcu 2016 r. Pozwany pracował również w okresie od września 2015 r. do lutego 2016 r. w firmie budowlanej, za wynagrodzeniem 1000 zł miesięcznie. Przed zarejestrowaniem działalności pozwany wyjeżdżał zarobkowo za granicę.
(dowód: akta III RC 14/16 Sądu Rejonowego w Kole)
Pozwany nie zawarł kolejnego związku małżeńskiego. Mieszkał z konkubiną E. K.. Dom otrzymał w 2010 r. darowizną od swoich rodziców, którzy nadal mieszkali z nim. Rodzice pomagali mu w regulowaniu bieżących rachunków. Rachunki za energię wynosiły średnio ponad 350 zł za 2 miesiące. Pozostałe koszty utrzymania domu obejmowały: rachunku za wodę w kwocie około 170 zł za 3 miesiące, podatek od nieruchomości w kwocie 97 zł kwartalnie. Poza małoletnią B. pozwany nie miał innych zobowiązań alimentacyjnych.
(dowód: akta III RC 14/16 Sądu Rejonowego w Kole)
Małoletnia B. ma obecnie 6 lat i jest uczennicą I klasy szkoły podstawowej. Powódka nadal uczęszcza na zajęcia dodatkowe z języka angielskiego oraz języka hiszpańskiego. Koszty związane z nauką języków wynoszą średnio 100 zł miesięcznie. Powódka nadal pozostaje pod kontrolą lekarską. Do alergologa jeździ do K., ale również korzysta z porad lekarskich w poradni w Ł.. Wizyta kosztuje 250 zł. Kontynuowane jest również leczenie ortodontyczne. Wizyty lekarskiej są w ramach ubezpieczenia. Powódka potrzebuje kolejnego aparatu ortodontycznego, który nie będzie refundowany. Testy alergiczne wykazały, że jest uczulona na laktozę, cukier oraz gluten. W jej diecie nie może być mleka, zup mlecznych, budyniu, kawy z mlekiem, słodyczy, pieczywa białego i wszystkiego związanego z glutenem. Małoletnia nie przyjmuje na stałe żadnych leków.
(dowód: wynik testu alergicznego k. 7-8, wynik testu na pasożyty k. 9, informacja lekarza pediatry z dnia 14.03.2017 r. k. 10, informacja dla lekarza kierującego z dnia 9.06.2016 r.k. 11, faktury VAT k. 12-13 i k.24, k.27, informacje o zamówieniu wraz z paragonem fiskalnym k. 15-16, paragony fiskalne k. 17- 23 i k. 25- 27, zaświadczenie E. for you s.c. z dnia 9.06.2017 r. k. 28, zeznania matki powódki k. 59)
A. K. nadal jest zatrudniona jako kosmetolog w wymiarze ¼ etatu i zarabia 420,18 zł netto. Razem z córką zamieszkuje u rodziców, którzy ponoszą koszty utrzymania domu oraz pomagają jej finansowo. A. K. pobiera na córkę zasiłek rodzinny w kwocie 118 zł miesięcznie oraz świadczenie wychowawcze w kwocie 500 zł. (dowód: zaświadczenia o zarobkach z dnia 22.06.2017 r. k.6, zeznania matki powódki k. 59)
T. B. w 2016 roku osiągnął dochód z działalności w wysokości 16.764,24 zł (przy przychodzie wynoszącym 18.900 zł). Pozwany zawiesił prowadzenie działalności z końcem 2016 r. z powodu zbyt małej ilości zleceń i otworzył ją ponownie we wrześniu 2017 r. Obecnie jego działalność prowadzona jest również w zakresie usług budowalnych. W okresie od września zrealizował dwa zlecenia na kwotę 2.400 zł. Jego stałe koszty związane z prowadzeniem działalności to składki na ubezpieczenie społeczne w kwocie 465,28 zł, wynagrodzenie księgowej w wysokości 100 zł. (dowód: wydruk z (...) k. 14, PIT-36 zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu w roku 2015 k. 45-52, PIT -36 zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu w roku 2016 k. 53- 58, zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu w roku 2016 k. 53-58, zeznania pozwanego k.59v)
Pozwany nadal pozostaje w nieformalnym związku, z którego w dniu (...) urodził mu się syn T.. Jego konkubina sprawuje opiekę nad dzieckiem. Pozwany mieszka ze swoimi rodzicami, w związku z czym na zmianę regulują opłaty związane z utrzymaniem domu. Pozwany spłaca kredyt, którego miesięczna rata wynosi 200 zł. Rachunki związane z utrzymaniem domu obejmują: za energię elektryczną średnio 300 zł za 2 miesiące, za wodę - średnio 200 zł za 3 miesiące zł, podatek od nieruchomości w kwocie 99 zł kwartalnie.
(dowód: potwierdzenia przelewów k. 31-32, rachunki za telefon i Internet k. 33-39, decyzja z 19.01.2017 r. w sprawie podatku od nieruchomości k. 40, faktury vat k. 41-44, zeznania pozwanego k.59v)
Sąd zważył co następuje
Matka małoletniej powódki wniosła o podwyższenie alimentów na rzecz małoletniej córki. Podstawą zgłoszonego żądania jest art. 138 kro, zgodnie z którym, w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia dotyczącego obowiązku alimentacyjnego. Przez zmianę stosunków - uzasadniającą podwyższenie alimentów - rozumiane jest istotne zwiększenie się usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego lub też zwiększenie się możliwości zarobkowych zobowiązanego do alimentacji, które to przesłanki w myśl art. 135 § 1 kro wyznaczają zakres obowiązku alimentacyjnego.
