Postanowienia z dnia 7 czerwca 2005 r.
III SPP 110/05
Zgodne z prawem, obligatoryjne zawieszenie przez sąd z urzędu postę- powania w sprawie na podstawie art. 174 § 1 pkt 4 k.p.c. nie wywołuje przewle- kłości postępowania i nie narusza prawa stron do rozpoznania sprawy w postę- powaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki.
Przewodniczący SSN Roman Kuczyński, Sędziowie SN: Zbigniew Hajn,
Zbigniew Myszka (sprawozdawca).
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi Antoniego B. z udziałem Prezesa Sądu Apelacyjnego w
Białymstoku na przewlekłość postępowania Sądu Apelacyjnego w Białymstoku [...] o d d a l i ł skargę.
U z a s a d n i e n i e
W skardze powoda Antoniego B. na przewlekłość postępowania przed Sądem
Apelacyjnym w Białymstoku w sprawie o zapłatę przeciwko Wandzie G. [...] skarżący wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania apelacyjnego, wydanie zalecenia rozpoznania złożonej apelacji i zasądzenie od Skarbu Państwa kwoty 10.000 zł. W uzasadnieniu skargi skarżący wywodził, że sprawa o zapłatę zawisła przed Sądem
Okręgowym w Olsztynie w dniu 11 kwietnia 2001 r. Sąd ten wydał wyrok zasądzają- cy na rzecz skarżącego kwotę 130.000 zł z odsetkami od dnia 11 kwietnia 2001 r.
oraz kwotę 14.100 zł kosztów procesu.
Natomiast Sąd Apelacyjny zawiesił postępowanie dotyczące rozpoznania apelacji pozwanej do czasu prawomocnego zakończenia postępowania upadłościo- wego dotyczącego firmy pozwanej prowadzonego przez Sąd Rejonowy w Olsztynie
Wydział Gospodarczy. Działania Sądu Apelacyjnego ograniczają się jedynie do wy- syłania co kilka miesięcy zapytań do Sądu Rejonowego o stan tego postępowania upadłościowego, na które otrzymuje odpowiedź, że zakończone nie zostało. Tym- 2 czasem w ocenie skarżącego postępowanie upadłościowe firmy Wandy G. nie ma nic wspólnego z zobowiązaniem, które ją wobec skarżącego obciąża. Znaczny upływ czasu spowodował, że Wanda G. wyzbyła się majątku, wszczyna liczne procesy są- dowe, korzystając ze zwolnienia od kosztów sądowych, co dla skarżącego oznacza, zakładając, iż wyrok sądu pierwszej instancji zostanie utrzymany w mocy, utratę możliwości wyegzekwowania zasądzonej należności. Wprawdzie kwota żądanego odszkodowania nie zrównoważy poniesionej straty wynikającej z przewlekłości po- stępowania przed Sądem Apelacyjnym, ale przynajmniej w niewielkiej części pozwoli mu na uzyskanie materialnej satysfakcji.
W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Apelacyjnego w Białymstoku wniósł o jej oddalenie, podkreślając, że istniały przesłanki do obligatoryjnego zawieszenia po- stępowania w sprawie z urzędu z mocy art. 174 pkt 4 k.p.c., co potwierdzało zgło- szenie przez skarżącego jego wierzytelności do masy upadłości firmy pozwanej. W aktualnym stanie sprawy Sąd Apelacyjny uzyskał informację o umorzeniu postępo- wania upadłościowego postanowieniem Sądu Rejonowego w Olsztynie Wydziału V
Gospodarczego z dnia 15 marca 2005 r. , co sprawi, że niezwłocznie - po zwrocie akt sprawy z Sądu Najwyższego dołączonych do skargi o przewlekłość - zostanie pod- jęte zawieszone postępowanie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Na gruncie wyczerpujących wyjaśnień zawartych w odpowiedzi na skargę
Prezesa Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, skarga okazała się bezzasadna. W szczególności za całkowicie gołosłowne należało uznać twierdzenie skarżącego, że przedmiot jego wierzytelności nie wchodził w skład masy upadłości prywatnej firmy pozwanej Wandy G., która zobowiązała się z własnego majątku do zwrotu spornej kwoty pożyczki, przeznaczonej - według dotychczasowych ustaleń Sądu Okręgowe- go - na cele prowadzonej działalności gospodarczej. Taki charakter prawny spornej wierzytelności potwierdził sam skarżący, zgłaszając tę wierzytelność do masy upa- dłości firmy pozwanej. Zachodziły zatem klasyczne przesłanki do obligatoryjnego zawieszenia postępowania z urzędu wskutek ogłoszenia upadłości strony, gdy spór dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości (art. 174 § 1 pkt 4 k.p.c.), co w żadnym razie nie prowadziło do naruszenia prawa skarżącego przeciwnika pro- cesowego do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej 3 zwłoki. W okresie zawieszonego postępowania w sprawie Sąd Apelacyjny intereso- wał się przebiegiem postępowania upadłościowego, a po uzyskaniu wiadomości o jego umorzeniu - deklaruje niezwłoczne podjęcie zawieszonego postępowania.
Oznaczało to, iż zgodne z prawem obligatoryjne zawieszenie przez sąd z urzędu po- stępowania w sprawie nie wywołuje przewlekłości postępowania i nie narusza prawa stron do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki.
W konsekwencji powyższego Sąd Najwyższy oddalił niezasadną skargę na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. Nr 179, poz. 1843).
========================================