Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 21 października 2005 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tarnobrzegu [...] odrzucił skargę kasacyjną powodów [...] - reprezentowanych przez radcę prawnego Krzysztofa B., a wniesioną od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tarnobrzegu z dnia 18 maja 2005 r. zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Mielcu z dnia 5 stycznia 2005 r. w sprawie o przywrócenie warunków płacy. W uzasadnieniu powyż- szego postanowienia Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tar- 2 nobrzegu stwierdził w szczególności, że: po pierwsze - „strona pozwana wypowie- działa powodom umowy o pracę w części dotyczącej nagrody jubileuszowej, dodatku za staż pracy, specjalnego wynagrodzenia za wieloletnią pracę bezpośrednio w pro- dukcji. (...) Nie ulegały zmianie pozostałe warunki umowy o pracę”; po drugie - „po- wodowie nie wskazali w pozwach wartości przedmiotu sporu. Pozwany wskazał wartość przedmiotu sporu odrębnie co do każdego z powodów w piśmie z dnia 20.03.2005 r. [...]. Pismo powyższe zostało doręczone pełnomocnikom powodów w dniach 1 i 4 kwietnia 2005 r. [...]. Pełnomocnicy powodów nie zgłosili zarzutów do wskazanej przez stronę pozwaną wartości przedmiotu sporu”, która w odniesieniu do każdego z powodów indywidualnie nie osiągała wartości 10.000 zł (wartość przed- miotu sporu obliczona indywidualnie dla każdego z powodów wahała się pomiędzy kwotą najniższą - 2.243,76 zł oraz kwotą najwyższą - 6.144,00 zł); po trzecie - nato- miast w skardze kasacyjnej pełnomocnik powodów wskazał wartość przedmiotu za- skarżenia indywidualnie dla każdego z powodów, która wahała się pomiędzy kwotą najniższą - 19.673,20 zł oraz kwotą najwyższą - 53.280,66 zł, a w uzasadnieniu jej wyliczenia - wskazując na przepis art. 231 k.p.c. - podniósł, że ponieważ wszyscy powodowie są zatrudnieni przez stronę pozwaną na podstawie umów o pracę na czas nieokreślony i w pełnym wymiarze czasu pracy, przeto prawidłowa wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi w odniesieniu do każdego z nich sumę wynagro- dzenia za pracę sprzed jego zmiany, liczonego za okres jednego roku; po czwarte - w tej sytuacji, Sąd wezwał pełnomocnika powodów do wskazania „odrębnie dla każ- dego z powodów różnicy pomiędzy wartością aktualnie otrzymywanego rocznego wynagrodzenia, a wartością wynagrodzenia rocznego otrzymywanego przed zmianą warunków płacy dokonaną wskutek wypowiedzenia”; obliczona w ten sposób wartość przedmiotu zaskarżenia indywidualnie w stosunku do każdego z powodów nie osią- gała wartości 10.000 zł - wahała się ona pomiędzy kwotą najniższą - 766,87 zł oraz kwotą najwyższą - 6.788,44 zł; jednakże pełnomocnik powodów w piśmie z dnia 14 września 2005 r. podniósł, że obliczona w ten sposób wartość przedmiotu zaskarże- nia nie uwzględnia wartości należnych powodom potencjalnie nagród jubileuszo- wych, zaznaczając przy tym, że strona powodowa nie podała dokładnej wartości na- gród, bowiem podstawa ich wyliczenia (ekwiwalent za urlop wypoczynkowy) nie jest aktualnie znana (wynagrodzenie w przyszłości może się różnie kształtować) i dlatego pełnomocnik powodów podał w przybliżeniu wartość nagród jubileuszowych tych po- wodów, którzy otrzymaliby je w 2005 roku - w tym wypadku, wedle jego obliczeń, 3 wartość nagród jubileuszowych w stosunku do sześciu powodów powinna się kształtować pomiędzy kwotą 10.000 zł a kwotą 3.400 zł; po piąte - tymczasem, Sąd Okręgowy stanął na stanowisku, że skoro sprawa niniejsza nie jest sprawą o istnie- nie stosunku pracy, „przedmiotem wypowiedzenia były tylko warunki wynagrodzenia nie zaś warunki pracy. Jest to więc sprawa o powtarzające się świadczenia pienięż- ne. Podstawę prawną określenia wartości przedmiotu sporu, a w konsekwencji także zaskarżenia, stanowi art. 22 