Stwierdzić należy, iż taka zmiana stosunków po stronie potrzeb małoletniego w niniejszej sprawie nastąpiła, mimo iż od zakończenia poprzedniej sprawy o alimenty a wniesieniem pozwu w niniejszej sprawie minął okres zaledwie roku i 2 miesięcy. Jak bowiem wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego małoletnia wymaga diety z uwagi na uczulenie na gluten, laktozę i cukier, a taka dieta eliminacyjna pociąga za sobą zwiększone wydatki na codzienne żywienie. Dla porównania należy wskazać, iż w zestawieniu wydatków związanych z utrzymaniem powódki w toku poprzedniej sprawy A. K. podała, iż wydatki na jedzenie wynoszą około 600 zł miesięcznie (vide: uzasadnienie pozwu k.3 akt III RC 14/16), podczas gdy obecnie według niej wzrosły one do kwoty około 1.000 zł miesięcznie (vide: uzasadnienie pozwu k.4).
Nadto małoletnia rozpoczęła naukę w szkole podstawowej, co wiąże się z dodatkowymi kosztami zakupu podręczników, ćwiczeń, przyborów szkolnych czy też opłacenia składek itp. Dodatkowym wydatkiem jest również nauka języka hiszpańskiego. Z tych przyczyn Sąd przyjął, że we wskazanym okresie nastąpił wzrost kosztów utrzymania powódki, albowiem powstały nowe wydatki związane z jej utrzymaniem. Pozostałe wydatki jak np. lekcje języka angielskiego, koszty leczenia, były już brane pod uwagę w toku sprawy III RC 14/16. Jednocześnie należy podkreślić, iż Sąd nie dał wiary matce powódki, iż całkowite koszty utrzymania powódki wynoszą ponad 2.600 zł miesięcznie. Jest to w ocenie Sądu kwota wygórowana w żaden sposób nie uwzględniająca realiów życia codziennego i dochodów jakie uzyskują rodzice małoletniej.
Obowiązek alimentacyjny, jak zaznaczono powyżej, zależy jednak także od możliwości zarobkowych osoby zobowiązanej. Sytuacja pozwanego nie uległa natomiast istotnej zmianie od zakończenia sprawy III RC 14/16. T. B. obecnie ponownie prowadzi działalność gospodarczą, po jej kilkumiesięcznym zawieszeniu. Pozwany przyznał, iż poszerzył zakres działalności, ale jednocześnie stwierdził, iż ze względu na zbyt wysokie składki ZUS, rozważa zamknięcie działalności gdy tylko minie 2 lata od momentu jej zarejestrowania. Oczywistym jest, iż pozwany będąc obciążony obowiązkiem alimentacyjnym, winien czynić starania celem utrzymania pracy, ale można zrozumieć jego argumenty, iż będzie chciał się zatrudnić na umowę o pracę, co zapewni mu większą stabilizację. Działalność prowadzoną przez pozwanego trudno poza tym uznać za intratną, skoro dochód w roku 2016 wyniósł 16.764 zł. W konsekwencji Sąd uznał, iż możliwości zarobkowe pozwanego nie uległy zmianie od zakończenia sprawy III RC 14/16.
Nadto ustalając obecnie zakres obowiązku alimentacyjnego, Sąd uwzględnił dla zachowania równowagi między wszystkimi uprawnionymi, iż pozwany posiada kolejny obowiązek alimentacyjny w związku z urodzeniem się syna T. (t.5 do art. 135 kro „Kodeks rodzinny i opiekuńczy z komentarzem” pod redakcja Janusza Pietrzykowskiego. Wydawnictwo Prawnicze 1993). W stosunku do najmłodszego dziecka, pozwany niewątpliwie realizuje swój obowiązek także poprzez sprawowanie osobistej pieczy nad dzieckiem. Ponadto zauważyć należy, iż koszty utrzymania powódki, która jest starszym dzieckiem i która rozpoczęła edukację szkolną są wyższe, niż koszty utrzymania niemowlęcia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, iż wzrost potrzeb małoletniej nie jest wystarczającą przesłanką do chociażby częściowego uwzględnienia powództwa, skoro możliwości zarobkowe pozwanego nie uległy zmianie, a nadto aktualnie poza powódką pozwany ma na utrzymaniu także 3-miesięcznego syna. Możliwości zarobkowe wyznaczają natomiast górny zakres świadczeń alimentacyjnych, choćby nawet wszystkie usprawiedliwione potrzeby uprawnionych do alimentacji nie zostały pokryte w tych granicach (wyrok SN z dnia 20.01.1972 r. III CRN 470/71, niepublikowany).
Sąd oddalił wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków J. K. i W. K. na okoliczność usprawiedliwionych potrzeb małoletniej powódki i jej sytuacji majątkowej oraz sytuacji majątkowej jej matki, albowiem skoro przeprowadzono dowód z zeznań matki powódki, które nie były kwestionowane przez pozwanego, zeznania świadków nie wniosłyby do sprawy nic istotnego.
Sąd oddalił również wniosek o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy I C 218/11, albowiem jest on nieistotny w przedmiotowej sprawie. Sąd ocenia bowiem jak uległy zmianie możliwości zarobkowe osoby zobowiązanej oraz usprawiedliwione potrzeby osoby uprawnionej w okresie od ostatniej sprawy o alimenty, a zatem od sprawy III RC 14/16.
W tym stanie rzeczy, na podstawie cytowanych przepisów, orzeczono jak w wyroku.
SSR Agnieszka Pietruszka