Uzasadnienie
Powódka Gmina M. T. – Zakład Gospodarki Mieszkaniowej w T. wniosła pozew w którym domagała się nakazania pozwanemu M. K. wydania pomieszczenia gospodarczego nr (...) o powierzchni 7,03 m², położonego w oficynie budynku przy ul. (...) w T., działka nr (...), obręb (...) w stanie wolnym. Domagano się także zasądzenia kosztów procesu.
W uzasadnieniu wskazano, że gmina jest właścicielem działki nr (...), na niej położona jest oficyna, w oficynie natomiast wydzielone są pomieszczenia gospodarcze. M. K., który jest z kolei właścicielem lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w budynku frontowym przy ulicy (...) w T., zajmuje bez tytułu prawnego pomieszczenie gospodarcze nr (...) położone w oficynie.
Prezydent Miasta T. 10 marca 2021 r. wyraził zgodę na przeprowadzenie podziału geodezyjnego nieruchomości i przygotowanie powstałej działki (zabudowanej budynkiem oficynowym) położonej przy ulicy (...) w T. do sprzedaży. Prezydent zobowiązał ZGM w T. do podjęcia działań mających na celu wykwaterowanie osób użytkujących bezumownie lokale i pomieszczenia w oficynie.
Pozwany został wezwany do dobrowolnego wydania pomieszczenia w terminie 30 czerwca 2021 r., jednak nie wydał go stronie powodowej w stanie wolnym.
Pozwany wniósł o oddalenie powództwa.
Podniósł, że posiada tytuł prawny do pomieszczenia w oficynie, nabył je bowiem aktem notarialnym z 3 czerwca 1997r. (w § 4 ww. aktu zadysponował tym lokalem).
Z ostrożności podniósł zarzut naruszenia przez powódkę zasad współżycia społecznego oraz wskazał na służebną rolę gminy wobec jej mieszkańców. Wskazał, iż powództwo winno zostać oddalone na podstawie art. 5 k.c.
Sąd ustalił, co następuje
Gmina M. T. jest właścicielem nieruchomości położonej przy ul. (...) w T., dla której Sąd Rejonowy w Toruniu prowadzi księgę wieczystą o numerze (...). W skład nieruchomości wchodzą działki nr (...).
Na działce (...) znajduje się budynek gospodarczy w którym znajdują się oficyny z których korzystają osoby zajmujące lokale mieszkalne w budynku mieszkalnym pod tym samym numerem. Pozwany zajmuje pomieszczenie nr (...) o powierzchni 5,44 m².
dowód: wydruk z elektronicznej księgi wieczystej (...) – k. 6-7
Pozwany M. K. jest wraz z żoną E. właścicielem lokalu mieszkalnego nr (...) o powierzchni 116,81 m ² położonego w budynku frontowym przy ul. (...) w T., znajdującym się na działce nr (...). Pozwany nabył wyżej opisany lokal mieszkalny od Gminy M. T. po ustanowieniu odrębnej własności lokalu – aktem notarialnym z 3 czerwca 1997r.
W § 4 wyżej opisanego aktu M. i M. małżonkowie K. ustanowili służebność osobistą na rzecz J. i K. L. małżonków S. polegającą na prawie korzystania m.in. z dwóch pokoi o łącznej powierzchni 41,04 m ²oraz korzystania z pomieszczeń piwnicznych. Pozwany nieodpłatnie zajmuje pomieszczenie gospodarcze nr 7 w oficynie przy ul. (...) w T..
dowód: kopia aktu notarialnego k. 35-40 10 marca 2021 r. Prezydent Miasta T. wydał decyzję o numerze (...) w przedmiocie wyrażenia zgody na:
- - przeprowadzenie podziału geodezyjnego nieruchomości przy ul. (...) w T. i zaproponowanie Wspólnocie Mieszkaniowej budynku frontowego nabycia powstałej w wyniku podziału działki o pow. 280 m², otaczającej budynek Wspólnoty,
- - przygotowanie działki powstałej w wyniku podziału, zabudowanej budynkiem oficynowym o powierzchni 379 m² do sprzedaży w trybie przetargu ustnego nieograniczonego.