k.p.c. Powodowie - jak podniesiono wyżej - zgłosili żą- danie przywrócenia warunków wynagrodzenia, a więc wyższego świadczenia powta- rzającego się. Tak została określona istota sporu w niniejszej sprawie. W takiej sytu- acji za wartość przedmiotu zaskarżenia należało uznać różnicę pomiędzy wartością wynagrodzenia rocznego otrzymywanego odrębnie przez każdego z powodów aktu- alnie oraz przed zmianą warunków płacy. Takie wartości Sąd przyjął w postanowie- niu z dnia 21 października 2005 r. ustalającym wartość przedmiotu zaskarżenia. W ocenie Sądu Okręgowego brak jest podstaw do uwzględnienia w wartości przedmiotu zaskarżenia nagród jubileuszowych. Już sami powodowie podnoszą, że nie jest moż- liwe określenie obecnie dokładnej wartości tych nagród. Powodowie nabyliby ewen- tualnie prawo do nagród jubileuszowych w latach 2005 - 2009.; po szóste - w konse- kwencji, „Sąd Okręgowy stwierdził, że skarga kasacyjna jest w niniejszej sprawie niedopuszczalna. Wartość przedmiotu zaskarżenia obliczona odrębnie co do każde- go z powodów na podstawie przepisu art. 22 k.p. jako różnica pomiędzy wartością wynagrodzenia za pracę otrzymanego przed wypowiedzeniem warunków płacy a przysługującego obecnie stanowi poniżej 10.000 zł.”
W zażaleniu na powyższe postanowienie Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tarnobrzegu z dnia 21 października 2005 r. pełnomoc- nik powodów zarzucił naruszenie: po pierwsze - art. 231 k.p.c., „poprzez jego nieza- stosowanie i błędne przyjęcie, iż w niniejszej sprawie podstawą prawną przy ustala- niu wartości przedmiotu zaskarżenia dla poszczególnych powodów jest art. 22 k.p.c., a w konsekwencji błędne przyjęcie przez Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu za wartość przedmiotu zaskarżenia w stosunku do każdego z powodów wnoszących skargę ka- sacyjną odrębnie różnicy pomiędzy wartością aktualnie otrzymywanego rocznego wynagrodzenia a wartością wynagrodzenia rocznego przed zmianą warunków płacy dokonaną na skutek wypowiedzenia - gdy w rzeczywistości w niniejszej sprawie pod- stawą prawna przy ustalaniu wartości przedmiotu zaskarżenia dla poszczególnych powodów powinien być art. 231 k.p.c. i wartość przedmiotu zaskarżenia dla poszcze- 4 gólnych powodów ustalona w oparciu o art. 231 k.p.c. powinna stanowić sumę wyna- grodzenia za pracę sprzed jego zmiany za okres jednego roku”; po drugie - art. 3982 § 1 k.p.c. w związku z art. 3986 § 2 k.p.c., „poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż w niniejszej sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi kwota niż- sza niż dziesięć tysięcy złotych, a przez to skarga kasacyjna jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu - w sytuacji, gdy wskazana w skardze kasacyjnej w oparciu o art. 231 k.p.c. wartość przedmiotu zaskarżenia dla poszczególnych powodów stanowiąca sumę wynagrodzenia za pracę sprzed jego zmiany za okres jednego roku, w przy- padku każdego z powodów stanowi kwotę wyższą niż dziesięć tysięcy złotych.” W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik powodów podniósł ponadto, że „w ocenie strony powodowej, Sąd Okręgowy bezpodstawnie zakwestionował wpływ wypowie- dzianych przez pozwanego nagród jubileuszowych na wartość przedmiotu zaskarże- nia w przedmiotowej sprawie.” W konsekwencji, pełnomocnik powodów wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i nadanie skardze kasacyjnej biegu oraz o zasądzenie kosztów postępowania i kosztów zastępstwa procesowego we- dług norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
W niniejszej sprawie w zażaleniu podniesiony został zarzut niezastosownia przez Sąd art. 231 k.p.c. w celu ustalenia wartości przedmiotu zaskarżenia oraz nie- wliczenia do wartości przedmiotu zaskarżenia kwoty odpowiadającej wysokości na- leżnej ewentualnie w przyszłości nagrody jubileuszowej.
