Uzasadnienie
Sąd Okręgowy w Toruniu postanowieniem z dnia 29 czerwca 2015r. w sprawie II K 53/15 umorzył postępowanie w przedmiocie wydania wyroku łącznego w stosunku I. J. (1) w zakresie połączenia kar pozbawienia wolności orzeczonych w sprawach Sądu Wojewódzkiego w Toruniu z dnia 14 lipca 1982r. II K 38/82 oraz w sprawie Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 10 września 1982r. II K 452/82; oraz w zakresie połączenia kar pozbawienia wolności orzeczonych w sprawie Sądu Wojewódzkiego w Toruniu II K 38/82 z karami orzeczonymi w sprawach Sądu Rejonowego w Toruniu o sygn. II K 671/85, II K 709/89, II K 1416/91, II K 509/03 i II K 322/03, Sadu Rejonowego we Włocławku II K 1010/91, Sadu Rejonowego w Bydgoszczy IV K 276/94 i Sądu Rejonowego e Chełmży II K 185/98.
Tym samym postanowieniem Sąd Okręgowy w Toruniu stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał Sądowi Rejonowemu w Toruniu jako właściwemu miejscowo ii rzeczono do wydania wyroku łącznego w sprawach Sądu Rejonowego w Toruniu o sygnaturach II K 671/85, II K 709/98, II K 1416/91, II K 509/03, II K 322/03, Sadu Rejonowego we Włocławku II K 1010/91, Sądu Rejonowego w Bydgoszczy IV K 276/94, Sądu Rejonowego w Chełmnie II K 185/98.
(dowód: postanowienie k. 67- 71)
I. J. (1) został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 10 października 1985 r. w sprawie II K 671/85 za przestępstwo z art. 215 § 1 dkk w zw. z art. 60 § 1 dkk i art. 58 dkk popełnione w okresie od 1 lutego 1985r. do 22 marca 1985r. na karę 3 lat pozbawienia wolności oraz grzywnę w kwocie 100.000 złotych. Po raz kolejny I. J. (1) został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 25 października 1989r. w sprawie II K 709/89 za przestępstwo z art. 203 § 2 dkk, art. 208 dkk w zw. z art. 10 § 2 dkk, art. 58 dkk i art. 60 § 1 dkk popełnione w okresie od maja do 19 czerwca 1989 roku na karę 2 lat pozbawienia wolności praz grzywnę w kwocie 150.000 złotych.
(dowód: wyrok k. 40-41)
Wyrokiem Sądu Rejonowego we Włocławku z dnia 24 października 1991r. sygn. akt II K 1010/91 I. J. (1) został skazany za przestępstwo z art. 208 dkk w zw. z art. 60 § 1 dkk i art. 36 § 2 i 3 dkk popełnione w okresie od 5 do 16 lipca 1991 roku na karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w kwocie 1.500.000 złotych.
(dowód: wyrok k. 100-101)
Oprócz powyższych wyroków I. J. (1) został skazany także wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 28 lutego 1992r. sygn. akt II K 1416/91 za przestępstwo z art. 208 dkk w zw. z art. 60 § 1 dkk popełnione w okresie od 26 czerwca 1991r. do 14 listopada 1991r. na karę 3 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę 800.000 złotych.
(dowód: wyrok k. 48-50)
I. J. (1) został skazany także wyrokiem Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 13 czerwca 1994r. sygn. akt IV K 276/94 za przestępstwo z art. 256 § 1 dkk popełnione w dniu 22 stycznia 1994r. na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności.
(dowód: wyrok k. 30)
I. J. (1) został ponownie skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Chełmnie z dnia 24 lipca 1998r. sygn. akt II K 185/98 za przestępstwo z art. 203 § 1 dkk w zw. z art. 60 § 1 dkk popełnione w dniu 2 maja 1998r. na karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat próby, postanowieniem Sadu Rejonowego w Chełmnie z dnia 24 maja 1999r. zarządzono wykonanie kary pozbawienia wolności.
(dowód: wyrok k. 25-26)
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 8 października 2003r. sygn. akt II K 509/03 I. J. (1) został skazany za przestępstwo z art. 13 § 2 kk w zw. z art. 286 § 11 kk w zw. z art. 64 § 1 kk popełnione w dniu 10 maja 1999r. na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz za przestępstwo z art. 279 § 1 kk, 13 § 1 kk w z.w z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 2 kk w zw. z art. 12 kk popełnione w dniu 18 czerwca 1999r. na karę 1 roku i 1 miesiąca pozbawienia wolności, wymierzono skazanemu karę łączną w wymiarze 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności.
