Uzasadnienie
Powódka A. W. wystąpiła z pozwem przeciwko pozwanemu o zapłatę kwoty 20.000,00 zł z odsetkami ustawowymi i kosztami procesu tytułem zadośćuczynienia za krzywdę, jakiej doznała w wyniku naruszenia dóbr osobistych w związku ze śmiercią dziadka która nastąpiła wskutek wypadku komunikacyjnego z dnia 19.12.2007 r., którego sprawcę zdarzenia łączyła z pozwanym umowa ubezpieczenia OC od szkód komunikacyjnych.
Pozwany Towarzystwo (...) SA w W. w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zwrot kosztów procesu. Zakwestionował roszczenie zarówno co do zasady jak i co do wysokości.
Podniósł, iż zmarły był dla powódki krewnym w drugim pokoleniu, posiadał bliższą rodzinę (żonę, dzieci). Powódka w chwili jego śmierci była osobą dorosłą a od zdarzenia upłynęło 8 lat, zamieszkiwali w innych miejscowościach, nie prowadzili wspólnego gospodarstwa domowego. W ocenie pozwanego powódka nie sprostała spoczywającemu na niej ciężarowi dowodu i nie wykazała na czym polega specjalna więź łącząca ją z dziadkiem i tego jak śmierć dziadka miałaby wpłynąć na jej życie. Wskazał, iż w wyniku śmierci dziadka powódka nie została osamotniona, ponieważ posiada swoją rodzinę i jej życie w żaden sposób nie zostało uzależnione od kontaktów z nim. Nie wykazała nadto by leczyła się w poradni zdrowia psychicznego czy też by zostały jej przepisane leki antydepresyjne wspomagające ujemne przeżycia psychiczne.
Sprzeciwił się zasądzeniu odsetek ustawowych od daty wcześniejszej niż data wyrokowania.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny
19.12.2007 r. na trasie K. – R. doszło do wypadku drogowego, którego sprawca J. P. był ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej u poprzednika prawnego pozwanego. Kierując pojazdem marki F. (...) o nr rej. (...), wskutek zastosowania błędnej taktyki i techniki pokonywania łuku wprowadził kierowany przez siebie pojazd w poślizg i w konsekwencji utracił panowanie nad nim, w wyniku czego siedzący na fotelu pasażera J. S. poniósł śmierć wskutek mnogich, wielonarządowych obrażeń ciała. Został za ten czyn skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Słupsku z 16.VII.2008r. na karę jednego roku i sześciu miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 4 lat.
/ dowód: wyrok k. 17 /.
J. S. był drugim mężem S. S. - babci A. W., czyli nie był dziadkiem biologicznym powódki.
/ bezsporne /.
Powódka za życia J. S. mieszkała w K. wraz z matką a on w innej miejscowości wraz z żoną i wnukami. Powódka widziała się z nim co 2 – 3 tygodnie, przy czym zarówno powódka z matką odwiedzała babcię i jej drugiego męża jak też dziadkowie przyjeżdżali do ich domu, dzwoniła też do nich 2-3 razy w tygodniu. Pomagała dziadkom, jeździła do nich posprzątać w ich domu, umyć okna,, szczególnie w okresie przedświątecznym. Spotykali się na rodzinnych uroczystościach. Kiedy powódka rozpoczęła pracę zawodową rzadziej odwiedzała dziadków, kontakt z nimi utrzymywała telefonicznie. W chwili jego śmierci miała 20 lat a po jego śmierci założyła rodzinę, urodziła dziecko. Odwiedza grób dziadka raz w miesiącu.
/ dowód: zeznania śwd. śwd. S. S. k. 49 – 50, czas nagrania 00:04:14 - 00:14:49,. A. S. k. 50, czas nagrania 00:17:35 – 00:31:55,wyjaśnienia powódki k. 51 – 52 czas nagrania 00:31:55 – 1:00:21 /.
Sąd zważył co następuje
wypadek komunikacyjny miał miejsce 19.XII.2007r., w wyniku którego J. S. poniósł śmierć, czyli przed wejściem w życie art. 446§4 kc tj. 3.VIII.2008r., stanowiącego podstawę do dochodzenia od zobowiązanego zadośćuczynienia za śmierć osoby najbliższej.
Pozwany w odpowiedzi na pozew podnosił iż do czasu wejścia w życie art. 446§4 kc, nie było możliwości dochodzenia zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej, bowiem mógł być zastosowany jedynie w odniesieniu do zdarzeń mających miejsce po jego wejściu w życie.
Stanowisko pozwanego nie jest zasadne, bowiem za skutki zdarzeń które wystąpiły w okresie poprzedzającym obowiązywanie powyższego przepisu, obowiązany do ich naprawienia również odpowiadał ale na podstawie art. 448 kc w zw. z art. 24 §1 kc, Najbliższemu członkowi rodziny zmarłego przysługuje na podstawie art. 448 kc w zw. z art. 24 § 1 kc zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę, gdy śmierć nastąpiła na skutek deliktu, który miał miejsce przed dniem 3 sierpnia 2008 r. (vide wyrok SN z dnia 11 maja 2011 roku, sygn. akt I CSK 621/10, LEX nr 848128).
Ponadto zadośćuczynienie dochodzone na podstawie art. 448 kc ma na celu złagodzenie krzywdy doznanej na skutek naruszenia dobra osobistego w postaci więzi rodzinnej. Natomiast przepis obecnie obowiązujący tj. art. 446§4 kc zezwala na uzyskanie zadośćuczynienia od osoby odpowiedzialnej za śmierć osoby bliskiej bez potrzeby wykazywania jakichkolwiek dodatkowych przesłanek poza wymienionymi w tym przepisie / wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 6.V.2016r. I ACa 80/16, Lex nr 2071294 /.
