Postanowienie SN z 13 stycznia 2016 r., V CZ 83/15

Wydany

13 stycznia 2016 r.

Sąd

Sąd Najwyższy

Sprawa

w sprawie z wniosku A. J. przy uczestnictwie […] o wydanie depozytu sądowego,

Skład

SSN Jan Górowski przewodniczący
SSN Grzegorz Misiurek sprawozdawca
SSN Anna Owczarek

Rozpoznanie

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 stycznia 2016 r., zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 29 września 2015 r., oddala zażalenie i pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie.

Sentencja

r.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy w K. zaskarżonym postanowieniem uchylił postanowienie

Sądu Rejonowego […], oddalające wniosek A. J. o wydanie z depozytu sądowego odsetek od złożonej tam kwoty pieniężnej, ostatecznie wydanej wnioskodawczyni na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego chód w K. z dnia 17 marca 2008 r.

Sąd Okręgowy wskazał, że żądanie wnioskodawczyni nie zostało rozpoznane we właściwym trybie postępowania. Uznał, że zachodzi podstawa do wydania orzeczenia kasatoryjnego przewidziana w art. 386 § 4 k.p.c., gdyż ocena zasadności żądania wypłacenia odsetek wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości.

Na postanowienie powyższe zażalenie złożyła wnioskodawczyni, podnosząc naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. poprzez zastosowanie tego przepisu, mimo tego, że rozpoznanie sprawy w drugiej instancji nie wymagało przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości oraz, że została rozpoznana istota sprawy.

Podniosła także, że rozpoznanie sprawy w niewłaściwym trybie nie stanowi przesłanki zastosowania art. 386 § 4 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył co następuje

Zgodnie z art. 386 § 4 k.p.c., poza wypadkami stwierdzenia w sprawie nieważności postępowania (art. 386 § 2 k.p.c.) oraz przeszkody procesowej uniemożliwiającej wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia (art. 386 § 3 k.p.c.), sąd drugiej instancji może uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania tylko w razie nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji istoty sprawy albo gdy wydanie wyroku wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości.

Rozpoznanie sprawy w niewłaściwym trybie postępowania samo przez się nie stanowi dostatecznej podstawy do zastosowania art. 386 § 4 k.p.c.; okoliczność ta może jednak wpłynąć na ocenę wystąpienia przewidzianych w tym przepisie przesłanek nierozpoznania istoty sprawy oraz potrzeby przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości.

W judykaturze pojęcie nierozpoznania istoty sprawy interpretowane jest jako wadliwość rozstrzygnięcia, polegająca na wydaniu przez sąd pierwszej instancji orzeczenia, które nie odnosi się do tego, co było przedmiotem sprawy, 3 bądź na zaniechaniu zbadania materialnej podstawy żądania albo merytorycznych zarzutów strony z powodu bezpodstawnego przyjęcia, że istnieje przesłanka materialnoprawna lub procesowa unicestwiająca roszczenie (por. m. in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 20 maja 2015 r., I CZ 43/15, nie publ.; z dnia 26 czerwca 2015 r.; I CZ 60/15 nie publ. i z dnia 2 lipca 2015 r.,

V CZ 39/15, nie publ.).

W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy rozpoznał sprawę w postępowaniu nieprocesowym przewidzianym do dochodzenia zwrotu depozytu sądowego składającemu i wydania depozytu uprawnionemu (art. 69311

• 69317 k.p.c.), które charakteryzuje się ograniczoną kognicją sądu, nie pozwalająca na rozstrzyganie sporów materialnoprawnych, a więc również kwestii, czy sumy depozytowe obejmują także należne od nich odsetki. Wybór tego - niewłaściwego - trybu rozpoznania sprawy, co zasadnie zauważył Sąd Okręgowy, spowodował rozpoznanie jej w niewłaściwym aspekcie, co usprawiedliwia ocenę, że doszło do nierozpoznania istoty sprawy.

Z tych względów, uznając, iż zaskarżone postanowienie - mimo częściowo wadliwego uzasadnienia – odpowiada prawu, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 k.p.c. w związku. z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.

kc