(dowód: wyrok k.51-53)
Ostatnim z rozpatrywanych wyroków- wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 19 sierpnia 2014r. sygn. akt II K 322/03 I. J. (1) został skazany za przestępstwo z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk popełnione dniu 14 września 2001r. na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności.
(dowód: wyrok k. 96)
Zgodnie z treścią art. 569 § 1 kpk właściwym do wydania wyroku łącznego jest Sąd, który wydał ostatni wyrok skazujący w pierwszej instancji, w sytuacji gdy zachodzą warunki do orzeczenia kary łącznej w stosunku do osoby prawomocnie skazanej wyrokami różnych sądów. Ze względu na to, że ostatni wyrok skazujący w I instancji wydał Sąd Rejonowy w Toruniu w dniu 19 sierpnia 2014r. r. właściwym do orzekania w przedmiocie wydania wyroku łącznego będzie właśnie ten Sąd.
Warunki orzeczenia kary łącznej przewiduje art. 85 kk zgodnie, z którym orzeczenie kary łącznej może nastąpić wówczas, kiedy sprawca popełnił dwa lub więcej przestępstw zanim zapadł pierwszy chociażby nieprawomocny wyrok, co do któregokolwiek z tych przestępstw i wymierzono za nie kary tego samego rodzaju albo inne podlegające łączeniu. Sąd orzeka karę łączną biorąc za podstawę kary z osobna wymierzone za zbiegające się przestępstwa.
W powyższej sprawie Sąd zdecydował, że przesłanki do wydania wyroku łącznego zostały spełnione odnośnie czynów objętych wyrokami Sądu Rejonowego w Toruniu w sprawach: o sygn. akt II K 509/03 i II K 322/03, gdyż wszystkie te przestępstwa zostały popełnione przed datą wydania pierwszego wyroku, a mianowicie przed dniem 8 października 2003 (wyrok w sprawie II K 509/03). Ostatnie przestępstwo zostało popełnione w dniu 14 września 2001r. (wyrok w sprawie II K 322/03).
Natomiast odnośnie do wyroków Sądu Rejonowego w Toruniu w sprawach: II K 671/85, II K 709/98, II K 1416/91, oraz wyroku Sądu Rejonowego we Włocławku II K 1010/91 i wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy IV K 276/94 oraz wyroku Sądu Rejonowego w Chełmnie II K 185/98 postępowanie w kwestii wyroku łącznego zostało umorzone, albowiem nie istniały warunki do połączenia tych wyroków- z uwagi na niespełnienie warunków o których mowa w art. 85 kk. Pierwszy wyrok w sprawie SR w Toruniu II K 671/85 został wydany w dniu 10.10.1985r., zaś przestępstwo za które I. J. został skazany kolejnym wyrokiem II K 709/89 zostało przez niego popełnione w dniu 25.10.1989r. Po raz kolejny I. J. został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego we Włocławku z dnia 24.10.1991r. sygn.. akt II K 1010/91, zaś kolejne przestępstwo za które wymieniony został skazany następnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu II K 1416/91 zostało popełnione w okresie od 26 czerwca 1991r. do 14 listopada 1991r. Połączeniu z tych samych powodów nie podlegały kary orzeczone dwoma kolejnymi wyrokami- Sądu Rejonowego w Bydgoszczy IV K 276/94 i Sądu Rejonowego w Chełmnie II K 185/98.
Kryteria łączenia kar w wyroku łącznym określa art. 86 kk. Zgodnie z tym przepisem Sąd wymierza karę łączną w granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy. W niniejszej sprawie kara łączna pozbawienia wolności mogła być orzeczona, w granicach 1 roku i 1 miesiąca pozbawienia wolności przy zastosowaniu pełnej absorpcji (tj. od najwyższej z jednostkowych kar wymierzonych) do ich sumy tj. 2 lat i 7 miesięcy pozbawienia wolności.