Prezydent zobowiązał jednocześnie Zakład Gospodarki Mieszkaniowej w T. do podjęcia działań mających na celu wykwaterowanie osób użytkujących bezumownie lokale i pomieszczenia zlokalizowane w budynku oficyny.
dowód: wyciąg z protokołu nr (...) – k. 10-10v
Pismem z dnia 21 maja 2021 r. Zakład Gospodarki Mieszkaniowej wezwał pozwanego M. K. do opróżnienia bezumownie użytkowanego pomieszczenia gospodarczego nr (...) o powierzchni 7,03 m ² przy ul. (...) w terminie do 30 czerwca 2021 roku. Pozwana nie uczynił powyższego.
dowód: wezwanie – k. 13
W tutejszym sądzie toczyła się sprawa z powództwa Wspólnoty Mieszkaniowa ul. (...) w T. przeciwko Gminie M. T. o ustalenie istnienia stosunku prawnego tj. umowy przeniesienia posiadania samoistnego na Wspólnotę Mieszkaniową pomieszczeń przynależnych – piwnic do nieruchomości przy ul. (...), znajdujących się w oficynie, ewentualnie o zobowiązanie pozwanej w trybie art. 64 § 1 k.c. do zawarcia umowy przeniesienia posiadania na Wspólnotę Mieszkaniową piwnic, alternatywnie przeniesienie własności piwnic na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej za wynagrodzeniem w myśl art. 231 § 1 k.c. Powództwo zostało prawomocnie oddalone.
dowód: sprawa X C 760/22 tut. sądu, znana obu stronom
Sąd zważył, co następuje
Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie dokumentów przedłożonych przez strony, których prawdziwość nie była kwestionowana.
Na podstawie art. 235² § 1 pkt 2 k.p.c. Sąd pominął dowód w postaci zeznań świadków oraz przesłuchania pozwanego, bowiem okoliczności na które mieli zeznawać były niesporne. Dotyczyło to także faktu, że pozwany korzysta ze spornego pomieszczenia.
W ocenie sądu stanowisko strony pozwanej, iż posiada tytuł prawny do pomieszczenia gospodarczego nr (...), znajdującego się w oficynie nie jest zasadne.
Pozwany wywodzi to prawo z faktu zakupu lokalu mieszkalnego a precyzyjniej z faktu ustanowienia w kolejnych punktach służebności m.in. tego pomieszczenia na rzecz członków rodziny. Analiza aktu notarialnego z 3 czerwca 1997r. wskazuje w ocenie sądu, że pozwany nabył jedynie lokal mieszkalny nr (...) składający się z czterech pokoi, dwóch kuchni, łazienki, przedpokoju i spiżarni o łącznej powierzchni 116,81 m ².
Nie nabył natomiast pomieszczenia gospodarczego, którego dotyczy spór.
Fakt, że pozwany w tym samym akcie notarialnym w którym kupił lokal mieszkalny, jednocześnie ustanowił służebność osobistą polegającą m.in. na prawie korzystania z pomieszczenia gospodarczego, nie spowodował, że pozwany stał się właścicielem tego pomieszczenia. Pozwany bowiem i to należy podkreślić nie nabył 3 czerwca 1997r. pomieszczenia gospodarczego nr (...) znajdującego się w budynku oficyny.
Lokal mieszkalny, który był przedmiotem tej umowy (wraz z właściwym udziałem we własności części wspólnych budynku) został opisany jako lokal o powierzchni 116,81 m ². Z protokołu pomiaru powierzchni i opisu instalacji technicznych lokalu mieszkalnego nr (...) wynika, że ogólna powierzchnia lokalu nr (...) wynosi 116,81. Na tą powierzchnię składają się:
- - 4 pokoje mieszkalne o łącznej powierzchni 86,19 m ²
- - kuchnie, łazienkę i spiżarnię o łącznej powierzchni 30,62 m ²
Wskazano co prawda w pewnym miejscu piwnicę o powierzchni 6,60 m ² (jak należy rozumieć jest to pomieszczenie w oficynie, bo budynek nie jest podpiwniczony) i jest to właśnie sporne pomieszczenie. Fakt umieszczenia ww. pomieszczenia w protokole pomiaru powierzchni i opisu instalacji technicznych lokalu mieszkalnego nr (...) nie może stanowić argumentu potwierdzającemu tytuł prawny do lokalu oficyny. Protokół pomiaru wskazywał, jak określa jego nazwa, pomiar powierzchni lokalu, którym dysponował pozwany.
