Uzasadnienie
Powód D. K. w pozwie skierowanym przeciwko (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wniósł o zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kwoty 12 408,19 złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 12 kwietnia 2019 r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny
W dniu 31 stycznia 2019 r. powód i pozwany zawarli umowę, zgodnie z którą powód zobowiązał się do wykonania transportu jabłek do Wielkiej Brytanii. Za wykonanie usługi powód miał uzyskać wynagrodzenie w kwocie 12.408,19 brutto. Towar został dostarczony do odbioru zgodnie z umową bez zastrzeżeń. W dniu 15 lutego 2019 r. została wystawiona przez powoda faktura VAT nr (...), która została wysłana do pozwanego w dniu 18 lutego 2019 r. Pozwany odebrał fakturę w dniu 20 lutego 2019 r. i nie uregulował płatności wystawiając w dniu 01 kwietnia 2019 r. notę obciążeniową na kwotę wynoszącą 100% stawki zlecenia netto.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie faktów wskazanych w uzasadnieniu pozwu, których pozwany w żaden sposób nie zakwestionował (uzasadnienie pozwu k – 3).
Sąd zważył co następuje
Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie i zostało oddalone w całości z następujących przyczyn.
Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest bezsporny. Pozwany pomimo zobowiązania do złożenia odpowiedzi na sprzeciw odpowiedzi nie udzielił i nie odniósł się do żądań powoda oraz jego twierdzeń więc Sąd przyjął za prawdziwe twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie.
Na podstawie art. 774 kodeksu cywilnego przez umowę przewozu przewoźnik zobowiązuje się w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa do przewiezienia ze wynagrodzeniem osób lub rzeczy.
Zgodnie z zacytowanym przepisem przewoźnik jest zobowiązany do przewiezienia osób lub rzeczy, a podmiot który zleca przewiezienie jest zobowiązany do zapłaty przewoźnikowi wynagrodzenia. Przepis ten jest ogólny i odwołuje się do umowy, która powinna określić szczegóły wykonania przewozu przez przewoźnika i dokonania zapłaty przez podmiot zlecający przewóz. Zawarta między stronami umowa może m.in. określić sytuacje, w których pomimo prawidłowego wykonania umowy przewozu podmiot zlecający jej wykonanie będzie zwolniony z obowiązku zapłaty wynagrodzenia przewoźnikowi.
Powód wywodzi swe roszczenie z zawartego przez strony i wykonanego przez niego zlecenia transportowo-spedycyjnego z dnia 31 stycznia 2019 r.
Na podstawie pkt 9 podpunkt 11 zlecenia transportowo - spedycyjnego z dnia 31 stycznia 2019 r. obowiązkiem zleceniobiorcy (w przedmiotowej sprawie powoda) jest doręczenie zleceniodawcy (w przedmiotowej sprawie pozwanemu), podpisanej faktury za wykonanie zlecenia wraz z oryginalnymi potwierdzonymi przez nadawcę i odbiorcę wszystkimi dokumentami dotyczącymi realizacji zlecenia oraz podpisaną kopią niniejszego zlecenia najpóźniej w ciągu 7 dni od rozładunku.
W myśl pkt 9 podpunkt 14 zlecenia transportowo - spedycyjnego przekroczenie terminu na dostarczenie dokumentów przewozowych (pkt 11 zlecenia), niezależnie od przyczyn, jest równoznaczne ze zgodą przewoźnika na potrącenie do 100% stawki zlecenia. Zleceniodawca zastrzega sobie prawo wydłużenia terminu płatności do zakończenia wyjaśnienia okoliczności związanych z zaginięciem lub uszkodzeniem przesyłki, bądź opóźnieniem w dostawie, oraz do potrącenia z wynagrodzenia kwoty stanowiącej równowartość odszkodowania.
Zgodnie z twierdzeniami wskazanym w pozwie towar został dostarczony do odbioru w dniu 08 lutego 2019 r. natomiast dokumenty dotyczące realizacji zlecenia zostały doręczone pozwanemu w dniu 20 lutego 2019 r. Nie ma więc żadnych wątpliwości, że powód uchybił terminowi wskazanemu w pkt 9 podpunkt 11 zlecenia transportowego co zgodnie z pkt 9 podpunkt 14 jest równoznaczne ze zgodą powoda na potrącenie przez pozwanego 100% stawki zlecenia.
W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że postawę pozwanego należy traktować jako nadużycie prawa, które nie powinno korzystać z ochrony, zwłaszcza że pozwany nie poniosła żadnego uszczerbku w swoim majątku na skutek otrzymania dokumentów 3 dni po terminie.
Zgodnie z art. 5 kodeksu cywilnego nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony.
Odnosząc się do zarzutu nadużycia prawa to w orzecznictwie i doktrynie reprezentowany jest pogląd, że w sprawach wynikających z umów nie jest wykluczone stosowanie konstrukcji nadużycia prawa ale podkreślić przy tym trzeba, że przepis art. 5 k.c powinien być stosowany niezwykle ostrożnie. Zakres zastosowania tej wyjątkowej normy powinien być wąski, gdyż inaczej udaremniony zostałby cel przepisów o umowach, zgodnie z którym umów należy dotrzymywać. Klauzula z art. 5 kc nie jest nadrzędna w stosunku do innych uregulowań, lecz jest wyjątkiem czyniącym wyłom w prawach podmiotowych i jako taka powinna być interpretowana ściśle.
Zauważyć należy, że powód i pozwany są przedsiębiorcami a zastrzeganie w umowach między przedsiębiorcami prawa do potracenia wynagrodzenia nie jest niczym szczególnym i jest praktyką często stosowaną. Zapisy takie nie są sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa stron lecz mają na celu ułatwienie przedsiębiorcom prowadzenie działalności gospodarczej.
W przypadku jaki zaistniał w przedmiotowej sprawie niezależną od jakichkolwiek przyczyn przesłanką do potrącenia wynagrodzenia jest wystąpienie warunków uzgodnionych przez strony w umowie co faktycznie miało miejsce i nie ma znaczenia czy pozwany poniósł jakąkolwiek szkodę.
Nie ma wątpliwości, że dla prawidłowego funkcjonowania przedsiębiorców bardzo istotny jest szybki obieg dokumentów który umożliwia im m.in. terminowe regulowanie należności publicznoprawnych (podatków). Dlatego skorzystanie przez pozwanego z przysługującego mu zgodnie z umową prawa podmiotowego do potrącenia wynagrodzenia nie można uznać za nadużycie prawa. Pozwany dokonał potrącenia do czego był w pełni uprawniony zgodnie z warunkami umowy, które powód 3 przyjmując zlecenie zaakceptował. Dlatego w ocenie Sądu biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy roszczenie powoda nie zasługuje na uwzględnienie.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jako w sentencji.
Sędzia Rafał Rogiński 4