Sąd wydając wyrok łączny może wymierzyć karę łączną stosując zasadę pełnej absorpcji jak i zasadę pełnej kumulacji biorąc dodatkowo pod uwagę „ czy pomiędzy poszczególnymi czynami, za które wymierzono te kary, istnieje ścisły związek podmiotowy lub przedmiotowy, czy też związek ten jest dość odległy lub w ogóle go brak, a ponadto(…) czy okoliczności, które zaistniały już po wydaniu poprzednich wyroków, przemawiają za korzystnym lub niekorzystnym ukształtowaniem kary łącznej [Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 14 września 2006 r. sygn. akt II AKa 244/06].
Sąd szczegółowo analizował wiele okoliczności mających wpływ na wymiar kary łącznej. Podkreślić w tym miejscu należy, że w czasie orzekania w przedmiocie wydania wyroku łącznego skazany nie przebywał w Zakładzie Karnym albowiem nie powrócił s przepustki z której korzystał w okresie od dnia 9.10.2015r. do dnia 11.10.2015r. w czasie odbywania kary pozbawienia wolności w sprawie II K 509/03 od dnia 26 maja 2014r. Nie można tracić także z pola widzenia tego, że skazany od lat osiemdziesiątych notorycznie wchodził w konflikt z prawem, regularnie odbywając kary pozbawienia wolności. W swoim wniosku o wydanie wyroku łącznego skazany zapewniał, że ma obecnie 52 lata i inaczej myśli, chce normalnie żyć i pracować.
Jednocześnie jak skorzystał z przepustki udzielonej mu w czasie odbywania kary pozbawienia wolności w sprawie II K 509/03, to z niej nie wrócił. Trudno zatem poważnie traktować zapewnienia skazanego co do chęci zmiany życia na zgodne z prawem. Wola szybszego zakończenia odbywania kary pozbawienia wolności zdaje się towarzyszyć większości, jak nie wszystkim odbywającym karę pozbawienia wolności, jednakże nie upoważnia ona do samodzielnego podejmowania decyzji o zakończeniu odbywania kary. Możliwym jest, że skazany nie wracając z przepustki, po raz kolejny złamał prawo. W tym zakresie jednak musi przesądzić sąd.
Z drugiej strony należy zauważyć, że istnieją krótkie odstępy czasowe pomiędzy poszczególnymi czynami które z kolei przemawiają za istnieniem ścisłego związku pomiędzy przestępstwami. Z tego powodu, sąd zdecydował się zastosować częściowo zasadę absorpcji z przewagą jednak kumulacji. Zatem ostatecznie wymierzona została skazanemu I. J. (1) kara łączna w wysokości 2 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności.
Sąd orzekł także, że pozostałe orzeczenia zawarte w łączonych wyrokach podlegają odrębnemu wykonaniu.
Po myśli art. 577 kpk na poczet orzeczonej kary łącznej sąd zaliczył skazanemu okres odbywania kary pozbawienia wolności w sprawie II K 503/03 SR w Toruniu od dnia 26 maja 2014r. do dnia 9.10.2015r.
Na podstawie § 2 ust. 3 i § 14 ust. 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.) zasądzono od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Toruniu – na rzecz adw. M. K. kwotę 144,- zł powiększoną o stawkę podatku VAT tytułem kosztów pomocy prawnej udzielonej skazanemu z urzędu,
Prawidłowości ustaleń sądu we wskazanym powyżej zakresie nie może deprecjonować fakt, iż z dniem 1 lipca 2015r. nastąpiła zmiana regulacji dotyczącej m.in. wyroków łącznych. Należy bowiem wskazać, iż w myśl art. 19 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r (Dz. U. z 2015 r., poz.396) o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych ustaw przepisów rozdziału IX ustawy o karze łącznej, nie stosuje się do kar prawomocnie orzeczonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, chyba że zachodzi potrzeba orzeczenia kary łącznej w związku z prawomocnym skazaniem po dniu wejścia tej ustawy. Oznacza to, iż w przypadku skazanego nie stosuje się przepisów o karze łącznej obowiązujących od dnia 1 lipca 2015 r.
O kosztach sądowych Sąd orzekł na podstawie art. 624 § 1 kpk oraz art. 17 ust. 1 ustawy z 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych (tekst jednolity Dz. U. z 1983 r., Nr 49, poz.223 ze zm.) uznając, iż uiszczenie stosownych kosztów sądowych na rzecz Skarbu Państwa byłoby dla oskarżonego nadmiernym obciążeniem