Okoliczność, że dysponował on lokalem nr (...) w oficynie jest bezsporna.
Wracając zaś do kwestii ustanowienia służebności, to, że pozwany złożył takie oświadczenie, mimo braku tytułu do lokalu w oficynie, nie odniosło żadnego skutku w kwestii zmiany po stronie właściciela.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę na fakt, że wspólnota starała się na drodze sądowej ustalić, że członkowie wspólnoty mieszkaniowej (...) mają tytuł prawny do lokalu, bądź mogą posiadać lokale w oficynie. Powództwo w tym zakresie zostało prawomocnie oddalone.
Strona pozwana korzystała przez wiele lat z pomieszczenia znajdującego się w oficynie. Czyniła to za wiedzą i zgodą strony powodowej. Sytuacja uległa zmianie po decyzjach Prezydenta Miasta T. w przedmiocie podziału nieruchomości i przygotowania do sprzedaży.
Pozwany po wezwaniu do dobrowolnego wydania pomieszczenia miał wiedzę o zmianie stanowiska właściciela w przedmiocie korzystania z pomieszczenia w oficynie. Wieloletnie korzystanie było swego rodzaju umową użyczenia, której okres zakończył się po 30 czerwca 2021r.
Stronie powodowej przysługiwało roszczenie windykacyjne na podstawie art. 222 § 1 k.c. z uwagi na fakt, że pozwany po upływie powyższego terminu nie wydał spornego pomieszczenia.
W ocenie sądu pomieszczenie w oficynie nie stanowi przynależności lokalu mieszkalnego. Nie ulega wątpliwości, że np. garaże, piwnice mogą przynależeć do lokalu, jako jego części składowe. Nie muszą one przylegać bezpośrednio do lokalu mieszkalnego.
Rzecz ruchoma kwalifikowana jest jako przynależność, jeśli jest potrzebna do korzystania z rzeczy głównej zgodnie z jej przeznaczeniem i pozostaje z nią w faktycznym związku. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie ma miejsca, zdaniem sądu. Nie ulega wątpliwości, że pomieszczenie to jest wykorzystywane jako rodzaj piwnicy, czy też magazynu. Jednak brak owego pomieszczenia nie uniemożliwi korzystania z lokalu mieszkalnego. Jednakże kwestia ta pozostaje bez znaczenia co do zasady, bowiem lokal mieszkalny nie został sprzedany z lokalem w oficynie jako lokalem przynależnym. Nie wynika to w żaden sposób z aktu notarialnego opisanego wyżej, ani żadnego innego dokumentu.
W ocenie sądu brak jest również podstaw, by działanie właściciela nieruchomości uznać za nadużycie prawa podmiotowego, brak jest podstaw do zastosowania art. 5 k.c. Strona pozwana powoływała się na służebną rolę Gminy wobec jej mieszkańców, jednak musi ona także zaspokajać wiele potrzeb osób mieszkających na jej terenie. Czyni to pozyskując pieniądze ze sprzedaży swoich gruntów. Problemy finansowe samorządów są faktem powszechnie znanym, zwłaszcza w dobie inflacji. W tej sytuacji działanie gminy nie stanowi naruszenia zasad współżycia społecznego, nawet jeśli pozwany od lat korzystał z pomieszczenia gospodarczego.
Dlatego też powództwo został uwzględnione na podstawie art. 222 § 1 k.c.
Strona pozwana została także obciążona kosztami procesu, jako przegrywająca na podstawie art. 98 § 1, 1¹ i 3 k.p.c.