W tym przypadku powódka była uprawniona wystąpić z żądaniem zadośćuczynienia, tym bardziej iż śmierć J. S. nastąpiła w wyniku przestępstwa popełnionego przez sprawcę wypadku, który został skazany na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności i za którego odpowiedzialność ponosi pozwany na podstawie art. 98 ust.1 pkt. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych / Dz. U. 2003r. nr 124, poz.1152 ze zm./.
Katalog dóbr osobistych wymieniony w art. 23 kc ma on charakter otwarty. W orzecznictwie przyjmuje się, że ochroną przewidzianą w art. 23 oraz w art. 24 k.c. objęte są wszelkie dobra osobiste rozumiane jako pewne wartości niematerialne związane z istnieniem i funkcjonowaniem podmiotów prawa cywilnego, które w życiu społecznym uznawane są za doniosłe i zasługujące na ochronę. Jednym z nich jest więź rodzinna.
W ocenie Sądu przyznanie zadośćuczynienia za naruszenie dobra osobistego ma charakter całościowy, obejmuje cierpienia psychiczne z powodu śmierci osoby najbliższej, przy czym krzywda związana ze zgonem dziadka, w przypadku powódki niewątpliwie miała miejsce, jednak podstawowym znaczeniem dla wysokości zadośćuczynienia jest rozmiar doznanej krzywdy, decydujący jest przeżyty ból, cierpienie po stracie.
Wprawdzie powódka wyjaśniała na czym polegała szczególna więź rodzinna łącząca ją z dziadkiem, jej zdaniem dziadek traktował ją szczególnie, nie umiała jednak wskazać na czym polegała ta „szczególność „ poza tym iż była najstarszą wnuczką i miała „ ciągutki „ do dziadka. Twierdziła że kiedy zjawiała się u dziadka to była wokół niej „ otoczka „ czuła się wyróżniona. Jednocześnie wskazała iż dziadek z innymi wnukami też rozmawiał i bawił się, bardzo lubił przebywać z dziećmi, był nimi zainteresowany.
Również świadkowie zawnioskowani przez powódkę, w tym ciocia powódki A. S. (1) zeznała iż dziadek powódki traktował wszystkich wnuków jednakowo a miał ich kilkoro, jak też że śmierć dotknęła wszystkich i każdy na swój sposób ją przeżywał. Z kolei babcia powódki, jak wynika z jej zeznań, wskazywała na więź łączącą powódkę z dziadkiem w okresie kiedy powódka była dzieckiem, świadczy o tym jej zeznanie, kiedy twierdzi że dziadek bawił się z powódką, kupił jej tornister i zeszyty.
Tymczasem, należy mieć na uwadze, że powódka w chwili śmierci dziadka była osobą dorosłą, pracowała zawodowo a więc była osoba ukształtowaną i z tego powodu ich kontakty osobiste osłabły. Ocena powódki co do szczególnego traktowania jej przez dziadka jest subiektywna, skoro dziadek miał kilkoro wnuków i wszystkich traktował jednakowo, o czym wspominała świadek A. S.. Sama powódka wskazała też że dziadek lubił przebywać z dziećmi i był nimi zainteresowany. Zatem krzywda powódki wynikająca z przedwczesnego zerwania więzi rodzinnej nie odbiegała od typowego przypadku. Powódka nie mieszkała z dziadkiem, w chwili śmierci mogła liczyć na wsparcie rodziców z którymi mieszkała.
Nie można też pominąć faktu iż minęło 9 lat od tragicznej śmierci dziadka, wobec tego powódka zdążyła już oswoić się z nową sytuacją, zresztą po śmierci dziadka założyła rodzinę, urodziła dziecko. Nawet jeśli odwiedza jego grób i wspomina często dziadka to wspomnienie zmarłego będzie jej towarzyszyło w dalszym ciągu, stanowi to naturalny element życia każdego dorosłego człowieka, poza tym odwiedzanie grobu jest czymś normalnym i typowym w polskiej obyczajowości.
Powódka powoływała się na ugodę którą zawarł pozwany z innymi członkami rodziny powódki tj. z wnuczkami zmarłego o nazwisku M.. Jednak należy mieć na uwadze, co słusznie podkreślił pozwany, że wnuczki były dziećmi, mieszkały wspólnie z dziadkiem, poza tym trauma z powodu śmierci osoby najbliższej jest „ łatwiejsza „ do zniesienia przez osobę dorosłą i powoduje mniejsze skutki w psychice takiej osoby niż w przypadku dzieci które mieszkały na co dzień z dziadkiem, którego nagle zabrakło.
Mając na uwadze powyższe należało powództwo oddalić jako bezzasadne.
O kosztach orzeczono w myśl art. 108§1 102 kpc.
Mimo przegranego procesu sąd nie obciążył powódki kosztami procesu, mając na uwadze jej sytuację materialną, powódka wspólnie z mężem pracują, mają na utrzymaniu jedno dziecko. Wynagrodzenia ich są niewielkie, łącznie dysponują kwotą 2.560,00 zł miesięcznie a przy uwzględnieniu wszystkich opłat, w tym opłaty za przedszkole w kwocie 450,00 zł, pozostaje na bieżące utrzymanie kwota ok. 370,00 zł.