Zgodnie z art. 231 k.p.c., w sprawach o roszczenia pracowników dotyczące nawiązania, istnienia lub rozwiązania stosunku pracy wartość przedmiotu sporu sta- nowi przy umowach na czas nieokreślony - suma wynagrodzenia za pracę za okres jednego roku. W rozpoznawanej sprawie, w związku z wypowiedzeniem powodom, którzy zatrudnieni są przez stronę pozwaną na podstawie umów na czas nieokreślo- ny, umów o pracę w części dotyczącej warunków płacy, a w szczególności wobec wypowiedzenia im prawa do nagrody jubileuszowej, dodatku za staż pracy oraz spe- cjalnego wynagrodzenia za wieloletnią pracę bezpośrednio w produkcji, powodowie wystąpili przeciwko stronie pozwanej z pozwem o przywrócenie warunków płacy. Nie ma więc wątpliwości, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie są roszczenia ma- jątkowe powodów wynikające ze stosunku pracy, a w tej sytuacji podstawą prawną 5 dla określenia wartości przedmiotu sporu jest art. 231 k.p.c., a nie art. 22 k.p.c., jak błędnie stwierdził Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tarno- brzegu w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Równocześnie jednak, zwa- żywszy na to, że w niniejszej sprawie powodowie, którzy zatrudnieni są przez stronę pozwaną na podstawie umów o pracę na czas nieokreślony i w pozwie swym docho- dzą roszczeń ze stosunku pracy wynikających z faktu wypowiedzenia im przez stronę pozwaną umowy o pracę jedynie w części dotyczącej warunków płacy, trafnie przyjął Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tarnobrzegu, że w sprawie tej określenie wartości przedmiotu sporu, a następnie - stosownie do granic zaskarżenia - także wartości przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tarnobrzegu z dnia 18 maja 2005 r., powinno nastąpić poprzez wskazanie dla każdego z powodów „różnicy pomiędzy wartością aktualnie otrzymywanego rocznego wynagrodzenia a wartością wynagrodzenia rocznego otrzymywanego przed zmianą warunków płacy dokonaną wskutek wypowiedzenia.” Natomiast „brak jest podstaw do uwzględnienia w wartości przedmiotu zaskarżenia nagród jubileuszowych”, bowiem w danym wypadku przed- miotem roszczenia powodów jest kwestia oceny zasadności dokonanego przez stronę pozwaną wypowiedzenia im warunków płacy, a nie żądanie zasądzenia świadczeń ze stosunku pracy.
Ponadto, nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w ni- niejszej sprawie jest również okoliczność, na którą wskazał w uzasadnieniu zaskar- żonego postanowienia Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tar- nobrzegu, a której nie kwestionuje pełnomocnik powodów w zażaleniu na to posta- nowienie, że jakkolwiek w pozwach powodów nie została określona wartość przed- miotu sporu, to jednak została ona podana przez stronę pozwaną odrębnie dla każ- dego z powodów w piśmie z dnia 20 marca 2005 r. i w odniesieniu do każdego z po- wodów indywidualnie nie osiągnęła ona wartości 10.000 zł (wartość przedmiotu sporu obliczona indywidualnie dla każdego z powodów wahała się pomiędzy kwotą najniższą - 2.243,76 zł oraz kwotą najwyższą - 6.144,00 zł), a pełnomocnicy powo- dów - pomimo doręczenia im tego pisma - nie zgłosili żadnych zarzutów w kwestii tak ustalonej wartości przedmiotu sporu, do której nie została wliczona wartość oczeki- wanych przez nich ewentualnych przyszłych nagród jubileuszowych.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł jak w sentencji.